martes, 11 de agosto de 2026
As Residencias Charco enmárcase no programa Residencias artísticas do Gaiás (REGA), unha iniciativa coa que a Xunta de Galicia procura estender a promoción do labor creativo alén das actividades expositivas que abeiran os seus edificios. O programa arranca en 2021 co lanzamento de cinco residencias creativas, desenvolvidas en colaboración con outras institucións e colectivos culturais, para consolidar o Gaiás como viveiro creativo.
A quinta edición do programa Charco de residencias apóiase nun proxecto curatorial de Susana González, coordinadora do programa e fundadora de Consultarte, que pivota sobre o concepto de tránsito coa idea de afondar na conexión entre territorios e no vínculo histórico migratorio, para así propiciar un contexto estimulante cara á creación visual. Nesta empresa convida a catro artistas mulleres a reflexionar sobre as relacións intercontinentais. Mariana Castillo Deball (Ciudad de México, 1975), Julia Huete (Ourense, 1990), Fritzia Irizar (Culiacán, México, 1977) e Carme Nogueira (Vigo, 1970) son as creadoras seleccionadas para participar nesta edición do programa.
As obras resultantes da estadía artística das creadoras en Galicia serán expostas na Cidade da Cultura como paso previo á súa itinerancia por diversas institucións do Estado e as creacións das artistas galegas tamén serán exhibidas en diversas institucións de México.
Artistas multidisciplinares
As artistas seleccionadas para participar nesta residencia dotarán a experiencia dunha ampla riqueza pola súa interdisciplinariedade.
Mariana Castillo Deball (Ciudad De México, 1975) é licenciada en Artes Plásticas pola Universidade Nacional Autónoma de México e traballa diversas disciplinas como a instalación, a escultura ou os proxectos editoriais para achegar a súa persoal visión sobre a interrelación entre artes plásticas, ciencia e arqueoloxía. As súas creacións baséanse nun arduo proceso de investigación, no que literatura e filosofía están moi presentes.
Pola súa parte, Fritzia Irizar (Culiacán, 1977) investiga sobre o efémero do valor de distintos materiais ou do diñeiro, así como sobre a relación que estes teñen co consumo, o traballo e a explotación, descontextualizando eses obxectos, aos que dota dunha particular simboloxía, para integralos no plano artístico. Irizar reflexiona coas súas creacións sobre certezas aceptadas socialmente, vencelladas á ciencia ou á historia, construídas sobre pequenas parcelas de coñecemento e sobre a decisión dun número reducido de individuos.
No caso das participantes galegas, Carme Nogueira (Vigo, 1970) traballa a crítica corporal e o concepto de identidade ou a intimidade doméstica con respecto á perspectiva de xénero. Na actualidade, explora os procesos de subxectivación e a función normalizadora dos espazos a través da fotografía e a instalación. Ao longo da súa traxectoria compaxinou a súa faceta creativa coa docencia, tras licenciarse en Belas Artes na Universidade de Salamanca e doutorarse na Universidade de Vigo.
Julia Huete (Ourense, 1990), pola súa banda, é unha artista interesada nos recursos poéticos e plásticos que centra a súa investigación no estudo comparado de ambos os discursos, onde a palabra, a cor e a forma serven de reflexión sobre deles. Formouse en Belas Artes na Universidade de Vigo, onde completou os seus estudos cun Máster en Dirección de Arte.
A loita contra os incendios forestais suma un novo aliado tecnolóxico ao servizo de toda a sociedade. A aplicación móbil ALume, deseñada para facilitar que calquera persoa poida dar a alarma sobre un foco de lume de forma inmediata e precisa, xa se atopa plenamente operativa e dispoñible para a súa descarga de balde nas plataformas Android e iOS. O obxectivo principal desta ferramenta é potenciar a detección temperá dos incendios forestais. Nunha emerxencia no monte, os primeiros minutos son decisivos para evitar que un foco inicial se converta nun gran incendio; por iso, ALume nace para acurtar os tempos de aviso e facilitar ao servizo de extinción datos exactos antes de despregar os medios sobre o terreo. Cabe sinalar que a aplicación leva xa 7.000 descargas e 200 notificacións que axudaron ao operativo.
Un dos grandes atractivos desta undécima edición será a estrea de dez novos espectáculos, todos eles impulsados por compañías galegas, un dato que evidencia o dinamismo creativo do sector dos monicreques na Comunidade. A programación abrirase coa nova versión de A festa dos títeres, presentada por Viravolta, Vai de Roda e Títeres Alakrán, para continuar coa estrea de Treco-lerias, de Trécola Producións, e A rosa de papel, adaptación ao teatro de monicreques do texto de Valle-Inclán realizada por Alakrán.
