sábado, 25 de abril de 2026
Galicia demostra -e estou certo de que seguirá demostrando sempre- que a pluma e que a palabra son máis fortes que a forza e que a pelexa para espertar ao noso pobo. Son as palabras do presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijóo, durante a presentación da edición facsimilar de Cantares Gallegos, coeditada polo Parlamento de Galicia, a Xunta e o Consello da Cultura Galega con motivo do 150 aniversario da publicación desta obra.
Nós temos libros, aseverou Feijóo, e nós temos a palabra- engadiu-: a palabra que a maioría do pobo sempre preservou cando alguén tratou de quitarlla e que afortunadamente hoxe ten ecos neste Parlamento democrático.
Na súa intervención, o mandatario autonómico apuntou que Galicia se construíu cun diálogo interminable que fixo xerminar o idioma propio. Os galegos explicou-, necesitaban unha ferramenta súa, un código particular que reflectira a súa maneira de entender o mundo e chamarlle ás cousas. E fixérono, argüíu, lembrando que, entre todos, ergueron unha gran catedral do idioma no que cada galego e cada xeración deixaron a súa pegada.
Somos o pobo da palabra e os nosos grandes fitos son libros, argumentou Feijóo, sinalando que Galicia naceu falando, fíxose e seguiu en pé porque a nosa xente sempre atopou un adro verbal no que atoparse cos demais e conversar.
Os galegos de antano precisaron facer seu o seu tempo e os galegos do século XXI tamén, indicou, lembrando que esa pulsión que nos levou a querer estar no mundo tal e como somos, está vixente e por iso o idioma e o pobo galego están vivos.
Pero esa palabra ventureira, nacida do máis fondo da alma popular, pedía tamén unha consagración literaria, sinalou Feijóo; unha consagración que veu da man de Rosalía de Castro. "Rosalía demostra que o culto pode ser popular e o popular, culto; é a heroína que gaña a batalla incruenta contra unha separación artificiosa e estéril, apuntou Feijóo indicando que estamos diante dunha irmandiña que utiliza as letras como armas para derrubar castelos de ignorancia e incomprensión.
Rosalía dálle ao pobo o que é seu, e o pobo recompénsaa coa mellor distinción que pode recibir un creador: a inmortalidade, comentou o presidente da Xunta lembrando que Cantares Gallegos se converteu, século e medio despois, nunha obra colectiva que é preciso ler para entender mellor os segredos da galeguidade.
Queremos que esa inmensa enerxía que o libro atesoura aumente con cada novo lector. Queremos que Cantares Gallegos siga alentando na nosa xente o orgullo de ser como somos, remarcou.
O presidente da Xunta quixo rematar a súa intervención facendo un chamamento a seguir o exemplo de Rosalía, que fixo un acto de fe no seu país e na súa lingua nun momento histórico pouco apto para as esperanzas. Fagamos hoxe o mesmo, cando Galicia non pode dicir que calquera tempo pasado fora mellor e cando deixamos atrás as encrucilladas dramáticas das que alertaba o respectado presidente da Real Academia Galega, Xesús Alonso Montero, concluíu.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o día 1, prolongándose ata o día 7, continuando en Ponteareas, desde o día 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 día ata o 10; Viveiro, do día 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do día 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.
