domingo, 8 de noviembre de 2026
O relatorio desenvolverase no Auditorio Abanca (Rúa do Preguntoiro, 23). O investigador impartirá a conferencia ‘50 anos da liberdade dos quarks: da sopa do Big Bang aos protóns e viceversaÂ’. Na súa intervención falará sobre a liberdade asintótica, a propiedade descuberta por Franz Wilczek, David Gross e David Politzer no ano 1973, que supuxo un dos fitos da fÃsica de partÃculas da segunda metade do século XX. Este avance foi unha contribución esencial para a aceptación da Cromodinámica Cuántica como a teorÃa que describe a forza nuclear e reforzar asà o Modelo Estándar como a proposta que explica o universo microscópico ao nivel máis fundamental da materia.
Krishna Rajagopal naceu en Múnic (Alemaña), aÃnda que a súa familia mudouse a Toronto (Canadá) cando era moi novo. Graduouse en FÃsica na QueenÂ’s University de Ontario, e doutorouse en Princeton en 1993 baixo a dirección do premio Nobel Franz Wilczek. Despois de varias estadÃas en institucións como Harvard e Caltech, incorporouse á Facultade de FÃsica do Massachussetts Institute of Technology no ano 1997, da que foi decano entre 2015 e 2017. Desde o ano 2004 é membro da American Physical Society.
A súa investigación céntrase no estudo do comportamento dos quarks en condicións extraordinarias, combinando vertentes diversas da fÃsica, como a cosmoloxÃa, a astrofÃsica, a teorÃa de cordas, a fÃsica de partÃculas ou a nuclear.
Programación
O desenvolvemento da sexta Semana da Ciencia do IGFAE dará comezo o xoves 9 de novembro ás 20.00 horas cun novo encontro do ciclo ‘Transfronteirizas, conversas de Arte e CienciaÂ’. O investigador do IGFAE Jose Edelstein departirá con Alan Sokal, fÃsico estadounidense coñecido polo célebre ‘Escándalo SokalÂ’; no ano 1996, ‘troleouÂ’ a unha revista de estudos culturais, Social Text, poñendo de manifesto a ausencia do necesario proceso de revisión por pares que seguen as publicacións cientÃficas. A conversa poderá seguirse a través da canle de YouTube do IGFAE.
O programa da Semana da Ciencia continuará o venres 10, coa presentación dos traballos que participaron na primeira edición do proxecto MEDRA, promovido polo IGFAE. Alumnado de Bacharelato de varios centros educativos galegos realizou durante o curso 2022/2023 cadansúa experiencia investigadora en fÃsica de partÃculas, utilizando uns detectores portátiles desenvolvidos polo CERN. O acto servirá tamén para presentar a segunda edición de MEDRA, que se desenvolverá neste curso académico. O luns 13 de novembro anunciaranse os traballos gañadores da VI Edición do Concurso de Comunicación CientÃfica IGFAE C3, nas categorÃas de artigo divulgativo, vÃdeo divulgativo, fotografÃa e proxectos orixinais.
O martes 14, ás 20.30, A Nave de Vidán acollerá unha nova edición da NerdNite. Nesta ocasión, a sesión destas charlas divulgativas abordará o aniversario de dous fitos clave para comprender as interaccións fundamentais da natureza. Por unha banda, falarase dos 50 anos da proposta da liberdade asintótica (clave na comprensión da forza nuclear forte); e por outra, dos 40 anos do achado dos bosóns W e Z, partÃculas mediadoras da interacción nuclear feble, descubertos no CERN en 1983.
A Filmoteca de Galicia pon o foco da súa carteleira para novembro na estrea do ciclo dedicado ao guionista Rafael Azcona no centenario do seu nacemento, unha escolma do cinema do xaponés Keisuke Kinoshita e a visita de James Benning para presentar as súas dúas últimas pelÃculas. Coa proxección de El pisito, de Marco Ferreri, comeza esta mesma tarde a ConsellerÃa de Cultura, Lingua e Xuventude a conmemoración do centenario de Rafael Azcona, que ata o mes de xaneiro ofrecerá unha escolma representativa da súa dilatada carreira xunto a grandes directores do cinema español. Este mes poderá verse El jardÃn de las delicias, de Carlos Saura; El anacoreta, de Juan Estelrich, e El año de las luces, de Trueba.
O avance do último informe climatolóxico elaborado por MeteoGalicia indica que a Comunidade rexistrou un mes de outubro cálido e moi seco. Foi un perÃodo anómalo, xa que as altas presións foron moito máis frecuentes do que caberÃa agardar nesta época. De feito, só chegaron tres frontes desde o Atlántico que, ademais, tiveron pouca actividade. Neste contexto, as temperaturas estiveron por riba dos valores climatolóxicos e as precipitacións acumuladas foron moi inferiores ao que caberÃa agardar. Máis polo miúdo, a media das temperaturas foi superior ao habitual neste mes, sobre todo no caso das máximas, debido ao predominio de situacións anticiclónicas que achegaban aire cálido desde o sur.
