
A ConsellerÃa de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria desenvolve no Centro Galego de Artes da Imaxe (CGAI-Filmoteca de Galicia) o ciclo de proxeccións e presentacións ‘CineGalicia 25. Que é o cine (galego)Â’, inserido na programación especial coa que a Xunta de Galicia está a conmemorar o vixésimo quinto aniversario da estrea en novembro de 1989 das tres primeiras longametraxes galegas: ‘Sempre XonxaÂ’, ‘ContinentalÂ’ e ‘UrxaÂ’.
O CGAI despedirá 2014 cunha carteleira de 34 sesións cinematográficas –de martes a sábado, ata o 20 de decembro–, ideadas a modo de percorrido visual pola historia recente do cinema galego. Proxectarase un total de 50 longametraxes, curtas, fitas de animación e documentais do perÃodo 1989-2014, asà como unha selección de producións consideradas pioneiras e realizadas durante os anos setenta e oitenta. Para afondar nesta panorámica, as sesións complementaranse coa participación de moitos dos directores destas fitas que, ademais de presentar as súas obras, manterán coloquios co público asistente.
Representatividade e diversidade
A selección dos tÃtulos foille encomendada a unha comisión da que formaron parte oito coñecidos profesionais do sector (Eduardo Galán, Miguel Anxo Fernández, Xosé Nogueira, Jaime Pena, Sabela Pillado, Fernando Redondo, José MarÃa RodrÃguez Armada e José Manuel Sande), co obxectivo de ofrecerlles aos espectadores unha escolma significativa que, centrándose en criterios historiográficos, procurara a maior representatividade e diversidade en canto a formato, xénero, temática ou autorÃa.
AsÃ, a primeira semana do ciclo centrarase nos inicios, con tres xornadas dedicadas á proxección das pelÃculas en 35 mm. que sinalan o inicio dunha cinematografÃa galega propia: ‘ContinentalÂ’, de Xavier Villaverde; ‘UrxaÂ’, de Carlos A. López Piñeiro e Alfredo G. Pinal; e ‘Sempre XonxaÂ’, de Chano Piñeiro, que serán exhibidas respectivamente mañá martes, o mércores 26 e o xoves 27, en dous pases ás 18.00 e ás 20.30 horas.
As dúas seguintes sesións resérvanselles aos pioneiros: o venres 28 proxectaranse as curtametraxes ‘Retorno a Tagen AtaÂ’ (Eloy Lozano, 1974), ‘FendetestasÂ’ (Antonio F. Simón, 1975), ‘O herdeiroÂ’ (Miguel Gato, 1976), ‘O pai de MigueliñoÂ’ (Miguel Castelo, 1977), ‘O monte é nosoÂ’ (Llorenç Soler, 1978), ‘TacónÂ’ (Xavier Villaverde, 1982), ‘MamasunciónÂ’ (Chano Piñeiro, 1984) e ‘RÃo de sombrasÂ’ (Daniel DomÃnguez, 1986); mentres que o sábado 29 exhibirase a longametraxe en 16 milÃmetros ‘MalapataÂ’ (1980), de Carlos A. López Piñeiro, maila súa curta ‘IllaÂ’ (1976).
Carteleira de decembro
O resto dos tÃtulos desta escolma poderán verse nas xornadas de exhibición programadas para o mes de decembro, a través das que se recuperan 25 longas de produción galega destes últimos 25 anos canda un total de 22 de curtametraxes. AsÃ, o CGAI proxectará de novo varias fitas recentes, avaladas polo seu exitoso percorrido por festivais internacionais, como ‘Todos vós sodes capitánsÂ’ (Oliver Laxe, 2010), ‘ArraianosÂ’ (Eloy Enciso, 2012), ‘1977Â’ (Peque Varela, 2007) ou ‘Costa da MorteÂ’ (Lois Patiño, 2013). Tamén se ofrecerán documentais, como ‘Santa LiberdadeÂ’ (Margarita Ledo, 2004) e ‘Tralas lucesÂ’ (Sandra Sánchez, 2011), asà como longas de animación: ‘De profundisÂ’ (Miguelanxo Prado, 2006), ‘O apóstoloÂ’ (Fernando Cortizo, 2012) e ‘O bosque animadoÂ’ (Manuel Gómez e Ãngel de la Cruz, 2001).
