domingo, 16 de agosto de 2026
A Conselleira de Pesca e Asuntos MarÃtimos, Carmen Gallego Calvar, compareceu a petición propia no Parlamento de Galicia para dar conta das actuacións que está a levar a cabo vencelladas ao sector de baixura e marisqueo. Neste senso, a conselleira criticou a opacidade que predominou no anterior Goberno á hora de conceder subvencións e suliñou como prioridades para o departamento que dirixe a “claridade e a transparencia nas axudas que as entidades pesqueiras e marisqueiras poden acadar”. AsÃ, sinalou que o obxectivo da actual Xunta “é a posta en marcha dun conxunto de polÃticas que perseguen a consolidación dun sector que conta con máis de 4.500 embarcacións, máis de 8.000 tripulantes e arredor de 5.000 mariscadores”.
Carmen Gallego destacou na súa intervención a necesidade de correxir “a
tendencia que predominaba nos últimos tempos de destrución dos nosos
barcos” e lembrou que “só entre os anos 2000 e 2004, o 97% da frota
desmantaleda en Galicia era de baixura e só un 35% das renovacións
aprobadas polo PP pertencÃa a este segmento de frota”.
Por este motivo, a ConsellerÃa de Pesca e Asuntos MarÃtimos fixo este ano
un importante esforzo orzamentario para poder facer inversións en
modernización o que, unido a outras iniciativas, nos dá unha cifra de máis
de 30 millóns de euros de inversión repartidos en distintos programas
destinados aos traballadores da baixura e o marisqueo. Esta cantidade
representa un 13,5% do orzamento xeral do departamento que dirixe Carmen
Gallego.
Nesta liña de actuacións, Gallego Calvar anunciou na Cámara galega que ao
longo deste ano incorporaranse ao exercicio marisqueiro un total de 213
persoas xa que a vontade deste Goberno é “dinamizar un subsector que ata
o momento foi obxecto de polÃticas pasivas”.
Proxectos colectivos, un novo xeito de axudas
Cando o novo Goberno de Galicia tomou posesión no mes de agosto de 2005 fÃxose necesario un cambio de mentalidade e actitude no sector pesqueiro con respecto á Administración. Algo totalmente necesario para poder avanzar e traballar coa mesma filosofÃa co novo Fondo Europeo da Pesca (FEP), que entrará en vigor no mes de xaneiro de 2007. O FEP ten cinco eixes de actuación: Adaptación da frota, axudas para a acuicultura, transformación e comercialización, medidas de interese colectivo,
desenvolvemento sostible das zonas pesqueiras e asistencias técnicas.
Nesta liña, o apartado que afecta de xeito máis directo ao sector de
baixura é o adicado ás medidas de interese colectivo, que integra varias
accións tales como a mellora da xestión e conservación dos recursos, a
inversión e o desenvolvemento das zonas de produción e a promoción da
colaboración entre cientÃficos e profesionais. Inclúense nesta liña de
axudas as destinadas á protección da fauna, os portos pesqueiros e á
búsqueda de novos mercados e aos proxectos pilotos. Ademais, a Unión
Europea primará aqueles proxectos que se presenten dun xeito colectivo, é
dicir no que estén involucrados varias organizacións xuntas.
Esta, segundo informou a Conselleira de Pesca no Parlamento de Galicia, “
foi unha das razóns que nos impulsaron a cambiar o sistema empregado
durante o Goberno do Partido Popular, que non tiña ningunha orientación
nin baremo para que se soubera cal era o sistema de aprobación dos
proxectos presentados polas entidades de baixura”. Só o ano pasado
repartÃronse deste xeito 3.253.228 euros entre as confrarÃas.
Este ano, e ao amparo da nova orde de axudas publicada por Pesca,
presentáronse un total de 136 proxectos colectivos, que abarcan dende a
comercialización ata o turismo mariñeiro, pasando por accións
experimentais ou de rexeneracións dos bancos de cultivo.
Plan de portos
Carmen Gallego tamén falou na súa comparecencia dos planes de portos,
“outra das preocupacións desta ConsellerÃa”. AsÃ, suliñou que Pesca
aumentou nun 108% con respecto ao 2005 o orzamento destinado a mellora dos equipamentos portuarios. Deste xeito, asegurou, “este ano invertiremos un 6,5% máis que nos anos 2004 e 2005 xuntos”.
A responsable de asuntos pesqueiros explicou que con esta inversión
“acercámonos máis ás cifras que nun primeiro intre solicitaron as
confrarÃas ao anterior Goberno no ano 2003”.
Formación e investigación
Ademais das axudas de carácter estrutural destinadas ao sector de
baixura, a formación é outro dos pilares básicos da actual polÃtica
pesqueira galega. Neste apartado, o compromiso da ConsellerÃa de Pesca
pasa por un incremento dun 33% do presuposto destinado a accións de
formación, que se traducirá na posta en marcha de 220 cursos de distinto
nivel nos que participarán máis de 4.300 profesionais. Neste intre é de
destacar que dende o pasado 1 de xuño asumÃronse por parte de Pesca os
cursos que impartÃa o Instituto Social da Mariña (ISM), que suporán outras
trece accións formativas para preto de 300 profesionais.
