Notas de prensa

Los otros mártires. Consejos de guerra contra el Clero Vasco (1936-1944)

Anxo Ferreiro Currás publica un libro en el que hace un repaso por la situación del clero vasco tras la Guerra Civil. Durante la guerra de 1936 los golpistas sometieron, hasta la humillación, a la iglesia vasca. En los primeros meses, mataron a 17 sacerdotes, de ellos varios cadáveres, todavía hoy, no han aparecido.

Por datos de archivos se sabe que unos 200 sacerdotes fueron encausados y juzgados en Consejos de Guerra. Las penas a los condenados van: de condena a muerte a tres de ellos (conmutada), cadena perpetua a quince, dos murieron en la cárcel, uno de ellos en la cárcel de Dueñas, tenía 75 años de edad, y el otro en Nanclares de la Oca . Otras condenas van desde 20, 16,12, 10 ...años, a varios meses.

Todos sufrieron sus condenas en prisiones infames e insalubres, Dueso, Dueñas,Carmona y otras. En ellas fueron sometidos a una reeducación nacional-católica-franquista a la que intentaron resistirse, ya que dos veces al día les forzaban a cantar el himno de Falange, firmes y con el brazo en alto, haciendo el saludo fascista.

Sufrieron el abandono, el desprecio, la calumnia y la prohibición de celebrar la Misa por parte de la Jerarquía eclesiástica, con la única salvedad de la protección paternal del Obispo de Sevilla, el cardenal Segura, al que posteriormente Franco forzaría su dimisión.

Prácticamente todos al salir de la cárcel fueron desterrados. Al exilio huyeron más de 800, que buscaron refugio en 24 países: la mayoría a Francia y de allí a Inglaterra, Argentina, Chile, Cuba, EEUU, Nicaragua, Venezuela, Marruecos o Filipinas.

Los delitos principales de su persecución fueron sus ideas o actividades a favor de la República, seguir la doctrina social de la Iglesia, defender el nacionalismo, desempeñar el servicio de capellán de Gudari, enseñar euskera, escribir en periódicos vascos, etc. Muchas veces les hacían ver en el juicio que salvarían la vida si renunciaban a sus sentimientos e ideas nacionalistas-separatistas y adoptaban las de los represores.

De toda esta materia trata la investigación realizada por un gallego, Anxo Ferreiro Currás, que acaba de publicar su libro Consejos de guerra al clero vasco (1936-1944). La Iglesia vasca vencida, con documentación del Archivo Intermedio Militar de Ferrol que custodia la documentación de la guerra civil referente a los consejos de guerra. El libro está publicado por la editorial Intxorta 1937-Kultur Elkartea de Mondragon.

Según el autor los mártires religiosos y la persecución tenaz al clero vasco no supuso la eliminación de sus ideas, sino que fue una semilla que brotó con fuerza en los años cincuenta y sesenta de la dictadura, recuerda también que la iglesia vasca fue, hasta ahora, la única que pidió perdón por la complicidad de la iglesia católica con la guerra y el régimen franquista.



Rosa Cal, 2014-01-07

Actualidad

Foto del resto de noticias (fiv-vilalba-2026.jpg) O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ãngel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Foto de la tercera plana (saude-medico.jpg) Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 días por unha consulta co especialista. Así o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 días de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 días menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.

Notas

A Primavera Cultural da USC continúa agromando con múltiples propostas. Así, no Campus de Lugo, a danza, o teatro e a creación audiovisual protagonizan as citas máis inmediatas. Entre os días 19 e 23 de abril, regresa o Festival de Teatro Universidade a Lugo, na que será a súa trixésimo segunda edición. O certame de curtametraxes Findecurta mantén aberto o seu prazo de inscrición ata o 21 de abril. O día 24 realizarase a tradicional sesión informativa na Casa do Saber na que se lles explicará ás persoas participantes o reto desta edición do certame.
A Universidade de Vigo inaugurou a maior estación óptica terrea de España, consolidando así o seu liderado en comunicacións cuánticas vía satélite. Bautizada co nome de Antonia Ferrín, en homenaxe a quen foi a primeira astrónoma de Galicia, e situada na contorna da Facultade de Filoloxía e Tradución, 'o lugar máis idóneo de todo o campus para evitar turbulencias da canle atmosférica', o orzamento total para a posta en marcha desta nova infraestrutura situouse en torno aos 1,5 millóns de euros.
PUBLICIDAD
ACTUALIDAD GALICIADIGITAL
Blog de GaliciaDigital
HOMENAXES EGERIA
PUBLICACIONES