
No acto, presidido polo delegado da Xunta en Madrid e director da Casa, José Ramón Ónega López, interviñeron o editor Francisco RodrÃguez Igrexas; o xornalista e escritor Carlos González Reigosa; e o propio autor, Afonso Eiré López.
Para Ónega, “a obra de Eiré cumpre o que Massillon esixÃa a todo libro: a conveniencia de meditar despois de lelo”. E engadiu que “O Piloto, el último guerrillero” é parte da nosa historia. Coñecer a historia é coñecernos a nós mesmos: o que somos e o que fomos”, dixo. Pola súa banda, o editor Francisco RodrÃguez Iglesias centrou as súas palabras na estancia de O Piloto na casa do seu avó materno e a experiencia que este feito supuxo.
“Daquela eu tiña unhos dez anos e non souben nada ata que morreu Franco”, dixo. “Eu por aquel entón terÃa dez anos, pero non souben quen era ata que morreu Franco, e a idea era dun home valente pero tremendo”, contou. “Desas cousas non se falaba ou se facÃa en baixiño porque habÃa medo, mesmo ata agora. Tivo que saÃr o libro para que unha tÃa miña dixese que tamén ela poderÃa achegar datos”.
Para Carlos Reigosa, trátase dunha obra “interdisciplinar na que hai biografÃa, novela e a complexa realidade histórica, de Galicia, de España, e mesmo o contexto internacional, para a análise polÃtica e o debate ideolóxico”. Reigosa falou tamén do aspecto persoal do protagonista, mesmo da súa historia de amor con Mirelle, a quen puido entrevistar e pasar con ela un dÃa enteiro no que lle revelou moitas das súas vivencias.
Mentres, para Afonso Eiré, “Xosé Castro Veiga O Piloto non é famoso por ser o último guerrilleiro morto en combate senón porque xa en vida era un mito que estaba en coplas, cancións e devanditos populares, ata converterse nunha creación popular”. Subliñou ademais como a guerrilla galega foi “a primeira en organizarse e dela copiaron os movementos antifranquistas doutras partes do estado e tamén os maquis”. Eiré engadiu que foi a última en claudicar, polos seus especiais caracterÃsticas, diferentes das formadas noutros lugares, xa que “non facÃan vida no monte, senón que se aloxaban nas casas e tiñan un forte apoio popular”.
O que fose director de A Nosa Terra durante máis de tres décadas, puxo de manifesto na súa explicación como “O Piloto seguiu na loita porque o pobo necesitábao para impedir tropelÃas e vinganzas da Falanxe e a Garda Civil, pero tamén porque crÃa a propaganda de Carrillo de que a folga xeral derrubarÃa a Franco”.
O Piloto, el último guerrillero é unha edición en castelán realizada grazas ao éxito editorial logrado nas diferentes feiras polo libro en galego, do que xa saÃu a segunda edición.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o dÃa 1, prolongándose ata o dÃa 7, continuando en Ponteareas, desde o dÃa 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 dÃa ata o 10; Viveiro, do dÃa 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do dÃa 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.