sábado, 9 de mayo de 2026
O artigo ‘On the Role of Perception: Understanding StakeholdersÂ’ Collaboration in Natural Resources Management through the Evolutionary Theory of InnovationÂ’, resultado do proxecto de investigación Life iSeas, integra a teorÃa evolutiva da innovación, en particular o concepto de proximidade, e o enfoque da percepción para establecer un marco teórico capaz de explicar non só por que os diferentes tipos de coñecemento difiren, senón tamén por que deberÃan diferir e por que esta diverxencia é útil á hora de desenvolver a ordenación pesqueira.
Saber o que é un barco
O descarte é a práctica de devolver ao mar as capturas non desexadas, vivas ou non, por diferentes razóns como pode ser non alcanzar a talla, porque o pescador non dispón de cota, ou ben por determinadas normas de composición das capturas. O nova PolÃtica Pesqueira Común quere eliminar este malgasto introducindo a obrigación de desembarque de todas as capturas, incluÃdas as ata hoxe descartadas. Esta novidade favorece unha maior selectividade e unha maior fiabilidade dos datos sobre as capturas. Porén, as entrevistas realizadas de xeito presencial, nas oficinas das empresas pesqueiras ou nos propios barcos, serviron para evidenciar como os pescadores non comparten na súa totalidade este modelo de xestión.
“Aqueles que fan a lei non saben o que é un barco”, afirma unha das persoas entrevistadas. “A miña impresión é que Bruxelas pon a música e nós bailamos”, afirma outro dos actores analizados. O feito de que a lei é “extremadamente ambigua” é outra das queixas recollidas no marco da investigación. “Un dos puntos máis delicados no proceso de transición cara a un novo marco para gobernar o sector pesqueiro é o risco de que os pescadores se enfronten a unha diminución en ingresos mentres os seus custos aumentan”, explica o primeiro asinante do artigo e cientÃfico da USC, Gonzalo RodrÃguez RodrÃguez.
As entrevistas desenvolvéronse en dúas fases, a primeira en 2015 e a segunda en 2017, coa intención de coñecer a evolución no punto de vista das persoas entrevistadas, e serviron para poñer de manifesto a disparidade entre as caracterÃsticas do coñecemento de produtores, pescadores e doutras partes interesadas, como polÃticos e cientÃficos. “Tendo isto en conta, os estudos de percepción son o primeiro paso para formalizar o coñecemento tácito e iniciar o diálogo mentres se potencian os procesos de aprendizaxe entre pescadores, cientÃficos e lexisladores”, continúa Gonzalo RodrÃguez. Os estudos de percepción tamén poden, tal e como constata a investigación, abrir o camiño para reducir a distancia cognitiva entre estes tres tipos de actores e permiten o desenvolvemento colaborativo do coñecemento, proporcionando solucións prácticas baseadas nas experiencias dos usuarios.
Aprendizaxe común
“Os responsables de formular polÃticas pesqueiras necesitan recibir a información máis completa posible para minimizar os riscos das súas decisións nun escenario de incerteza”, explica o profesor RodrÃguez. “En pesca, ademais, a toma de decisións non debe ser un proceso lineal que vaia desde o laboratorio á formulación dunha lei, senón que debe considerar diferentes perspectivas, expectativas, obrigacións e necesidades, dos actores involucrados en cada proceso”, engade. Por iso, a toma de decisións debe apoiarse tanto na consideración da evidencia cientÃfica dispoñible como do contexto no que vai ser aplicada pero tamén na información procedente da percepción dos pescadores. Con todo, a formulación de polÃticas tende a primar o coñecemento formalizado sobre o contextualizado.
AÃnda que os desaxustes entre o coñecemento cientÃfico e o pescador son habituais, debe establecerse un terreo de aprendizaxe común entre ambos os dous grupos. “Sen dúbida, isto dará como resultado un mellor asesoramento en materia de formulación de polÃticas, unha mellor aplicación e unha maior eficiencia e sustentabilidade na regulación pesqueira”, conclúen os investigadores.
A programación desta nova edición volverá combinar espectáculos de sala, funcións de rúa, instalacións, música e propostas participativas arredor do mundo dos monicreques, con compañÃas galegas como Tanxarina TÃteres, TÃteres Alakrán, Babaluva, Mircromina, Trécola Producións, Troula Animación ou Bico de Toupa, xunto a formacións chegadas de diferentes puntos do Estado e de paÃses como Francia, Italia, Portugal, Uruguai ou Arxentina. Entre as montaxes destacadas figura A Biblioteca Galáctica contra IA Fantástica, de Tanxarina TÃteres, recoñecida nos Premios MarÃa Casares 2026, ademais de propostas premiadas como Gloria Bendita, de Arteria Producciones, ou Érase unha vezÂ… dous pés!, da italiana Teatro dei Piedi.
Os bos resultados acadados nos últimos anos en biotecnoloxÃa sitúan a Galicia nunha posición de referencia neste sector, con moita proxección de futuro. A biotecnoloxÃa pasou de ser unha aposta estratéxica a converterse nun sector económico e cientÃfico con masa crÃtica, capacidades diferenciais e resultados medibles. Asà o amosan os resultados acadados na execución da Estratexia de consolidación do sector en Galicia 21-25. Entre eles, destaca a creación de 30 novas empresas biotecnolóxicas, acadando a cifra de 162 compañÃas actuais; unha facturación de 2.037 millóns de euros, que cuadriplica a de 2021 e se sitúa no 2,6% do PIB; ou o aumento do emprego cualificado vencellado ao sector, acadando as 5.693 persoas traballadoras, tres veces máis desde 2021.
