A cita, explicou Manuel Arias, catedrático da Ãrea de EdafoloxÃa e QuÃmica AgrÃcola e coordinador do Programa de Doutoramento en Ciencia e TecnoloxÃa Agroalimentaria da Universidade de Vigo, enmarcouse nas actividades obrigatorias que ten que realizar o alumnado deste doutoramento ao longo de cada curso. A temática escollida, apuntou, foi a edafoloxÃa e a ambiental.
Edafodiversidade e residuos
Raimundo Jiménez foi o primeiro en intervir ofrecendo dúas conferencias, unha titulada A aplicación de residuos ao solo, ¿unha oportunidade ou unha ameaza ambiental, e outra titulada Edafodiversidade en medios semiáridos mediterráneos. Pondo en relevo o traballo referente que se fai no eido da edafoloxÃa na Facultade de Ciencias ourensá, o relator fixo un percorrido moi visual tanto pola diversidade de solos na España interior como polo impacto que ten neles a aplicación de residuos de xeito incontrolado.
O solo, indicou o profesor e investigador da Universidad Autónoma de Madrid, ten “as súas limitacións e non se pode someter a calquera tipo de uso”. O experto expuxo un contexto no que ao mesmo tempo que “nas rexións semiáridas somos deficitarios en materia orgánica” a realidade é que “pola noite no lixo tiramos moita materia orgánica” e que moitas industrias, sobre todo agrÃcolas, producen moitos residuos orgánicos. “Teño fame, ti tes alimento, dámo. Pero non todos os alimentos que ti me dás son ideais para min”, puxo como metáfora da problemática de aplicar no solo residuos de xeito incontrolado. Ao longo da súa intervención abordou diferentes exemplos do impacto da aplicación no solo de residuos urbanos, mineiros e industriais, incluÃdos os fertilizantes. Subliñando a importancia fundamental do solo, Raimundo Jiménez rematou a súa intervención recalcando como “aos solos hai que querelos” e non ignoralos, como lamentablemente se fai en moitas ocasións.
O impacto dos incendios
Pola súa banda, Montserrat DÃaz, investigadora do Instituto de Investigacións Agrobiolóxica de Galicia, do CSIC en Santiago de Compostela, e presidenta da Sección de BioloxÃa da Sociedade Española de Ciencias do Solo, falou nesta xornada do impacto dos incendios forestais nos solos de Galicia. “A causa principal de degradación dos nosos solos forestais son os incendios, que provocan a súa degradación fÃsica, quÃmica e biolóxica”, afirmou. O solo, recalcou, é un sistema vivo, un recurso que tarda millóns de anos en formarse e que é responsable de todas as funcións ecolóxicas, da produción de alimentos, do secuestro de carbono que mitiga o cambio climático, da regulación do ciclo da auga e dos nutrintes e hábitat dos organismos, etc. “Se non hai solo non hai vida na terra”, dixo.
Dada esta relevancia, Montserrat DÃaz recalcou a importancia de avaliar o impacto dos incendios na cuberta vexetal. Neste senso, apuntou como na súa institución levan máis de 40 anos estudando os incendios, tanto o seu impacto directo como indirecto. AsÃ, matizou, “os efectos do incendio no solo non se limitan á zona onde se produce, senón que poden chegar ao mar, como se viu na vaga de lumes do 2006”. Na súa intervención, a investigadora tamén recalcou como “hoxe en dÃa sabemos que non só hai que previr e extinguir os incendios, senón tamén recuperar e restaurar os solos”. E puxo como exemplo o traballo realizado co Centro de Investigación Forestal de Lourizán e a Xunta no que se implementaron técnicas e protocolos para recuperar solos queimados en pendente, amosándose como o sistema máis eficaz o acolchado de palla. “Estas técnicas son moi caras pero hai zonas onde se aplican, por exemplo porque hai perigo de contaminación de acuÃferos”, indicou subliñando como “somos a primeira comunidade de España onde se está aplicando estas medidas de recuperación e restauración de solos queimados”.
O Instituto Galego de EstatÃstica (IGE) confirma a alta inserción laboral dos titulados no Sistema Universitario Galego, tal e como se reflicte nun estudo onde se analiza a situación dos egresados no curso 2021-2022 no seu primeiro ano tras obter a titulación e a súa evolución nos tres anos inmediatamente posteriores, tendo en conta, principalmente, as afiliacións á Seguridade Social. A radiografÃa do IGE súmase ao mapa de inserción laboral que elabora periodicamente a Axencia para a Calidade do SUG (ACSUG), aÃnda que neste caso examÃnase a situación dos titulados seis anos despois de titular e faise a través de entrevistas persoais.
Galicia pecha o 2025 sendo, por terceiro ano consecutivo, a comunidade coa ratio de escolarización no primeiro ciclo de educación infantil máis alta do conxunto do paÃs, segundo os datos oficiais do Ministerio de Educación, Formación Profesional e Deportes. Isto tradúcese en que o 64,3% dos nenos e nenas de entre 0 e 3 anos galegos acoden a unha escola infantil, unha cifra que se sitúa 15 puntos por enriba da media nacional (que é do 49,2%). Neste sentido, a conselleira de PolÃtica Social e Igualdade, Fabiola GarcÃa, lembra que estes datos tan positivos son un exemplo do bo funcionamento das polÃticas de conciliación impulsadas pola Xunta.