lunes, 3 de agosto de 2026
Dada a magnitude do proxecto e a súa complexidade cientÃfica, técnica e financeira, é precisa unha colaboración estreita a todos os niveis. Neste proceso, o CDTI impulsa o procedemento da consulta preliminar ao mercado e a Compra Pública Precomercial; a Xunta, a través da Axencia Galega de Innovación, actúa como comprador público; e o IGFAE, como promotor cientÃfico técnico, é o centro de coñecemento que define, monitoriza e valida o prototipo.
Coa finalidade de chegar a construÃr en Galicia dito prototipo, lánzase xa a consulta preliminar ao mercado para que as empresas interesadas na fabricación do mesmo poidan expresar o seu interese ata o dÃa 9 de xullo. O próximo 23 de xuño celebrarase na sede do IGFAE, en Santiago de Compostela, unha xornada para explicar a axentes interesados as claves de participación neste proceso, asà como os obxectivos e o alcance que terá no ámbito galego, nacional e internacional. Os interesados en participar poden inscribirse xa na seguinte ligazón habilitada.
A través desta consulta, búscase coñecer o grao de desenvolvemento de tecnoloxÃas novidosas e relevantes no ámbito dos colisionadores de partÃculas para facer o prototipado completo e preindustrialización dunha sección representativa do Futuro Colisionador Circular (FCC-Future Circular Collider). Esta consulta marca o inicio do proceso de compra pública innovadora na modalidade de contratación precomercial levada a cabo polo CDTI e destinada a articular a participación de empresas e outros axentes do ecosistema de I+D+i neste reto.
Un prototipo para unha ‘maqueta’ de 43 metros a tamaño real
Co fin de deseñar e probar todas as compoñentes da primeira fase do futuro FCC, está prevista a construción dunha maqueta a tamaño real de 43 metros de lonxitude, na que se ensamblarán os prototipos que se desenvolverán nos respectivos paÃses implicados no proxecto. Cando se constrúa o FCC, deberá replicarse ata 2.000 veces esta maqueta, concibida como unha unidade básica, chamada cela de arco (arc cell), ata completar toda a circunferencia.
Cada unha destas celas contará con imáns dipolares para curvar o feixe das partÃculas, asà como imáns cuadrupolares e sextupolares que enfocan e desenfocan este feixe. Estes últimos están contidos nunha subunidade, chamada Sección Recta Corta (Short Straight Section – SSS), que é o obxecto concreto desta proposta. Para este fin, desenvolverase un banco de probas cun deseño a tamaño real, que será ensamblado e comisionado nas instalacións do propio IGFAE, para ser logo validado no propio CERN.
O retorno industrial, un obxectivo fundacional do IGFAE
Segundo destaca o director do IGFAE, Carlos Salgado, este proxecto “entronca cun dos obxectivos fundacionais do Instituto, o fomento da actividade industrial en tecnoloxÃas relacionadas coa fÃsica de partÃculas”. A construción deste equipamento para o futuro FCC supón un “proxecto tractor” para Galicia e o seu tecido de I+D+I, tanto na formación cientÃfica e técnica como na creación de emprego altamente cualificado.
O liderado do IGFAE nesta iniciativa é froito da longa colaboración do IGFAE co CERN (Organización Europea para a Investigación Nuclear), que se remonta á última década do século XX. Máis dun terzo do persoal do Instituto está adscrito ao CERN; principalmente, na área experimental a través da colaboración LHCb (á que hai que sumar a recente incorporación a CMS), mais tamén desde a perspectiva teórica.
Neste sentido, as novas instalacións do Instituto, inauguradas en 2025 cun investimento de 5 millóns de euros por parte da Xunta de Galicia, permitirán establecer nos laboratorios do IGFAE un banco de ensaios para validar os deseños, a integración de sistemas, os materiais e o mantemento e manipulación dos equipos que se integrarán no FCC. Do mesmo xeito, as tecnoloxÃas desenvolvidas neste proxecto poderÃan usarse en futuras instalacións experimentais alén do CERN.
Desde o IGFAE coordinarán o proxecto, ademais de Carlos Salgado e Abraham Gallas, o investigador Néstor Armesto (coordinador da estratexia do Instituto para as novas infraestruturas cientÃficas), e o enxeñeiro Antonio Fernández Prieto.
O Instituto de Estudos e Desenvolvemento de Galicia (IDEGA) da USC presentou o 40º informe 'A EconomÃa Galega', un estudo que realiza de maneira ininterrompida dende 1986. Os seus directores, Dolores Riveiro e Melchor Fernández, explicaron que o documento se pode resumir nunha 'evolución favorable na maior parte dos sectores de actividade, confirmando unha notable capacidade de adaptación nun contexto internacional complexo'. Os datos de 2025 son 'claramente positivos', afirmaron. 'Galicia pechou o ano co maior aumento de ocupación da última década, no que as mulleres concentran o avance e a inmigración se consolida como un dos grandes motores do emprego'.
A Xunta e as tres universidades pública galegas pecharon hoxe o acordo para reformar a estrutura de organización da Proba de Acceso á Universidade (PAU). O obxectivo, tal e como destacou o conselleiro de Educación, Ciencia, Universidades e FP, Román RodrÃguez, 'é procurar a maior coordinación para garantir que as probas sexan adecuadas ao nivel e contidos do currÃculo de Bacharelato e que se corrixan con criterios que reflictan a boa preparación do alumnado galego'. o.
