miércoles, 19 de agosto de 2026
Os traballos, encargados pola Goberno galego, foron realizados polo Instituto de Ciencias del Patrimonio del Consejo Superior de Investigaciones CientÃficas (Incipit-CSIC) na ribeira de Vilachá de Salvadur, na Pobra do Brollón,e enmárcase no proxecto Adegas da Memoria, no que ademais da ConsellerÃa de Cultura e Incipit-CSIC, participan tamén o Concello da Pobra do Brollón e a Asociación de Veciños de Vilachá de Salvadur.
Segundo estas actuacións, as datacións máis antigas da mostraxe identificáronse no século X, en época altomedieval, o que constata que o proceso de construción de terrazas remóntase a épocas pre-CÃster. Realizáronse un total de 110 mostras recollidas e repartidas en cinco sondaxes en cuxa distribución influÃron criterios como que houbera catas preto e lonxe do rÃo, distintos graos de pendente ou distancia do xacemento dos conventos. Tratábase de facer o mostrario o máis diverso posible para poder comprobar como foi crecendo en extensión a explotación agraria.
Ademais das datacións, este proxecto, levou a cabo dúas campañas de escavación no xacemento dos Conventos, un estudo etnográfico entre os veciños e o estudo da documentación medieval referente a esta parroquia ribeirá. Os dous achados máis reveladores desta escavación coinciden tamén no século X: un enterramento no que se localizaron restos humanos e unha lauda funeraria con inscrición. Ademais de coincidir no tempo coas datacións dos bancais, revelan un uso sacro dese espazo.
Evolución histórica
Tal e como se pode concluÃr das datacións, da escavación dos Conventos e da documentación, este proceso de expansión continúa ao longo dos séculos. Analizando os datos das mostras, revélase tamén que no século XIII hai unha intensificación na construción de bancais para cultivo na ribeira de Vilachá. No século XVI, volve haber outro pico de intensidade na construción de bancais, algo que demostran estes estudos, que permiten realizar unha evolución histórica destes elementos.
Na actualidade o lugar dos Conventos xunto ás adegas tradicionais de Vilachá configuran un recurso turÃstico no que se pode coñecer a historia e catar o viño deste territorio dun xeito respectuoso e harmónico. O Concello da Pobra do Brollón ofrecerá en Semana Santa (do 1 ao 4 de marzo) esta visita guiada para grupos de oito persoas respectando todas as medidas pertinentes pola pandemia.
Con estes traballos, a Xunta de Galicia continúa a apoiar as iniciativas que poñan en valor territorio da Ribeira Sacra, que encara a súa recta final na candidatura a Patrimonio da Humanidade. O Goberno galego está a destinar 4,5 millóns de euros para poñer en valor bens patrimoniais incluÃdos nesta paisaxe cultural desde o inicio da candidatura. Trátase dun esforzo orzamentario que, tal e como indicou, reflÃctese nun incremento do 19% nos fondos dedicados a conservación de bens patrimoniais.
O sistema educativo galego contará con 536 centros plurilingües o próximo curso 2026/27 nas etapas de Infantil, Primaria, ESO ou Bacharelato e FP. Seis centros decidiron incorporarse a esta iniciativa e outros dous ampliar a súa participación na mesma a outras etapas, o que confirma o incremento progresivo deste modelo, voluntario para os centros, desde a súa posta en marcha. Do total dos centros con modelo plurilingüe, 445 serano en Primaria e 93 en ESO (se ben parte deles sono en ambas etapas á vez), 259 en Infantil, 16 centros en Bacharelato e 40 en FP. Ademais dos centros plurilingües, a ConsellerÃa oferta diversas modalidades. AsÃ, outros centros optan por contar con seccións bilingües.
O Proxecto Xenoma Galicia, que procura detectar variantes de risco para enfermidades hereditarias graves como o cancro de mama e ovario, a sÃndrome de Lynch ou a hipercolesterolemia familiar, xa permitiu detectar 42 persoas positivas entre as 2.504 mostras que se levan analizado. Este programa pioneiro de cribado xenético acada 2.504 mostras analizadas ata o de agora dos 4.261 participantes reclutados ata o momento, rexistrando unha taxa de positividade do 1,7 %.
