miércoles, 4 de noviembre de 2026
De orixe galega, José Sobrino abordou a temática da conferencia a partir da experiencia nela de 40 anos do seu grupo de investigación na Universidade de Valencia, onde actualmente é director da Unidade de Cambio Global. Asà falou de traballos feitos arredor da detección de incendios, sobre todo da súa extensión e severidade e da evolucion das zonas afectadas, como foi no caso dos incendios acontecidos en Ourense no mes de agosto. Igualmente explicou ao alumnado e persoal docente e investigador presente o uso da teledetección en illas de calor, é dicir ao feito de que “a temperatura na cidade, durante a noite fundamentalmente, é maior que na zona dos arredores, xa que os materiais que configuran a cidade feitos polo home, como o cemento, o asfalto, etc. absorben calor de dÃa e libérano durante a noite, o que e fai que aumente esa temperatura”. Con datos de satélite, indicou, “pódense detectar eses graos de variación entre a zona urbana e os arredores”. Neste punto o convidado explicou que “presentamos un proxecto á Axencia Espacial Europea, unha misión cientÃfica que ten como obxectivo o estudo do efecto illa de calor co lanzamento dun satélite puramente destinado a iso”. O satélite chámase SIRIUS e “é unha fase de consolidación, despois de oito meses traballando no proxecto presentamos hoxe mesmo o informe final e en marzo defenderémolo na ESA xunto a outros proxectos, dos que se elixirán dous para lanzar ao espazo”.
Auga, medio ambiente e algoritmos
José Sobrino tamén falou de como na actualidade está no grupo asesor da misión da ESA Land Surface Temperature Monitoring (LSTM), “que ten como obxectivo sobre todo o seguimento do uso da auga nos cultivos, concretamente a evapotranspiración”, centrándose en medir desde o satélite os milÃmetros de auga evaporada por dÃa. “A partir diso pódese ter estimacións das necesidades de auga e por tanto facer un uso racional do regadÃo”, sinala, lembrando que aÃnda que agora estamos con inundacións “en España unha gran parte da superficie ten necesidades de auga, algo que afecta aos cultivos e á produtividade agrÃcola, e por tanto ter estes datos pode achegar moito á produtividade agraria e ao uso racional de recursos”.
Na súa intervención, presentada por Francisco Javier RodrÃguez, vicerreitor do campus de Ourense, o catedrático tamén comentou o uso de teledetección en cambio climático en sentido global, en ver como aumenta a temperatura do planeta empregando imaxes de satélite que barren toda a superficie planetaria de xeito diario, observando como evoluciona no tempo e o que iso implica en subida do nivel do mar, no desexo glaciar, etc. Por último, citou a importancia da liña de investigación básica en teledetección, no caso do seu grupo “desenvolvendo algoritmos que permitan a partir dos satélites existentes, xerar parámetros, dar mapas de temperatura, de evapotranspiración, de illas de calor, etc”. Para facelo, engadiu, “hai unha parte fundamental que consiste en ver como se corrixe a imaxe de satélite para conseguir que o mapa que ofreces sexa un mapa de precisión e que realmente axude”, pois, indicou, “se queremos que o dato in situ se substitúa polo dato de satélite temos que asegurar unha precisión equivalente”.
O avance do último informe climatolóxico elaborado por MeteoGalicia indica que a Comunidade rexistrou un mes de outubro cálido e moi seco. Foi un perÃodo anómalo, xa que as altas presións foron moito máis frecuentes do que caberÃa agardar nesta época. De feito, só chegaron tres frontes desde o Atlántico que, ademais, tiveron pouca actividade. Neste contexto, as temperaturas estiveron por riba dos valores climatolóxicos e as precipitacións acumuladas foron moi inferiores ao que caberÃa agardar. Máis polo miúdo, a media das temperaturas foi superior ao habitual neste mes, sobre todo no caso das máximas, debido ao predominio de situacións anticiclónicas que achegaban aire cálido desde o sur. De feito, destacan os altos rexistros acadados entre os dÃas 9 e 15.
A Xunta de Galicia puxo en marcha a campaña de inmunización fronte á gripe e a COVID, que este ano incorpora como principais novidades a extensión da vacina antigripal de alta carga ás persoas de 65 a 69 anos e a ampliación do proxecto piloto de vacinación nos colexios a 75 centros educativos. O inicio oficial tivo lugar nun acto nas residencias de maiores e centros de discapacidade, o colectivo polo que arranca tradicionalmente a campaña debido á vulnerabilidade deste grupo fronte ás infeccións respiratorias.
