martes, 27 de octubre de 2026
O lanzamento do telescopio espacial está previsto para a segunda metade do ano 2022. O telescopio cartografiará a forma, brillo e distribución tridimensional de 2.000 millóns de galaxias, cubrindo máis dun terzo do firmamento e remontándose ata o primeiro cuarto da historia do universo.
AsÃ, a súa finalidade é atopar respostas a unha cuestión clave para comprender a evolución e o destino do universo: que papel xogan a materia escura e a enerxÃa escura. Estes compoñentes combÃnanse coa gravidade para influÃr na evolución do cosmos; a enerxÃa escura acelera a expansión do universo, mentres que a materia escura acelera o crecemento da estrutura cósmica, pero non hai consenso a nivel cientÃfico sobre que son en realidade estes compoñentes.
O gran volume, diversidade e nivel de precisión das medidas precisan dun considerable esforzo para o seu procesado, sendo unha parte crÃtica da misión. Un total de nove centros de datos procesarán máis de dez petabytes de datos ao longo de dez anos. EstÃmase que en 2032 poderá facerse pública unha base de datos para a toda a comunidade cientÃfica.
Desta forma, o equipo do CITIC, formado pola astrofÃsica Minia Manteiga e os enxeñeiros informáticos Carlos Dafonte, Marco A. Ãlvarez e Daniel Garabato, contribuirán á posta en marcha desta ambiciosa misión espacial, participando na recolección de datos para a catalogación de miles de millóns de estrelas e galaxias.
Sobre o CITIC
O CITIC é un Centro de Investigación de Galicia que potencia o avance e a excelencia en I+D+i aplicado ás TIC. Impulsado pola Universidade da Coruña, no ano 2016 a Xunta de Galicia recoñece ao CITIC como Centro Singular de Investigación de Galicia 2016-2019 pola súa traxectoria cientÃfica. En 2019 renova esta acreditación e pasa a denominarse Centro de Investigación de Galicia. A actividade cientÃfica do CITIC estrutúrase en catro áreas de investigación principais: Intelixencia Artificial; Ciencia e EnxeñarÃa de Datos; Computación de Altas Prestacións e Servizos e Redes Intelixentes; e unha área de investigación transversal a todas elas, a de Ciberseguridade. Un dos obxectivos do CITIC pasa por poñer ao alcance da sociedade os resultados das súas investigacións, polo que no centro promóvense accións de ciencia cidadá e actividades divulgativas que potencien as vocacións cientÃficas e garantan a renovación do talento no ámbito das TIC.
O proxecto Xenoma Galicia, que conta cun investimento de 20 millóns de euros, ten por obxecto recompilar o ADN de 400.000 galegos para identificar os xenes relacionados co cancro de mama e ovario hereditario, a sÃndrome de Lynch e a hipercolesterolemia familiar. Ata o de agora, foron analizadas 3.112 mostras biolóxicas. En concreto, 1.037 mostras de sangue na primeira pilotaxe do proxecto, 796 de saliva no segundo piloto e, coa primeira fase do proxecto en marcha, 1.279 mostras dos voluntarios dos primeiros distritos participantes. A análise das mostras destes 1.279 participantes da fase 1 permitiu detectar 25 novos casos positivos. En concreto, 14 participantes deron positivo en cancro de mama e ovario hereditario, dous na sÃndrome de Lynch e nove en hipercolesterolemia familiar.
A Pedreira e Fillas de Cassandra estarán presentes no Womex 2026, o máis importante encontro mundial das músicas folk e de raÃz que se celebra ata este domingo en Las Palmas de Gran Canaria. Trátase dunha iniciativa que ofrece aos artistas e ás empresas galegas un espazo para dar a coñecer o seu traballo ante programadores, festivais, axencias de contratación e outros profesionais de diferentes paÃses. A artista foi escollida por un xurado internacional independente para formar parte dos Official Showcases, a selección oficial de concertos coa que Womex achega aos profesionais propostas das músicas do mundo.