No eido da investigación, a Conselleira lembrou que xa o ano pasado se
iniciou unha primeira experiencia de repoboación na zona da Costa da
Morte, coa solta de dez mil alevÃns de rodaballo que foron criados nas
instalacións do Instituto Galego de Formación en Acuicultura (Igafa). Este
centro continúa a traballar na obtención doutras especies para levar a
cabo experiencias similares a finais de 2006.
No que respecta ás reservas mariñas, Carmen Gallego explicou que é outra
das fórmulas para garantir unha sostenibilidade dos recursos pesqueiros e
falou da posta en marcha este mesmo ano da Ãrea MarÃtima Protexida de
Lira, na que se fixaron unha serie de limitacións á pesca para certas
especies que se consideran fundamentais.
No mesmo senso, vense de presentar o programa piloto para a explotación
sostible dos recursos mariños “Amares”, no que tamén participa Medio
Ambiente, que ten como obxecto sensibilizar ao sector pesqueiro e á
sociedade en xeral sobre a necesidade de acadar un modelo de
desenvolvemento económico do mundo mariñeiro baseado na explotación
racional dos recursos e na búsqueda de alternativas económicas para o
sector.
Promoción dos nosos produtos
As actuacións adicadas aos mercados dos produtos da baixura vÃronse
reforzadas ao longo deste ano. Unha das primeiras inicitivas que se
levaron a cabo neste senso foi o “Obradoiro de motivación do consumo de
produtos pesqueiros galegos entre a poboación infantil”. A fórmula
empregada foi a introdución do peixe nos menús dos comedores escolares,
para rapaces de entre oito e dez anos, apoiando esta acción con actividades
de carácter didáctico.
Pesca tamén está a traballar, en estreita colaboración co sector, no
mellor xeito de obter o indicativo xeográfico protexido para especies como
o percebe e o ourizo.
Por outra banda, Carmen Gallego sinalou que a ConsellerÃa de Pesca estivo
presente nos últimos meses nas principais feiras nacionais e
internacionais adicadas ao mundo do mar. Como actuación ao longo prazo, a
ConsellerÃa puxo en marcha unha consulta co sector para a creación dunha
Axencia Galega de Promoción Exterior, que se encargarÃa de axudar e
asesorar aos nosos empresarios con presencia no exterior.
Seguro de mal tempo
Na súa comparecencia, a resposable de Pesca destacou outras iniciativas do
novo Goberno galego como a posta en marcha dun seguro de mal tempo.
Neste senso, dixo que a finais de abril se adxudicou o concurso para este
estudo e que nun prazo de seis meses “poderemos avanzar xunto co sector
en chegar á análise de establecer unha póliza que cubra as perdas
derivadas de non poder sair a faenar polos efectos dos temporais”.
Por último, a Conselleira fixo referencia ao paro biolóxico do polbo que
comenzou o pasado 19 de maio. Esta acción, suliñou Carme Gallego, “era
necesaria e asà nolo pediu o propio sector porque as capturas se reduciron
notablemente e habÃa que poñer en marcha un instrumento de xestión desta
pesqueirÃa para recuperar o stock”. Para esta parada, a ConselerÃa destina
preto de catro millóns de euros.
Todas as accións enumeradas por Carmen Gallego na Cámara forman parte
dunha polÃtica orientada a dinamizar o sector da baixura no que están
contemplados a frota artesanal e os mariscadores.
O Proxecto Xenoma Galicia, que procura detectar variantes de risco para enfermidades hereditarias graves como o cancro de mama e ovario, a sÃndrome de Lynch ou a hipercolesterolemia familiar, xa permitiu detectar 42 persoas positivas entre as 2.504 mostras que se levan analizado. Este programa pioneiro de cribado xenético acada 2.504 mostras analizadas ata o de agora dos 4.261 participantes reclutados ata o momento, rexistrando unha taxa de positividade do 1,7 %. En decembro do ano 2024, botaba a andar o programa coa posta en marcha de dúas probas piloto, consistentes na recollida de mostras de sangue e de saliva.
O Festaclown volve a converter VilagarcÃa de Arousa nun dos puntos de referencia do circo e das artes de rúa en Galicia, entre o 17 ao 22 de agosto, cunha programación que nesta edición reforza especialmente a súa dimensión internacional e o seu compromiso coa inclusión. CompañÃas e artistas procedentes de Colombia, Arxentina e Australia compartirán cartel con destacadas formacións galegas e do resto do Estado nun programa para todos os públicos que se desenvolverá fundamentalmente ao aire libre en rúas, parques e prazas da cidade.
