martes, 18 de agosto de 2026
Miguel Corgos explicou que Galicia aposta por un modelo de custe, é dicir, a Xunta quere contar cun financiamento suficiente para prestar todos os servizos públicos competencia da Comunidade Autónoma como a sanidade, a educación e os servizos sociais, para que todos todos os cidadáns teñan acceso a uns servizos de calidade similar independentemente de onde residen.
As alegacións á proposta do Ministerio
As alegacións de Galicia á proposta sobre poboación axustada formulada polo Ministerio de Hacienda contan coas aportacións dos expertos e dos grupos parlamentarios feitas no seo da Comisión de financiamento do Parlamento.
Na súa exposición, o conselleiro explicou que en sanidade, a Xunta non atopa xustificación para pasar de sete a 20 tramos de poboación, minorando o peso dos de máis idade respecto á situación actual. En base aos pesos do custe sanitario, o Goberno galego aposta por unha ponderación do gasto sanitario na banda alta da proposta, en concreto cun peso do 45%.
En educación, a comunidade galega cre que a variable que mellor reflicte o gasto educativo para as comunidades autónomas é o número de matrículas de alumnos no ensino público e no concertado ponderadas polo seu custe. A Xunta propón para esta variable un peso do 25%.
No que respecta ás políticas sociais, no caso da dependencia, o Goberno galego pide de novo que se reflicta o custe, crear tramos novos e que se pondere o custe real. A proposta consiste en ponderar a poboación de cada grupo polo seu custe en base aos diferentes graos de dependencia.
Neste ámbito a Xunta aprecia debilidades na ponderación da inclusión e bota en falta que non se midan outras políticas de gasto social como as de familia ou o apoio aos emigrantes. Para estas políticas de gasto cuestiónase a representatividade da variable proposta polo Ministerio.
En canto á dispersión, Miguel Corgos subliñou que a ponderación actual do 0,6% queda moi lonxe da cifra que debería ser compensada polo sistema. Neste sentido, lembrou que a dispersión provoca que Galicia teña un sobrecuste anual de máis de 500 millóns de euros e defendeu un incremento significativo desta variable ata polo menos o 1% e que se siga medindo en base ás entidades singulares, pois son a unidade poboacional que mellor reflicte a diseminación da poboación no territorio.
En definitiva, Galicia demanda un valor para a variable de poboación axustada que reflicta o custe diferencial de prestación de servizos, que permita financiar en igualdade de condicións a sanidade, a educación e as políticas sociais.
O sistema educativo galego contará con 536 centros plurilingües o próximo curso 2026/27 nas etapas de Infantil, Primaria, ESO ou Bacharelato e FP. Seis centros decidiron incorporarse a esta iniciativa e outros dous ampliar a súa participación na mesma a outras etapas, o que confirma o incremento progresivo deste modelo, voluntario para os centros, desde a súa posta en marcha. Do total dos centros con modelo plurilingüe, 445 serano en Primaria e 93 en ESO (se ben parte deles sono en ambas etapas á vez), 259 en Infantil, 16 centros en Bacharelato e 40 en FP. Ademais dos centros plurilingües, a Consellería oferta diversas modalidades. Así, outros centros optan por contar con seccións bilingües.
O Proxecto Xenoma Galicia, que procura detectar variantes de risco para enfermidades hereditarias graves como o cancro de mama e ovario, a síndrome de Lynch ou a hipercolesterolemia familiar, xa permitiu detectar 42 persoas positivas entre as 2.504 mostras que se levan analizado. Este programa pioneiro de cribado xenético acada 2.504 mostras analizadas ata o de agora dos 4.261 participantes reclutados ata o momento, rexistrando unha taxa de positividade do 1,7 %.
