martes, 11 de agosto de 2026
O conselleiro de Facenda, Valeriano Martínez, resaltou hoxe que en 2019 a Xunta de Galicia volverá reducir un 2,5% o gasto en xuros da débeda, o único capítulo orzamentario que baixa respecto a este ano. Con esta evolución, Galicia terá acadado o vindeiro exercicio un aforro acumulado en xuros da débeda de 576 millóns de euros nos últimos cinco anos, grazas á xestión prudente e rigorosa do endebedamento que vén realizando o Goberno galego.
Na súa comparecencia en comisión parlamentaria para presentar o proxecto de Lei de Orzamentos para 2019 e as contas da súa consellería, Valeriano Martínez lembrou que a Comunidade Autónoma disporá o vindeiro ano dunha capacidade gasto de 9.850 millóns de euros, o que permitirá manter a senda de crecemento e aumentalo en 363 millóns para reforzar o gasto social, facer máis investimentos, impulsar a creación de emprego e aprobar novas baixadas dos impostos sobre os que a Xunta de Galicia ten competencias.
O titular de Facenda destacou que a Xunta elevará un 8,5% os beneficios fiscais en 2019, ata situalos en 430 millóns de euros, para que a recuperación económica siga chegando aos fogares galegos. Ademais, o Goberno galego seguirá apostando polo reequilibrio territorial cun maior gasto per capita nas provincias orientais respecto das atlánticas, de aí que o maior investimento por habitante volva producirse en Lugo (4.022 euros per capita) e Ourense (3.928), fronte aos 3.035 euros de Pontevedra e os 3.157 de A Coruña.
Máis investimentos e emprego
Os orzamentos para 2019 serán os máis altos desde o ano 2010, e permitirán que Galicia dispoña de 1.464 millóns de euros máis respecto ao 2014, o ano de maior caída de ingresos. A Xunta volverá priorizar a creación de emprego, co obxectivo de xerar no 2019 uns 15.000 novos postos de traballo a tempo completo, e por iso a Xunta elevará un 7% -o dobre que a media- os fondos destinados ao emprego. En canto ao eido social, as contas manteñen o impulso ás políticas sociais co obxectivo de acadar un crecemento integrado que permita que a recuperación económica chegue a todos os fogares.
As contas presentadas hoxe no Parlamento inclúen unha forte aposta polos investimentos, que medran un 5,3%, ata chegar aos 1.652 millóns. Tamén reforzan o eido da innovación, no que a Xunta volve apoiar a competitividade como medio para impulsar o crecemento económico. Así, incrementaranse un 14% os recursos para a innovación e aumentarán o apoio empresarial, ao tempo que as axudas ao investimento produtivo nas empresas medran un 15%, ata chegar a case 90 millóns de euros.
Menos impostos
Ademais de manter as rebaixas fiscais introducidas nos últimos anos, como as aprobadas no IRPF, no Imposto sobre Sucesións ou co programa de impostos cero no rural, Valeriano Martínez explicou as novas baixadas de impostos que aplicará a Xunta desde o vindeiro 1 de xaneiro, e que teñen como finalidade incrementar a renda dispoñible dos fogares.
Entre as novidades figura unha rebaixa no Imposto sobre Transmisións Patrimoniais (ITP) no caso de vivenda usada habitual, e outra baixada tamén no Imposto sobre Sucesións e Doazóns -nas herdanzas entre irmáns-, para que o 60% das herdanzas entre irmáns en Galicia queden libres de tributación. A Xunta tamén reverte a suba do Imposto sobre o Patrimonio aprobada por mor da crise no ano 2013, de xeito que Galicia volve ter a mesma tributación que a que ten o Estado. E no eido da innovación, apróbanse novas deducións fiscais para incentivar a participación e o investimento en pemes innovadoras e iniciativas empresariais de base tecnolóxica, e tamén nas doazóns para investigación.
Empregados públicos
Ao mesmo tempo, o conselleiro de Facenda lembrou que a Xunta de Galicia prevé nos Orzamentos aplicar o vindeiro ano un incremento salarial do 2,4% para todos os seus empregados públicos, sendo 2019 o cuarto ano consecutivo no que se incrementan os seus soldos. Ademais, a esta suba do 2,4% -que se aplicará cando haxa habilitación legal do Estado- engádense os distintos acordos retributivos acadados nos eidos sectoriais.
En canto á actualización do cadro macroeconómico, o conselleiro explicou que as previsións que manexa a Xunta son que a economía de Galicia siga medrando máis que España e que Europa tanto en 2018 como en 2019, mentres que a taxa de paro galega continuará un ano máis por debaixo da media española e en liña co previsto no Plan Estratéxico 2015-2020.
A loita contra os incendios forestais suma un novo aliado tecnolóxico ao servizo de toda a sociedade. A aplicación móbil ALume, deseñada para facilitar que calquera persoa poida dar a alarma sobre un foco de lume de forma inmediata e precisa, xa se atopa plenamente operativa e dispoñible para a súa descarga de balde nas plataformas Android e iOS. O obxectivo principal desta ferramenta é potenciar a detección temperá dos incendios forestais. Nunha emerxencia no monte, os primeiros minutos son decisivos para evitar que un foco inicial se converta nun gran incendio; por iso, ALume nace para acurtar os tempos de aviso e facilitar ao servizo de extinción datos exactos antes de despregar os medios sobre o terreo. Cabe sinalar que a aplicación leva xa 7.000 descargas e 200 notificacións que axudaron ao operativo.
Un dos grandes atractivos desta undécima edición será a estrea de dez novos espectáculos, todos eles impulsados por compañías galegas, un dato que evidencia o dinamismo creativo do sector dos monicreques na Comunidade. A programación abrirase coa nova versión de A festa dos títeres, presentada por Viravolta, Vai de Roda e Títeres Alakrán, para continuar coa estrea de Treco-lerias, de Trécola Producións, e A rosa de papel, adaptación ao teatro de monicreques do texto de Valle-Inclán realizada por Alakrán.