Asà mesmo, ‘CineGalicia 25. Que é o cine (galego)Â’ ofrécenos a oportunidade de volver ver en pantalla grande pelÃculas que sinalan distintos momentos deste cuarto de século cinematográfico en Galicia. É o caso de ‘Martes de carnavalÂ’ (1991), de Pedro Carvajal; ‘Sei quen esÂ’ (2000), de Patricia Ferreira; ‘León e OlvidoÂ’ (2004), coa que Xavier Bermúdez obtivo o premio á mellor pelÃcula no Festival Internacional de Karlovy Vary; ‘Bs. As.Â’ (2006), de Alberte Pagán; a gañadora de oito Goyas e gran éxito de billeteira ‘Celda 211Â’ (2009), de Daniel Monzón; ou ‘A noite que deixou de choverÂ’, de Alfonso Zarauza.
Entre as longametraxes seleccionadas atópanse, ademais, outros destacados tÃtulos como ‘La matanza canÃbal de los garrulos lisérgicosÂ’ (Antonio Blanco e Ricardo Llovo, 1994), ‘Dame algoÂ’ (Héctor Carré, 1997), ‘Arde amorÂ’ (Raúl Veiga, 1999), ‘Era outra vezÂ’ (Juan Pinzás, 2000), ‘Blanca MadisonÂ’ (Carlos Amil, 2000), ‘Belas dormentesÂ’ (Eloy Lozano, 2001), ‘Trece badaladasÂ’ (Xavier Villaverde, 2002), ‘O lapis do carpinteiroÂ’ (Antón Reixa, 2003), ‘Un conto para OliviaÂ’ (Manane RodrÃguez, 2007) , ‘PradolongoÂ’ (Ignacio Vilar, 2008) e Â’18 comidasÂ’ (Jorge Coira, 2010).
Exposición e documental
Este amplo ciclo da Filmoteca de Galicia insÃrese no conxunto de actividades a través das que a ConsellerÃa de Cultura e Educación lles rende tributo aos artÃfices daquel momento fundacional para o cinema galego contemporáneo –a estrea das tres devanditas longametraxes no marco do encontro CineGalicia celebrado en Vigo en novembro de 1989–, ademais de poñer en valor o camiño percorrido desde entón. Neste sentido, a exposición ‘CineGalicia25Â’ do Museo Centro Gaiás da Cidade da Cultura convida a unha viaxe por esta traxectoria poñendo de relevo o significado do cinema feito en Galicia. Inaugurada o pasado venres polo presidente da Xunta, a mostra poderá visitarse gratuitamente ata o 8 de febreiro de 2015.
Tamén incide nesta homenaxe o documental ‘Cine en Galicia: 25 anos despoisÂ’, que está a producir a Academia Galega do Audiovisual en colaboración coa Agadic (Axencia Galega das Industrias Culturais) e a TVG. Con Manuel Abad na dirección, Ãngel de la Cruz a cargo do guión, Antonio Mourelos na produción executiva e MarÃa Liaño na dirección de produción, este proxecto xurde co obxectivo de que a memoria deste vixésimo quinto aniversario perdure no tempo.
Tivo lugar a xornada 'Deputados por un dÃa', na que os escolares galegos levaron ao hemiciclo as súas propostas para mellorar a sociedade. Os catro representantes dos colexios, un por provincia, compartiron na Cámara as súas reflexións sobre a convivencia, o tema arredor do que xira este curso o programa educativo Abraza tus valores, e a relación dos menores coas tecnoloxÃas. Participaron máis de 8.300 escolares de entre 4 e 12 anos de 83 centros públicos, concertados e privados de Galicia (Arquitecto Casas Novoa de Santiago, o CEIP Plurilingüe A Gándara, de Monforte de Lemos, o CEIP Plurilingüe Irmáns Villar, de Ourense e o CEIP Plurilingüe de Cerdeiriñas, de Piloño).
A actividade levada a cabo pola Axencia de Protección da Legalidade UrbanÃstica (APLU) para protexer o medio ambiente e o patrimonio natural e paisaxÃstico galego permitiu o pasado ano a reposición da legalidade en 121 actuacións en toda Galicia. Estas reposicións foron resultado do labor do equipo inspector do organismo adscrito á ConsellerÃa de Vivenda e Planificación de Infraestruturas, e repartÃronse principalmente na provincia de Pontevedra, con 60 actuacións, seguida da Coruña con 30, Lugo con 21 e Ourense con 10.