domingo, 26 de abril de 2026
O lanzamento do telescopio espacial está previsto para a segunda metade do ano 2022. O telescopio cartografiará a forma, brillo e distribución tridimensional de 2.000 millóns de galaxias, cubrindo máis dun terzo do firmamento e remontándose ata o primeiro cuarto da historia do universo.
AsÃ, a súa finalidade é atopar respostas a unha cuestión clave para comprender a evolución e o destino do universo: que papel xogan a materia escura e a enerxÃa escura. Estes compoñentes combÃnanse coa gravidade para influÃr na evolución do cosmos; a enerxÃa escura acelera a expansión do universo, mentres que a materia escura acelera o crecemento da estrutura cósmica, pero non hai consenso a nivel cientÃfico sobre que son en realidade estes compoñentes.
O gran volume, diversidade e nivel de precisión das medidas precisan dun considerable esforzo para o seu procesado, sendo unha parte crÃtica da misión. Un total de nove centros de datos procesarán máis de dez petabytes de datos ao longo de dez anos. EstÃmase que en 2032 poderá facerse pública unha base de datos para a toda a comunidade cientÃfica.
Desta forma, o equipo do CITIC, formado pola astrofÃsica Minia Manteiga e os enxeñeiros informáticos Carlos Dafonte, Marco A. Ãlvarez e Daniel Garabato, contribuirán á posta en marcha desta ambiciosa misión espacial, participando na recolección de datos para a catalogación de miles de millóns de estrelas e galaxias.
Sobre o CITIC
O CITIC é un Centro de Investigación de Galicia que potencia o avance e a excelencia en I+D+i aplicado ás TIC. Impulsado pola Universidade da Coruña, no ano 2016 a Xunta de Galicia recoñece ao CITIC como Centro Singular de Investigación de Galicia 2016-2019 pola súa traxectoria cientÃfica. En 2019 renova esta acreditación e pasa a denominarse Centro de Investigación de Galicia. A actividade cientÃfica do CITIC estrutúrase en catro áreas de investigación principais: Intelixencia Artificial; Ciencia e EnxeñarÃa de Datos; Computación de Altas Prestacións e Servizos e Redes Intelixentes; e unha área de investigación transversal a todas elas, a de Ciberseguridade. Un dos obxectivos do CITIC pasa por poñer ao alcance da sociedade os resultados das súas investigacións, polo que no centro promóvense accións de ciencia cidadá e actividades divulgativas que potencien as vocacións cientÃficas e garantan a renovación do talento no ámbito das TIC.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o dÃa 1, prolongándose ata o dÃa 7, continuando en Ponteareas, desde o dÃa 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 dÃa ata o 10; Viveiro, do dÃa 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do dÃa 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.
