
A Xunta de Galicia acaba de elaborar a guÃa de boas prácticas O tratamento das persoas maiores nos medios de comunicación co obxectivo de fomentar unha cultura xornalÃstica de compromiso co envellecemento activo e contribuÃr á plena integración deste colectivo na sociedade. A guÃa, elaborada pola SecretarÃa Xeral de Medios, en colaboración coa ConsellerÃa de Traballo e Benestar, no marco do Plan Galego das Persoas Maiores, foi presentada esta mañá polo secretario xeral de Medios, Alfonso Cabaleiro.
O obxectivo da guÃa é dar a coñecer a realidade das persoas maiores, vai dirixida especialmente aos profesionais dos medios de comunicación e Ãnstaos a informar proxectando unha imaxe positiva deste colectivo e a adoptar compromisos para propiciar a súa integración e a súa incorporación nos procesos de participación dunha forma activa e dun xeito normalizado. Ademais, fai fincapé na necesidade de prestar unha singular atención no tratamento informativo ás pautas de estilo e á linguaxe empregada a cotÃo cando nos referimos ás persoas maiores.
A guÃa considera que os maiores, ao igual que o resto da sociedade, deben ser tratados sempre desde un enfoque positivo e desde unha autonomÃa persoal e pretende transmitirlle ao resto da cidadanÃa o valor e a relevancia que ten este colectivo na sociedade, xa que os maiores son “un referente” e un “modelo de actuación” que fomos incorporando nas nosas vidas, os “únicos transmisores reais” do pasado e os únicos interlocutores entre os seus antepasados e nós.
“Debemos informar sobre as persoas maiores como homes e mulleres activos, reflectindo as súas relacións persoais e sociais, as súas actividades, pensamentos e sentimentos, deixando a un lado estereotipos negativos que afectan á súa imaxe e non se corresponden coa realidade actual”, asegurou o secretario xeral de Medios durante a presentación da guÃa. Alfonso Cabaleiro remarcou, ademais, que unha sociedade integradora debe apostar por desenvolver , fomentar e difundir un concepto das persoas maiores axustado aos dereitos que lles corresponden como parte integrante da cidadanÃa, sen discriminación nin desigualdade de trato, por facilitar a súa participación activa en todos os ámbitos e a todos os niveis da sociedade e potenciar a solidariedade interxeracional.
O secretario xeral de Medios non quixo rematar a súa intervención sen lembrar que esta “é unha tarefa de todos”, por iso, dixo, “penso que para conseguir estes obxectivos, as asociacións, federacións, universidades e demais entes implicados no mundo das persoas maiores, deben xuntar esforzos para traballar xuntos, utilizar os distintos medios de comunicación e participar activamente en todos os ámbitos socias de forma normalizada”. “Eu animo a todas estas persoas e entidades a que sigan traballando para abrirse ao seu contorno social e que participen en actividades conxuntas con outros colectivos cunha perspectiva interxeracional onde nenos, mozos, adultos e maiores nos fusionemos e camiñemos xuntos”, concluÃu, agradecendo a colaboración de todas as asociacións que participaron na elaboración da guÃa.
Pola súa banda, o catedrático de EnfermarÃa Xeriátrica e Xerontolóxica da Universidade de Santiago, José Manuel Mayán Santos, salientou a importancia e a influencia dos medios de comunicación “á hora de crear e visualizar a realidade”. De aà que destaque a necesidade dunha guÃa coma esta que sirva para “concienciar ao cidadán a través dos medios de comunicación sobre a eliminación dos estereotipos das persoas maiores”. Segundo o profesor Mayán, esta guÃa “pretende contribuÃr a que os medios ofrezan unha imaxe máis realista dos noso maiores, e ofrecer unha información más real sobre o envellecemento”. Respecto das persoas maiores, José Manuel Mayán subliñou que se trata dun colectivo “moi sensible, pero, ao mesmo tempo, son un activo social, cultural e económico moi importante”. “Aportan valor ao traballo, substituÃndo en moitas ocasións as carencias dun sistema social e económico”, dixo o catedrático.
Recomendacións da guÃa
A guÃa presentada, O tratamento das persoas maiores nos medios de comunicación, recolle as seguintes recomendacións.
1.- Abordar a información desde un enfoque contexualizado e desde unha perspectiva integradora e interxeracional, abandonando os estereotipos e os tópicos xeneralizados que inducen a unha imaxe negativa, afastada da heteroxeneidade e pluralidade das persoas maiores.
2.- Aumentar a presenza das persoas maiores nos medios de comunicación como parte activa da sociedade, de cara a promover unha visión normalizada e unha nova cultura na que se facilite a colaboración interxeracional a través da súa participación nos medios.
3.- Ofrecer unha imaxe positiva, diversa e revalorizada das persoas maiores nos medios de comunicación, remarcando os seus valores e subliñando as súas capacidades para desempeñar roles útiles dentro da sociedade, fronte a unha imaxe negativa e degradada que mostra este colectivo como unha carga para a comunidade.
4.- Evitar unha linguaxe pexorativa, paternalista e discriminatoria que contribúe a reforzar os estereotipos sociais sobre as persoas maiores, unificando criterios e empregando unha terminoloxÃa adecuada, correcta e respectuosa con estas persoas.
5.- Informar transmitindo un envellecemento activo e darlles cabida ás persoas maiores en temas de interese social, potenciando as súas iniciativas e experiencias nas que este colectivo sexa actor principal, capaz de colaborar na construción dunha sociedade para todas as ideas.
6.- Na publicidade, os medios de comunicación promoverán a inclusión das persoas maiores como mulleres e homes con autonomÃa e activos, contextualizado adecuadamente as circunstancias da noticia sobre a persoa, evitando informacións que buscan o efecto dramático e reproducen tópicos negativos sobre o envellecemento (o envellecemento como irremediable perda de facultades, inevitable soidade, decrepitude, persoas incapaces de aprender, un colectivo improdutivo e inútil...)
7.- Poñer en valor a achega que as persoas maiores realizan no contorno familiar cultural, económico e social, destacar o seu peso como grupo social e estimular a súa participación e compromiso na vida polÃtica.
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ãngel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 dÃas por unha consulta co especialista. Asà o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 dÃas de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 dÃas menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.