Jos茅 Ram贸n G贸mez Besteiro:
脕 sombra do galopante recorte do gasto p煤blico que TODOS, repito TODOS, afrontamos para cumprir co compromiso europeo de acelerar a reduci贸n do d茅ficit, el茅vanse voces que po帽en no punto de mira a propia raz贸n de ser das Deputaci贸ns. Estas afirmaci贸ns amosan, 贸 meu modo de entender, un grande desco帽ecemento.
Xa non porque sexamos 聯fillas lex铆timas聰 da Constituci贸n 聳como din os Catedr谩ticos de Dereito Administrativo-, sen贸n porque segue existindo un grande desco帽ecemento sobre o papel que desempe帽amos os gobernos locais intermedios 聳QUE NON MERAMENTE INTERMEDIARIOS- no Estado Auton贸mico. Ademais, estas voces cr铆ticas non propugnan no fondo a s煤a supresi贸n, sen贸n a s煤a fragmentaci贸n en entes de menor tama帽o, co inevitable incremento do gasto p煤blico.
A nosa funci贸n capital 茅 amosar pola v铆a dos feitos que somos os garantes do nivel m铆nimo de prestaci贸n de servizos municipais en todo o territorio provincial, consolidando o labor dos gobernos locais e sorteando a desigualdade de recursos, ingresos e medios t茅cnicos entre uns concellos e outros聟 Unha tarefa 煤til e imprescindible se un co帽ece a situaci贸n real da inmensa maior铆a dos concellos galegos, ou mellor dito, 聯O MINIFUNDISMO MUNICIPAL聰 no m谩is amplo dos sentidos.
Hoxe unha Deputaci贸n moderna como a de Lugo transforma os recursos que recibe para multiplicalos en redes de servizos, con valor engadido e mediante econom铆a de escala, 贸s seus concellos e veci帽os.
Dito esto, non 茅 menos certo que esta Deputaci贸n EST脕 ABERTA A TODA CANTA REFORMA DO R脡XIME LOCAL nos permita multiplicar utilidade e eficiencia. Non temos medo 贸s cambios. Queremos reiventarnos para dar novas respostas.
Tam茅n a Deputaci贸n de Lugo est谩 aberta a apoiar 谩 FEGAMP na consecuci贸n do Pacto Anti-transfuguismo Galego que, froito do consenso de TODOS os partidos, deixe de po帽er sobre as Deputaci贸ns un interrogante na s煤a 茅tica pol铆tica.
E con este 谩nimo de renovaci贸n e transparencia, participo na 聯Comisi贸n de Econom铆a, Facenda e Orzamentos聰, 谩 que foron tan amables de convidarnos, para informar das li帽as estrat茅xicas do Orzamento 2011 da Deputaci贸n de Lugo.
Retomando a reivindicaci贸n inicial, E SEMPRE FACENDO AUTOCR脥TICA, s贸 se valora o que se co帽ece, e as Deputaci贸ns temos que aplicarnos para que os cidad谩ns 聯crucen a nosa porta聰 e para que o Parlamento Auton贸mico te帽a un mellor co帽ecemento do noso traballo.
Estamos ultimando o Orzamento consolidado da Deputaci贸n de Lugo, que se aproximar谩 贸s cen mill贸ns de euros. Debido 谩 situaci贸n econ贸mica municipal, ADI脕NTOLLES QUE IMOS MANTER O M脕XIMO NIVEL POSIBLE DE PRESTACI脫N DE SERVIZOS E NON RECORTAREMOS NIN UN S脫 EURO A COOPERACI脫N COS CONCELLOS, AUMENTAR脡MOLA, e podo anunciarlles que fixemos os deberes para aprobar o Orzamento canto antes, en novembro, adiantando un mes a data tradicional.
驴C贸mo son os Orzamentos da Deputaci贸n de Lugo聟?
- SON OS ORZAMENTOS DO CUMPRIMENTO. Hai reduci贸n de partidas porque, con xesti贸n, demos carpetazo 谩s d茅bedas hist贸ricas que xa non lastran unha enorme porcentaxe dos nosos presupostos. Pasaron 谩 historia. Podemos afirmar, con feitos, que est谩 cumprido o programa de goberno que asinamos socialistas e nacionalistas hai pouco m谩is de tres anos.
