domingo, 25 de octubre de 2026
Na modalidade B, para alumnado da Universidade de Vigo, o xurado optou por entregar o premio ex aequo a Raquel Crespo, estudante do Mestrado da Abogacía da Facultade de Ciencias Xurídicas e do Traballo e a Lucía Díaz, do grao en Dereito. Crespo gañou co seu traballo A medida de seguridade de liberdade vixiada postpenitenciaria: unha análise dende o garantismo, no que aborda o seu contexto histórico e a súa evolución actual, en ocasións relacionado coa resposta penal da sociedade e o dereito penal do inimigo que se confronta co necesario garantismo dun sistema penal democrático. O traballo de Díaz, pola súa banda, é unha análise xurídica da vertedura de pellets na costa galega en decembro de 2023 e céntrase neste suceso que tivo lugar a finais de 2023 para realizar unha análise xurídica dos mecanismos legais que ten o Estado español para reclamar responsabilidades, nos diferentes campos do Dereito.
Mentres, na modalidade A, para alumnado de calquera outra universidade do Estado, o xurado decidiu tamén entregar o premio ex aequo a Diego Suárez, da Universidade da Coruña e Candela Fernández, da USC. O primeiro presentou un traballo sobre a ocupación de inmobles na xurisdición española, analizando este fenómeno dende a súa incardinación na xurisdición penal e que tipos serían de aplicación, así como a súa posible reclamación a través da vía do proceso civil. Ambas perspectivas complementadas dende a xurisprudencia dos tribunais e da propia doutrina do Tribunal Constitucional. No caso da estudante da USC, o traballo analiza os usos da intelixencia artificial no dereito español e afonda nomeadamente no caso español do programa RisCanvi utilizado nos centros penitenciarios de Cataluña para configurar un protocolo de valoración do risco.
Unha vintena de traballos de moi boa calidade e corrección lingüística
O galardón, nado en 2022, ten como obxectivo o fomento do emprego da lingua galega nos traballos científicos no eido do dereito entre o estudantado de grao e mestrado. Nesta edición aumentouse a dotación económica dos galardóns, que acada os 500 euros en cada unha das dúas modalidades: alumnado da propia facultade e alumnado de calquera outra universidades do Estado. Ademais, con este galardón tamén se trata de homenaxear o xurista e escritor Xosé Luis Franco Grande, que foi o persoeiro elixido por votación popular entre outras figuras vencelladas ao dereito e ás letras para bautizar estes premios.
Nesta terceira edición, o xurado destacou o cantidade e alta calidade dos traballos recibidos, case unha vintena de investigacións de temáticas moi diversas e vencelladas con cuestións xurídicas de relevancia actual como a vertedura de pellets na costa galega e a administración electrónico na crise da Covid. Atopamos traballos de grande impacto social como a ocupación de inmobles, a regulación da prostitución no marco do Dereito, a obxección de conciencia, ou o traballo da muller en prisión, explican dende o xurado, así como outras investigacións que afondaron na protección xurídica do patrimonio relixioso, o réxime xurídico da empresa agroalimentaria en Galicia no concurso de acredores ou a tributación das sucesións transfronteirizas, sen deixar de lado outros sobre eficacia do sistema penal, a suspensión das penas, a liberdade vixiada, a idade do consentimento sexual dos menores ou as novas tecnoloxías como intelixencia artificial, a ciberdelincuencia ou a problemática laboral dos e-sports. Paralelamente, dende o xurado tamén destacan a calidade e corrección lingüística, así como a metodoloxía e o rigor técnico empregado nos traballos de investigación.
Ademais do fallo dos premios, o acto comprendeu tamén dous relatorios. Por unha banda, o profesor da facultade e coordinador de Normalización Lingüística, Xosé Manuel Pacho, falou sobre a figura de Luisa Villalta, á que se lle dedican este ano as Letras Galegas, incidindo nas súas diversas facetas como poeta, dramaturga, narradora e a súa condición de activista cultural e feminista. Por outro lado, Clodio González Pérez, historiador e membro da Real Academia Galega abordou noutro relatorio a figura de Fermín Bouza Brey como home de letras e home de lei. Analizou a súa condición de xuíz, avogado e home de letras e tamén expuxo imaxes e documentos de Fermín Bouza Brey, recollidos algúns deles no Tribunal Supremo sobre o expediente de expulsión da carreira xudicial polas súas ideas.
Os premios entregaranse no transcurso do acto de graduación de Dereito, o vindeiro 7 de xuño.
Foi inaugurada no Museo do Pobo Galego a exposición 'Transfronteiriza', da artista e cineasta tudense Diana Gonçalves, que permanecerá aberta ao público ata o 28 de marzo de 2027. A mostra parte do documental 'Mulleres da Raia', da mesma autora, e froito de tres anos de investigación. A través da linguaxe cinematográfica, de materiais documentais, arquivos históricos e elementos patrimoniais, a proposta constrúe unha experiencia arredor da memoria compartida entre Galicia e o norte de Portugal. En concreto, Transfronteiriza recupera a memoria das mulleres que viviron na fronteira entre ambos territorios a mediados do século XX, que desempeñaron un papel fundamental no comercio transfronteirizo e na supervivencia económica das familias.
Trátase dunha iniciativa que nace como evolución de Circo Presente Continuo e que se vai desenvolver por primeira vez fóra de Madrid. A Cidade da Cultura, o Teatro Principal e o Salón Teatro serán as súas sedes na capital galega, reunindo artistas, compañías, profesionais da programación, distribuidoras e institucións para compartir proxectos e favorecer novas oportunidades de colaboración e contratación. O programa inclúe oito espectáculos, seis mostras breves e catro traballos en proceso. Entre as propostas figuran Naufragio, de Labsurda; Serena, de Circ Bover; Matrimonio, de Kolektivo Konika; Siku, de Jessica Arpin; e Sen patrón, de Pistacatro, que ofreceu un adianto artístico durante a presentación.
