lunes, 2 de marzo de 2026
O director xeral de Políticas Culturais, Anxo M. Lorenzo, compareceu hoxe a petición propia no Parlamento de Galicia para explicar os avances e informar dos derradeiros pasos da tramitación da Estratexia da Cultura de Galicia (ECG21), a folla de ruta que guíe a acción política da Administración autonómica nesta materia durante os próximos anos, co obxectivo de fortalecer a nosa industria cultural como piar na creación de riqueza e emprego.
O director contextualizou a petición do interese da Xunta por fixar puntos de encontro e coñecer de primeira man as observacións e achegas dos grupos parlamentarios sobre este documento marco, do que os grupos contan cun resumo executivo, coa finalidade de valorar a súa inclusión antes da súa exposición pública, solicitando obrar, en palabras de Lorenzo, con altura de miras e con orgullo da cultura que estamos entre todos e todas a producir.
Como saben ‒explicou o director xeral‒, é a primeira vez que o Goberno galego elabora unha estratexia específica dirixida ao ámbito da cultura que parte dunha reflexión, común e compartida, entre todos os axentes e sectores do ecosistema cultural galego. Isto permitiría dispoñer dunha visión e dun plan de traballo axustado ás necesidades da sociedade galega tendo en conta as capacidades obxectivas e estimadas do sector cultural galego.
Logo da comparecencia e de escoitar as propostas dos grupos parlamentarios, nos vindeiros días publicarase na páxina www.cultura.gal o anteproxecto de estratexia e abrirase durante un prazo de dúas semanas un proceso de consulta pública arredor da ECG21 no que se poderán facer alegacións.
Un proceso aberto e participativo
A elaboración da ECG21 baseouse nun proceso aberto e participativo que favorecese o debate propositivo e a fixación de liñas, obxectivos e medidas de actuación por parte dos profesionais e empresas culturais, das institucións, das entidades de base e do asociacionismo cultural, para desenvolver unha estratexia da cultura como servizo público, industria cultural e elemento de identidade e cohesión social.
En concreto, 490 persoas interviñeron nas xuntanzas territoriais realizadas nas sete cidades galegas e nos oito grupos de traballo sectoriais que xiraron ao redor do Libro, o Audiovisual, as Artes escénicas, a Música no eido da difusión da cultura, a Música como Industria cultural, as Artes plásticas e visuais, o Patrimonio cultural e as Institucións culturais. Foron, en total, 85 horas de discusión sobre os aspectos e intereses nucleares sobre o presente e futuro da cultura galega.
Para contextualizar a situación de partida, dispúxose dun diagnóstico da cultura galega elaborado, a petición da Xunta, por un ente estatutario e independente do máximo nivel como é o Consello da Cultura Galega. Este, a través do Observatorio da Cultura Galega, realizou un informe-diagnóstico arredor dos sectores culturais que singularizaba as características do sistema no noso contexto histórico e social. En concreto, recollíase que a cultura é un sector de gran relevancia social e peso económico en Galicia, xa que preto de 30.000 persoas están traballando neste campo que supón un 2% da riqueza galega.
Liñas, obxectivos e medidas
A ECG21, presentada e debatida esta mañá en sede parlamentaria, está vertebrada arredor dun total de seis liñas e 34 obxectivos estratéxicos. En concreto, as seis liñas estratéxicas previstas comezan polo establecemento dun pacto pola cultura galega, tendo en conta o seu valor esencial para o desenvolvemento da nosa sociedade; a consolidación das Industrias Culturais e Creativas; o impulso da creación, distribución e acceso cultural; o fortalecemento da función social das institucións e entidades da cultura; a valoración do patrimonio cultural como recurso endóxeno; e o posicionamento internacional da Cultura Galega.
Pola súa banda, cada un dos obxectivos estratéxicos asóciase á súa vez a unha das liñas antes descritas. Así, vencellado ao establecemento dun pacto social, prevese actuar na sensibilización e participación social, optimizar os equipamentos e servizos culturais, ou actuar na dixitalización e no coñecemento das dinámicas da cultura galega. No caso da consolidación das industrias culturais, apóstase polo fortalecemento das industrias culturais e a profesionalización; abórdanse o reforzamento e consolidación dos cinco sectores básicos; e establécese un obxectivo dedicado a sectores emerxentes relevantes, como o videoxogo, o deseño ou o turismo.
Cando falamos da liña de impulso da creación, os obxectivos previstos céntranse no pulo de todas as fases creativas, a captación e fidelización de públicos, na innovación e no emprendemento, e na Cidade da Cultura de Galicia. Se imos á liña estratéxica cuarta, centrada no fortalecemento das institucións e entidades culturais, os obxectivos céntranse no labor imprescindible das institucións culturais de referencia: bibliotecas, arquivos e museos, así como das fundacións culturais, tanto na preservación do coñecemento e do saber como na dinamización cultural actual.
Ademais, na liña quinta, centrada no patrimonio cultural, afondarase no proceso de inventario e catalogación, apoiarase a conservación e rehabilitación e promoverase a difusión e posta en valor. Finalmente, na sexta, relativa ao posicionamento internacional da cultura, os obxectivos pivotan arredor da proxección exterior da cultura galega, como marca recoñecida e valorada en termos tanto económicos como de representación.
En cada obxectivo estratéxico enunciaranse medidas concretas que, entre outras, se atoparán nalgunha das seguintes categorías: desenvolvementos normativos, plans concretos, a creación de novos órganos de asesoramento e cooperación, e apoio á innovación, ao dixital e ao emprendemento cultural.
Para concluír, cómpre destacar que na Estratexia se inclúen diversas actuacións vinculadas coa Cidade da Cultura de Galicia e que tamén está presente o Ano Xacobeo de 2021 pola relevancia do Camiño de Santiago como elemento de identidade, de valor económico, de proxección internacional e de hibridación dos diferentes sectores creativos de Galicia.
A Filmoteca de Galicia programa en marzo unha carteleira marcada polo inicio dun ciclo dedicado ao cineasta alemán Rainer Werner Fassbinder, que se prolongará ata maio, e pola celebración dunha nova edición de Olladas de muller en colaboración co Consello da Cultura Galega. Ao tempo, a Sala José Sellier acolle o peche do especial Béla Tarr / László Krasznahorkai, tres miniciclos de dúas sesións con presentacións e coloquios e novas propostas de Fóra de serie, Off Galicia, Filmoteca Júnior e Materiais para unha historia do cine en Galicia. A partir do 17 de marzo, a cinemateca da Xunta inicia Rainer Werner Fassbinder (I) cun primeiro bloque de proxeccións con versións restauradas que abre o ciclo sobre o realizador xermano, un dos principais representantes do Novo Cinema Alemán dos anos sesenta e setenta.
O presidente da Xunta, Alfonso Rueda, destacou que Galicia pechou o 2025 nunha situación de 'equilibrio', mantendo un 'alto nivel de execución orzamentaria e sen déficit', o que permitiu reforzar as políticas de gasto en servizos públicos. Así o reflicte o informe presentado ao Consello da Xunta pola Consellería de Facenda relativo ao avance de peche do exercicio do pasado ano. O documento destaca a execución dos gastos correntes, vinculados principalmente aos servizos públicos, que chegou ao 106% dos créditos iniciais, aumentando en 555 millóns de euros. Reflicte, tamén, a boa execución do orzamento, que se sitúa no 97,4%, e dos fondos propios, que chega ao 101% dos créditos iniciais.
