martes, 18 de agosto de 2026
O software libre conta por primeira vez en Galiza cun portal de referencia na Administración no que conflúen as diferentes iniciativas galegas existentes neste eido ata o de agora. Asà o explicou o conselleiro de Innovación e Industria, o nacionalista Fernando Blanco, na presentación de mancomun.org, a Iniciativa Galega polo Software Libre promovida pola ConsellarÃa e que será punto de encontro de empresas, administracións e comunidade de usuarios que teñan proxectos de software libre, ben sexan de desenvolvemento, de difusión, de formación ou só de implantación. A iniciativa baséase nun modelo de traballo en colaboración, compartido, aberto, estandarizado, público, transparente e de calidade.
Mancomun.org nace do compromiso da ConsellarÃa de Innovación e Industria de dinamizar de xeito efectivo as tecnoloxÃas libres en Galiza. Fernando Blanco explicou que o departamento que dirixe é consciente das importantes vantaxes sociais e económicas que o emprego do software libre nos diferentes ámbitos pode achegar á sociedade galega, xa que constitúe unha ferramenta axeitada para avanzar na diminución da fenda dixital e, ademais, un poderoso instrumento a favor da lingua galega. Pódense beneficiar deste software tanto os cidadáns e cidadás coma Administración e empresas.
Observatorio do software libre
O portal mancomun.org, segundo a explicación do proxecto que realizou a directora xeral de Promoción Industrial e Sociedade da Información, Elena Veiguela, incorpora un observatorio especÃfico sobre software libre e un estudo da súa situación en Galiza, proxectos ambos postos en marcha coa colaboración do CESGA e das universidades galegas. Este observatorio, que examinará a evolución técnica e económica do software libre, conta cun espazo de vixilancia tecnolóxica permanente e outro para a análise das polÃticas e iniciativas vencelladas ás ferramentas informáticas de libre acceso.
Pola súa banda, o estudo sobre o nivel de implantación de software libre en Galiza irase actualizando, o que permitirá coñecer a situación de partida e a evolución, avaliar a efectividade das medidas adoptadas e axudar con información rigorosa ás empresas que realicen planos de negocio.
Programas de libre acceso
O portal promovido pola ConsellarÃa de Innovación e Industria conta cunha sección, A Forxa, dende a cal todos os cidadáns poderán acceder, a partir do 17 de maio e de maneira gratuÃta, a programas informáticos de libre acceso, aplicacións en todos os casos realizadas ou traducidas ao galego. A ConsellarÃa quere, desta maneira, facer efectivas as vantaxes que as tecnoloxÃas libres ofrecen no eido da normalización da nosa lingua e é esta a idea que dende o departamento dirixido por Fernando Blanco se destaca de cara ao 17 de maio, dÃa no que coincide a celebración do DÃa das Letras, do DÃa de Internet e o DÃa Mundial das Telecomunicacións e da Sociedade da Información.
Mancomun.org ofrecerá soporte técnico aos proxectos e continuidade das novas versións das distintas aplicacións informáticas que se acheguen. O emprego de programas de libre acceso supón unha grande oportunidade para a sociedade en xeral, pero facilitará especialmente o desenvolvemento das empresas do sector, ben sexan de consultorÃa, de desenvolvemento ou de soporte técnico.
O novo portal ofrecerá tamén axendas de eventos, directorios de contactos e recursos e outras utilidades para favorecer a difusión e o coñecemento do software libre en Galiza.
Software libre en Galiza
A Iniciativa Galega polo Software Libre contribuirá a definir a folla de ruta das iniciativas do Goberno galego para a promoción e creación deste software no noso paÃs. AsÃ, formará parte do Plano Estratéxico Galego para a Sociedade da Información, da ConsellarÃa de Innovación e Industria, que está en proceso de tramitación e se concluirá a finais de 2006. Esta iniciativa, como medida de carácter horizontal, contará necesariamente coa implicación das empresas do sector TIC, das universidades, grupos de usuarios de software libre, administracións e movemento asociativo. Realizará un traballo de dinamización, difusión e colaboración, formación e achega de soporte técnico, necesario para estender o uso do software libre e, en xeral, para achegar a sociedade da información e do coñecemento á sociedade galega.
Segundo a análise da situación actual do software libre dispoñible en mancomun.org, a porcentaxe do uso deste sofware en Galiza é baixo, aÃnda que existe moita expectación ao respecto. Tan só se supera a barreira do 50% de uso no conxunto das empresas TIC, aÃnda que o nivel de satisfacción polo emprego do software libre é alto tanto nos ámbitos empresariais coma da administración. Por outra banda, o descoñecemento sobre os aspectos máis básicos do software libre é enorme en calquera dos ámbitos consultados e o uso do galego nas aplicacións informáticas é minoritario. Asemade, non existe formación en software libre nos módulos profesionais, polo que o coñecemento destas ferramentas na empresa é precario.
O sistema educativo galego contará con 536 centros plurilingües o próximo curso 2026/27 nas etapas de Infantil, Primaria, ESO ou Bacharelato e FP. Seis centros decidiron incorporarse a esta iniciativa e outros dous ampliar a súa participación na mesma a outras etapas, o que confirma o incremento progresivo deste modelo, voluntario para os centros, desde a súa posta en marcha. Do total dos centros con modelo plurilingüe, 445 serano en Primaria e 93 en ESO (se ben parte deles sono en ambas etapas á vez), 259 en Infantil, 16 centros en Bacharelato e 40 en FP. Ademais dos centros plurilingües, a ConsellerÃa oferta diversas modalidades. AsÃ, outros centros optan por contar con seccións bilingües.
O Proxecto Xenoma Galicia, que procura detectar variantes de risco para enfermidades hereditarias graves como o cancro de mama e ovario, a sÃndrome de Lynch ou a hipercolesterolemia familiar, xa permitiu detectar 42 persoas positivas entre as 2.504 mostras que se levan analizado. Este programa pioneiro de cribado xenético acada 2.504 mostras analizadas ata o de agora dos 4.261 participantes reclutados ata o momento, rexistrando unha taxa de positividade do 1,7 %.
