
O secretario xeral de Cultura, Anxo M. Lorenzo participou hoxe na ofrenda floral a Laxeiro e na entrega dos premios que levan o seu nome, actos organizados pola Fundación Laxeiro na cidade de Vigo, que se suman á programación que ten en marcha o Goberno autonómico, en colaboración con distintas entidades, na honra do autor a quen a Real Academia Galega de Belas Artes dedica este ano o Día das Artes Galegas.
As conmemoracións de hoxe coinciden co 114º aniversario do pintor, nado o 23 de febreiro de 1908 en Lalín. Tras a ofrenda floral, desenvolvida nas inmediacións do busto do artista en Vigo, celebrouse a entrega dos galardóns correspondentes aos anos 2021 e 2022.
O Premio Laxeiro 2022 foi para o grupo Atlántica, agrupación artística creada en 1980 co propósito de reactivar as artes plásticas en Galicia. O grupo tivo unha curta vida no panorama artístico, ata 1983, tempo no que realizaron cinco exposicións comisariadas e recibiron o Premio da Crítica Galicia na categoría de Iniciativas culturais. O colectivo estivo formado polos pintorores Menchu Lamas, Antón Lamazares, Ánxel Huete, Antón Patiño, Monroy e o escultor Ignacio Basallo. Tamén estiveron vinculados os pintores Manuel Moldes, Din Matamoro e Berta Álvarez Cáccamo.
Programación específica
O galardón da edición de 2021 recaeu en Rodrigo Romaní Blanco (Noia, 1957) como recoñecemento a unha vida dedicada á renovación e difusión do folclore galego, así como ao seu labor docente no Conservatorio de Música tradicional da Escola Municipal de Artes e Oficios de Vigo. Membro fundador do mítico grupo Milladoiro, foi un dos introdutores da arpa céltica en Galicia ademais de impulsor de proxectos como a Orquestra SonDeSeu.
A Xunta de Galicia salienta a oportunidade que o Ano Laxeiro está a ter para divulgar o legado do artista ao gran público. Está en marcha unha ampla programación específica para homenaxear ao pintor lalinense no marco das conmemoracións do Ano Laxeiro. Entre elas, este mesmo mes o Goberno autonómico anunciou que o Instituto Cervantes de París pechará as itinerancias da exposición Foi un home. Laxeiro en América (Bos Aires, 1951-1970), que a Xunta, en colaboración con outras entidades e institucións nacionais e internacionais, programa para este ano en Santiago, Madrid e Lalín.
Comisariada polo historiador e crítico de arte Carlos L. Bernárdez, a mostra é unha das grandes apostas da programación do Ano Laxeiro e reunirá pezas únicas procedentes de diversas institucións centradas na época de madurez deste lalinense internacional que se instalou na Arxentina durante 20 anos.
Ademais desta mostra, a programación, impulsada xunto coa Real Academia Galega de Belas Artes, incluirá tamén iniciativas académicas, audiovisuais e didácticas. O acto central será a conmemoración do Día das Artes Galegas na súa honra, o vindeiro 1 de abril.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o día 1, prolongándose ata o día 7, continuando en Ponteareas, desde o día 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 día ata o 10; Viveiro, do día 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do día 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.