viernes, 12 de junio de 2026
Con todo, descoñécese a cantidade real de artigos publicados procedentes de paper mills. Agora, os profesores da USC Alberto Ruano Raviña e Cristina Candal Pedreira reflexionan nun texto editorial titulado ‘AI for detecting paper mill papers’, publicado en British Medical Journal, unha das revistas máis prestixiosas no ámbito biomédico, sobre a posible detección destes artigos fraudulentos a través de técnicas de intelixencia artificial. Esta peza editorial continúa unha serie de publicacións destes investigadores arredor deste eido.
“As fábricas de artigos cientÃficos representan unha ameaza sistémica para a integridade da investigación, contaminando a evidencia, influÃndo nas citas e afectando potencialmente a toma de decisións clÃnicas”, explican. De acordo cos autores, “estas fábricas son empresas que xeran manuscritos deseñados para parecerse a artigos cientÃficos lexÃtimos, recorrendo frecuentemente a datos e imaxes fabricados, manipulados ou duplicados. A autorÃa destes manuscritos véndese a autores e envÃanse a revistas cientÃficas para a súa publicación coma se fosen traballos académicos xenuÃnos”.
Identificalos, todo un desafÃo
Os principais medios de comunicación e as revistas cientÃficas lÃderes informan cada vez máis sobre a magnitude do problema e as súas implicacións para a confianza na ciencia. Con todo, a detección de artigos procedentes de fábricas de artigos cientÃficos segue sendo un desafÃo por varias razóns. En primeiro lugar, sinalan os autores, estes artigos atópanse dispersos en diversas revistas e xeralmente examÃnanse individualmente; en segundo lugar, a revisión posterior á publicación (é dicir, a avaliación da investigación publicada por lectores e expertos independentes fóra do proceso formal de revisión por pares) depende dun número relativamente pequeno de investigadores especializados; en terceiro lugar, algunhas revistas poden carecer de recursos para recoñecer a contaminación a grande escala; e, finalmente, moitos investigadores seguen sen ser conscientes deste problema.
Os autores indican que, alén da necesidade de desenvolver novas técnicas de detección de artigos fraudulentos, é necesaria unha maior implicación das institucións financiadoras de investigación e dos organismos cientÃficos (Universidades, institutos de investigación), na prevención e educación dos investigadores, e sanción cando corresponda, ante prácticas cientÃficas pouco éticas.
Cristina Candal Pedreira e Alberto Ruano Raviña son investigadores da área de Medicina Preventiva da Universidade de Santiago de Compostela, e membros do Instituto de Investigacións Sanitarias de Santiago de Compostela. Alberto Ruano Raviña tamén é membro do Centro de Investigación Interdisciplinaria en TecnoloxÃas Ambientais da USC (CRETUS), designado como centro singular de investigación pola Xunta de Galicia.
O sistema consiste nunha solución de IA aplicada ao servizo de emerxencias, deseñada para automatizar e mellorar a transcrición de chamadas de emerxencia mediante tecnoloxÃas de recoñecemento automático da fala. Esta solución, a única presentado a esta contorna de probas por unha administración pública, permite transcribir chamadas en tempo real ou case real, almacenar as conversas en formato estruturado e facilitar posteriormente procuras, análises e investigacións sobre incidencias de emerxencia.
Máis de 100 concellos impartirán a partir de xullo cursos de introdución á lingua e cultura galegas destinados á poboación non nada na Comunidade para favorecer a súa integración, convivencia e inclusión sociocultural efectiva. Ao abeiro desta iniciativa, unha das medidas inmediatas postas en marcha no marco do Pacto pola Lingua para fomentar o prestixio do galego, realizáronse o ano pasado un total de 105 cursos con 1.503 participantes de ata 39 nacionalidades. Este curso está estruturado en cinco unidades temáticas, pensadas para acompañar o proceso de aprendizaxe dun xeito gradual, práctico e conectado coa realidade galega.
