lunes, 27 de abril de 2026
O Congreso ValentÃn Paz-Andrade, organizado pola Real Academia Galega (RAG) en colaboración coa ConsellerÃa de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria, e o Concello de Pontevedra, analiza ata o sábado 15 de decembro a vida e a obra do escritor homenaxeado no DÃa das Letras Galegas 2012.
O Pazo de Congresos de Pontevedra acolleu a inauguración do congreso, que, segundo afirmou o secretario xeral de Cultura, Anxo Lorenzo, “foi concibido con rigor e cunha intención clara de pechar este Ano ValentÃn Paz-Andrade cun estudo crÃtico global da súa figura, que permitirá no futuro contar con bases para seguir afondando no coñecemento das súas actividades e producións”.
O secretario xeral de Cultura tamén tivo palabras de agradecemento para a RAG, polo “esforzo e o traballo da planificación e organización deste congreso”. “Este peche académico –dixo– é o ramo dun ano cheo de actividades, de publicacións e de actos de recoñecemento público á figura de Paz-Andrade nacidos cunha motivación inicial, relacionada tamén coa máxima institución académica da nosa lingua, que é a celebración do DÃa das Letras Galegas”.
Implicación social na posta en valor dos nosos autores
Respecto desta efeméride, Anxo Lorenzo recordou que naceu “da vontade de dinamización de Fernández del Riego –de quen celebraremos o vindeiro 7 de xaneiro o centenario do seu nacemento– e, que ano tras ano, desde hai xa cincuenta, vén logrando unha maior implicación social para poñer en valor autores e autoras que puxeron o seu traballo ao servizo da lingua e da cultura de Galicia”. “A intención de contribuÃr á proxección desa difusión, neste caso, de ValentÃn Paz-Andrade, é a que motiva o apoio da Xunta de Galicia a este congreso e, naturalmente, a un programa amplo de actividades celebradas ao longo deste ano”, asegurou.
O presidente da RAG, Xosé LuÃs Méndez FerrÃn, e o alcalde de Pontevedra, Fernández Lores, tamén participaron no acto de inauguración do congreso, polo que durante tres xornadas van pasar algunhas das principais voces expertas nas diferentes facetas de Paz-Andrade, que permitirán completar a análise da súa contribución ao desenvolvemento de Galicia, tanto desde o plano social e cultural, como desde o plano social.
Intervirán biógrafos do homenaxeado, como Charo Portela, Tucho Calvo ou Xan Carballa; especialistas da crÃtica literaria, como Xesús Alonso Montero ou Xosé LuÃs Axeitos e ensaÃstas da historia e da polÃtica, como Emilia GarcÃa López, Xosé Manuel Beiras ou Xusto Beramendi, entre outros.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o dÃa 1, prolongándose ata o dÃa 7, continuando en Ponteareas, desde o dÃa 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 dÃa ata o 10; Viveiro, do dÃa 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do dÃa 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.
