O conselleiro de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria, Xesús Vázquez Abad, acudiu ao centro de formación da asociación HostelerÃa Compostela para presentar un novo recurso terminolóxico orientado a facilitar o uso do galego no sector da restauración. Trátase do Dicionario de alimentación e restauración galego-castelán-inglés, elaborado no seo do Servizo de TerminoloxÃa CientÃfico-Técnica Galega TERMIGAL e coordinado polo lingüista Manuel González González.
Durante a presentación, o conselleiro gabouse do modélico proceso de elaboración dun dicionario que é froito da colaboración entre os hostaleiros –“conscientes do valor do galego para singularizar e darlles valor aos produtos e servizos que ofrecen”-, os terminólogos e terminólogas -“que puxeron todo o seu saber ao servizo deste proxecto”- e da Xunta de Galicia, “que sostén o TERMIGAL en estreita colaboración coa Real Academia Galega” e que achegou os fondos necesarios para a execución da obra. Con este traballo, indicou Vázquez Abad, quérese contribuÃr a dotar o galego de recursos “que fagan del un idioma útil na totalidade dos múltiples e complexos ámbitos nos que se estrutura a vida moderna”.
Ao acto asistiu tamén a secretaria xeral para o Turismo, Nava Castro DomÃnguez, quen sinalou que “a formación constitúe unha das máis importantes ferramentas de competitividade para Galicia como destino turÃstico. A aposta pola formación, pola calidade e pola diferenciación tamén ten que ir acompañada por unha xestión eficaz e pola posta en marcha de iniciativas tendentes a mellorar non só cuantitativamente senón tamén cualitativamente”. E engadiu que “por isto, nacementos como o que hoxe presenciamos, dunha nova obra que nos axudará a enriquecer a nosa propia lingua, a utilizala con propiedade e a internacionalizar a nosa gastronomÃa, conforman iniciativas de formación, investigación e xeración de know-how que Turismo de Galicia debe apoiar e poñer en valor”.
O conselleiro Vázquez Abad e mais a secretaria xeral Castro DomÃnguez estiveron acompañados polo secretario xeral de PolÃtica LingüÃstica, ValentÃn GarcÃa; o secretario xeral de Cultura, Anxo Lorenzo; o presidente da Real Academia Galega, Xosé LuÃs Méndez FerrÃn; Manuel González, director do Termigal e coordinador do dicionario; Xosé Manuel Otero, presidente da asociacion HostelerÃa Compostela; Xosé González, presidente do Foro Enrique Peinador; e mais o xefe territorial da ConsellerÃa na provincia da Coruña, Indalecio Cabana.
Unha obra para os restauradores
O traballo que hoxe se presentou é un dicionario monolingüe en galego que, ademais das definicións dos vocábulos, mostra equivalencias en castelán e en inglés. Inclúe aproximadamente 3000 conceptos, con 3600 denominacións en galego, 3700 equivalencias en castelán e 3500 en inglés, ademais de 320 nomes cientÃficos.
Os termos recollidos van dende as voces especializadas utilizadas polos profesionais do ramo ata palabras do léxico común que non poden faltar nun dicionario da alimentación. Pertencen aos ámbitos do material de cociña, enxoval, persoal e locais, alimentos, despezamento, condimentos, pratos e preparacións, procedementos culinarios, bebidas, nutrición e vocabulario xeral relacionado coa alimentación.
O dicionario creouse coa vontade de facilitar que os especialistas desenvolvan a súa actividade en galego e, ao mesmo tempo, coa de axudar os restauradores a ofrecer os produtos do paÃs en inglés, tendo en conta que esta é a lingua en que se comunican maioritariamente en Galicia os turistas con idiomas maternos distantes. Asà pois, foi deseñado dende o punto de vista dos profesionais da restauración, pero seralle tamén de utilidade a públicos máis amplos, coma outras persoas ligadas ao ámbito da hostalarÃa, os profesionais da tradución, os lingüistas ou os xornalistas.
Termigal
TERMIGAL (Servizo de TerminoloxÃa CientÃfico-Técnica en Lingua Galega), organismo no que participan a Real Academia Galega e a SecretarÃa Xeral de PolÃtica LingüÃstica da ConsellerÃa de Cultura e Educación a través do Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades, é un servizo imprescindible para a resolución de dúbidas terminolóxicas puntuais e mais para a elaboración e difusión de vocabularios de especialidade que posibilitan a extensión da lingua galega a novos ámbitos de uso.
A maiorÃa das consultas recibidas por TERMIGAL dende a súa creación en 1996 pertencen ao ámbito da cociña e da gastronomÃa, o que lles fixo ver aos responsables deste servizo a necesidade de publicar o Dicionario de alimentación e restauración e, asemade, constituÃu un importante traballo previo sobre o que elaboralo.
A Mostra Internacional de Teatro Cómico e Festivo de Cangas acordou conceder o Premio Xiria ao Labor Teatral 2026 ao actor Antonio Durán ‘MorrisÂ’ (Vigo, 1959). A organización da Mostra outorga este galardón en recoñecemento á súa dilatada traxectoria profesional, tanto no eido da comedia como do drama, 'cunha capacidade creativa excepcional que lle permite interpretar personaxes complexos ou populares e conmover aos públicos máis diversos'. O actor recibe cunha 'alegrÃa tremenda' este galardón, 'sobre todo vindo de xente que comparte o camiño que eu recorrÃn'.
A débeda pública de Galicia representa só 3,52 % do total da débeda do conxunto das comunidades, o mellor dato de toda a serie histórica, que comeza no ano 1994. Ademais, a ratio de débeda PIB galega sitúase no 13,9 %, fronte ao 20,2 % da media autonómica e por baixo das previsións iniciais contidas nos Orzamentos 2025, que eran do 14,1 %. Tamén desde o ano 2020 Galicia formaliza unha parte cada vez máis significativa do seu endebedamento en formato sustentable, a través de préstamos e emisións de bonos.