sábado, 24 de octubre de 2026
No primeiro trimestre do ano, este novo apartado na carteleira da Filmoteca de Galicia centrouse nas dixitalizacións acometidas dentro do Hub Audiovisual, para as que se contou cun investimento de 107.000 euros no marco do eixo programa REACT-UE do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rexional (FEDER). Destacan, entre elas, un grupo de 32 películas de 35mm e 16mm que no seu día xa foran recuperadas e restauradas pola entidade en soporte fílmico de acetato.
Eligio González e Manuel Arís
As filmacións en 16mm correspóndense con 14 documentais datados entre 1929 e 1972, moitos deles rodados por Eligio González entre a emigración galega en Arxentina e por Manuel Arís en Galicia, con destino á nosa poboación emigrante en América do Sur. As 18 cintas de 35mm están datadas entre 1915 e 1966, e abranguen desde obras de ficción ata distintas tipoloxías documentais: noticieiros, gravacións industriais e tamén reportaxes dirixidos á emigración galega ao outro lado do Atlántico.
Nas primeiras sesións de Materiais para unha historia do cinema en Galicia, xa se compartiron co público algunhas destas restauracións, como a película muda La tragedia de Xirobio, filmada en 1930 por José Signo; o traballo que promocionaba a Tintorería España de Santiago de Compostela en 1927; as pezas documentais que Eligio González rodou no Centro Galego de Bos Aires entre 1957 e 1961; e o filme Un viaje por Galicia, gravado entre 1953 e 1958 por Manuel Arís, galego emigrado en Montevideo.
A figura de Díaz-Noriega protagoniza abril e maio
Este novo contedor tamén dá cabida a materiais que foron dixitalizados pola Filmoteca nos últimos anos, como os documentos fílmicos do arquivo de Navantia, ou restauracións recentes, como é o caso de varias películas de José Ernesto Díaz-Noriega, figura esencial do cinema amateur español e de gran influencia para toda unha xeración de cineastas galegos a partir de que, a finais dos anos 50, establecera a súa residencia na Coruña, onde levou a cabo gran parte da súa produción.
A restauración das súas obras levouse a cabo a través do programa Arquivo e Restauración da Elías Querejeta Zine Eskola de San Sebastián, en colaboración coa Filmoteca Española e a Filmoteca de Galicia e baixo a coordinación de Carolina Cappa, arquivista audiovisual especializada en preservación fílmica.
As proxeccións de Materiais para unha historia do cinema en Galicia dos meses de abril e maio centraranse nestes traballos de Díaz-Noriega, comezando o vindeiro día 9 cunha escolma de curtametraxes no marco dun seminario organizado xunto á distribuidora Lost & Found. Ademais, para o 18 de abril está programada unha sesión dobre na que poderá verse a curta El Anillo e a mediometraxe Os Suevos.
Foi inaugurada no Museo do Pobo Galego a exposición 'Transfronteiriza', da artista e cineasta tudense Diana Gonçalves, que permanecerá aberta ao público ata o 28 de marzo de 2027. A mostra parte do documental 'Mulleres da Raia', da mesma autora, e froito de tres anos de investigación. A través da linguaxe cinematográfica, de materiais documentais, arquivos históricos e elementos patrimoniais, a proposta constrúe unha experiencia arredor da memoria compartida entre Galicia e o norte de Portugal. En concreto, Transfronteiriza recupera a memoria das mulleres que viviron na fronteira entre ambos territorios a mediados do século XX, que desempeñaron un papel fundamental no comercio transfronteirizo e na supervivencia económica das familias.
Trátase dunha iniciativa que nace como evolución de Circo Presente Continuo e que se vai desenvolver por primeira vez fóra de Madrid. A Cidade da Cultura, o Teatro Principal e o Salón Teatro serán as súas sedes na capital galega, reunindo artistas, compañías, profesionais da programación, distribuidoras e institucións para compartir proxectos e favorecer novas oportunidades de colaboración e contratación. O programa inclúe oito espectáculos, seis mostras breves e catro traballos en proceso. Entre as propostas figuran Naufragio, de Labsurda; Serena, de Circ Bover; Matrimonio, de Kolektivo Konika; Siku, de Jessica Arpin; e Sen patrón, de Pistacatro, que ofreceu un adianto artístico durante a presentación.
