domingo, 14 de junio de 2026
Este proxecto tamén impulsará a transferencia cara a empresas e administracións, ademais de fomentar o talento especializado nestes ámbitos. A directora da Axencia Galega de Innovación, Carmen Cotelo, destacou o carácter estratéxico deste proxecto, que se enmarca na aposta decidida do Goberno galego polas tecnoloxías profundas e que se suma a outros proxectos en colaboración entre España e Portugal como o Iberian QCI, que permitirá a ampliación da liña de comunicacións cuánticas terrestre ata Portugal.
Así mesmo, a representante da Consellería de Educación, Ciencia, Universidades e FP apuntou que este proxecto alíñase cos obxectivos do Polo de Tecnoloxías Cuánticas de Galicia e os investimentos que se están a realizar en Galicia nestes ámbitos, como os 82 M da Fábrica europea de IA 1HealthAI, os 56 M das novas infraestruturas do Cesga, os 3 M do Val europeo de innovación en cuántica ou os outros 12,7 M para convocatorias que o Executivo galego vai publicar proximamente nas que teñen cabida estes ámbitos. A xornada reuniu a representantes institucionais da Comisión Europea, do Ministerio de Facenda e da Consellería de Presidencia da Xunta de Galicia, así como os socios do proxecto e membros da comunidade científica e entidades do ecosistema tecnolóxico.
O proxecto está liderado pola Axencia Galega de Innovación e conta cun partenariado formado tamén por: o Cesga; as tres universidades galegas, Feuga, o International Quantum Center FSAS Technologies (Fujitsu), a Comisión de Coordinación e Desenvolvemento Rexional do Norte de Portugal (CCDR-N), a Universidade do Minho, o Laboratorio Ibérico Internacional de Nanotecnoloxía (INL), o Instituto de Engenharia de Sistemas e Computadores, Tecnologia e Ciência (INESC TEC), a Universidade de Évora, a Universidade de Aveiro, a Universidade de Extremadura, a Fundación Computación y Tecnologías Avanzadas de Extremadura (COMPUTAEX), o Centro de Supercomputación de Castilla y León (SCAYLE) e a Axencia Dixital de Andalucía (ADA). Conta cun orzamento total de 8,9 M, dos que 4,9 M corresponden a Xunta, USC, UVigo, UDC, Cesga, FEUGA e Fujitsu, o que reflicte o peso específico do ecosistema galego no proxecto.
Esta iniciativa súmase a outros proxectos nos que participa Galicia no ámbito das tecnoloxías profundas ou deep tech (como a cuántica e a intelixencia artificial). Precisamente Galicia estase a situar nunha posición destacada na construción da rede europea de comunicacións cuánticas EuroQCI, clave para o futuro da ciberseguridade. A nosa Comunidade xa puxo en marcha a autoestrada galega para transmisións ultra seguras entre Santiago e Vigo, de 120 kms de longo, que agora se estenderá ata Valença, 30 kms máis, a través tamén dun proxecto europeo con Portugal, o IberianQCI-Iberian Quantum Communication Infrastructure (Iberian QCI). Ademais, Galicia xa estreou a estación óptica terrea para comunicacións cuánticas Antonia Ferrín, a maior de España e que coloca a Galicia nunha posición de vantaxe no campo da transmisión espacial de máxima seguridade, que permitirá conectar coas principais misións europeas e internacionais no espazo.
Pleno da Rede galega de tecnoloxías cuánticas e Graduación do Mestrado
Hoxe celébrase, ademais, o Pleno da Rede galega de tecnoloxías cuánticas, que incorporará a empresa Telefónica, adxudicataria do novo ordenador cuántico do Cesga. Este órgano tratou os proxectos europeos de recente concesión no eido da cuántica que contan con participación galega, como o Iberian QCI, o Val de innovación europeo Equivalemt, o Quantum Iberia ou o QCX (Centro de Excelencia en Cuántica) así como a nova liña de proxectos colaborativos de I+D+i en cuántica e IA que convocará proximamente a Xunta de Galicia. A directora da Axencia Galega de Innovación participa tamén no acto de graduación do Mestrado interuniversitario en ciencia e tecnoloxías da información cuántica na Aula Magna da Facultade de Física da USC.
Foron presentados os novos equipamentos do Centro de Supercomputación de Galicia) instalación que vai incorporar un segundo computador cuántico, denominado IQM Spark. O novo supercomputador e os dous novos computadores cuánticos que se van adquirir situarán a nosa Comunidade na vangarda europea en canto a capacidade de almacenamento de datos e participación en grandes proxectos internacionais. En canto aos computadores cuánticos, o de menor capacidade (5 cúbits), dedicarase exclusivamente a tarefas de formación, probas de concepto e de algoritmia, complementando así ao de maior capacidade (54 cúbits), que será o buque insignia.
A Xunta exixe o rescate da AP-9 e asina cos Gobernos de Asturias e Castela e León e o tecido empresarial das tres comunidades a Declaración Compostela, que insta á Comisión Europea a culminar o ditame sobre as prórrogas da AP-9 e AP-66. A conselleira de Vivenda e Planificación de Infraestruturas, María Martínez Allegue, interveu no encontro 'As infraestruturas viarias do Noroeste', organizado pola Confederación de Empresarios de Galicia.
