lunes, 20 de abril de 2026
A Xunta e a Real Academia Galega incorporan doce novos concellos das catro provincias galegas á nova edición da campaña Toponimízate. Falámosche dos nomes da túa terra, que organizan conxuntamente e coa que se salvagarda e divulga o importante patrimonio inmaterial que atesoura a toponimia galega. Así o puxo en valor na súa presentación o secretario xeral da Lingua, Valentín García, quen salientou os resultados máis que satisfactorios deste proxecto, ao contar con case 4.000 colaboradores e preto de 90.000 microtopónimos recuperados desde que se puxo en marcha en 2019.
Neste senso, o representante da Consellería de Cultura, Lingua e Xuventude amosou o seu convencemento de que coa posta en marcha desta nova edición se lle vai dar un relevante pulo ao incorporar máis persoas e entidades que de seguro se van sumar agora a este proxecto. Para facelo, lembrou que a iniciativa inclúe a innovadora aplicación Galicia Nomeada, a través da cal os colaboradores poden achegar nomes de lugares, montes, leiras, fontes, camiños, regos, ou devesas dos que teñan constancia evitando que cheguen a perderse.
Por estes motivos, destacou o traballo que está a desenvolver o Goberno galego na preservación dunha das grandes riquezas da lingua galega con esta campaña, á que erixiu como referente na colaboración entre as administracións públicas e a cidadanía para preservar o patrimonio inmaterial toponímico. Coa incorporación nesta edición destes doce novos concellos seguro que o pulo a súa recuperación será maior, aseverou o secretario xeral da Lingua, quen estivo acompañado na presentación polo presidente da Real Academia Galega, Henrique Monteagudo, e o filólogo Vicente Feijoo, quen tamén se encarga de impartir as charlas nos concellos.
Precisamente, a campaña Toponimízate efectuará 12 reunións de traballo para que a veciñanza destes doce municipios que se incorporan aprendan a empregar a aplicación Galicia Nomeada, que ten servido de modelo para outras comunidades. Estas charlas formativas comezarán o vindeiro 20 de xuño no municipio ourensán de Sandiás e prolongaranse ata o 14 de novembro, que será cando remate esta edición no municipio lucense de Baralla. Neste período, percorrerá as catro provincias con formacións en Baños de Molgas, Laxe, Chantada, Melón, A Estrada, Cervantes, Mondariz e Mondariz Balneario, Dozón e Val do Dubra.
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ángel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 días por unha consulta co especialista. Así o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 días de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 días menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.