- SON OS PRIMEIROS ORZAMENTOS QUE ACADAN A ESTABILIDADE PRESUPOSTARIA NA S脷A APROBACI脫N. Adiant谩ndonos 谩 situaci贸n econ贸mica, no 2008 fomos a 1陋 Deputaci贸n galega que aprobou un Plan Econ贸mico-Financeiro que permitise acadar a estabilidade no 2011. Hoxe 茅 as铆: cumprimos a nosa palabra.
O ano anterior o Orzamento consolidado da Deputaci贸n sumaba 143 mill贸ns de euros, este ano ser谩n preto de 100. A principal diminuci贸n est谩 no Orzamento da propia Deputaci贸n, m谩is que nos seus entes aut贸nomos.
O orzamento da Deputaci贸n red煤cese en 32 mill贸ns, de 118 a 86. S脫 A TRANSFERENCIA DOS HOSPITAIS PROVINCIAIS 脕 XUNTA DE GALICIA, S脫 O CUMPRIMENTO DESTA ANACR脫NICA D脡BEDA HIST脫RICA 聳PENSEN QUE LUGO ERA ATA O 2010 A 脷NICA DEPUTACI脫N ESPA脩OLA SEN TRANSFERIR OS HOSPITAIS-, SUP脫N UNHA REBAIXA PR脫XIMA 脫S 20 MILL脫NS. Foi un adelgazamento buscado e desexado pola Deputaci贸n. De nada serv铆a que os cartos entrasen por unha porta e sa铆sen por outra 贸 tratarse dunha competencia impropia.
O Instituto Lucense de Desenvolvemento Econ贸mico (INLUDES) baixa 3,5 mill贸ns, de 14 a 10,5, porque as anualidades para programas europeos de administraci贸n electr贸nica e creaci贸n de emprego est谩n a pleno rendemento, polo tanto a anualidade que resta para o 2011 茅 moito menor.
A Sociedade Urban铆stica Provincial (SUPLUSA) baixa de 24 a 12 mill贸ns, porque este ano xa ten a dotaci贸n econ贸mica para o innovador programa de residencias e centros de d铆a para a 3陋 idade que explicarei despois.
Ademais destas baixadas, OUTRAS PARTIDAS QUE REXISTRAN REDUCI脫N SON:
-o Parque M贸bil, no que aforramos este ano 500.000 euros trala progresiva renovaci贸n para atender coa s煤a maquinaria as necesidades dos Concellos;
-a redacci贸n de proxectos de obra realiz谩molo agora a trav茅s dos t茅cnicos provinciais e non de empresas externas, o que nos aforrou 800.000 euros este ano;
-en expropiaci贸ns de terreos para obras: 茅ramos a Deputaci贸n que m谩is expropiaba en Galicia porque o anterior equipo de goberno planificaba obras sen terreos. Agora, coas obras feitas, imos aforrar 1.700.000 euros nesta partida... E poderiamos aforrar a铆nda m谩is se a Xunta de Galicia desbloquease a transferencia de estradas provinciais. A Deputaci贸n custea a rede provincial m谩is extensa de Espa帽a, a pesar de que hoxe moitas estradas non son obxectivamente da nosa competencia. S贸 a conservaci贸n de estradas c煤stanos 10 mill贸ns de euros/ano;
-queda a cero a partida da pol茅mica Fundaci贸n TOR. Solicitamos a s煤a extinci贸n 谩 Xunta despois de descubrir grav铆simas irregularidades, aforrando 107.000 euros no Orzamento;
-o Bolet铆n Oficial da Provincia, grazas 贸 noso programa de administraci贸n electr贸nica, deixar谩 de editarse o vindeiro ano en papel e pasar谩 a dixital, o que nos permite aforrar 400.000 euros;
No Cap铆tulo 2, Gasto Corrente, baixamos preto de 3 mill贸ns de euros, de 17 a 14.
Na 谩rea de 脫rganos de Goberno, baixamos todos os cap铆tulos, debido fundamentalmente 谩 reduci贸n do 5% nas retribuci贸ns, inclu铆das as de pol铆ticos.
No apartado de gastos de persoal, TRALA DEPUTACI脫N DE PONTEVEDRA, A DE LUGO ERA A QUE TI脩A QUE DESTINAR UNHA MAIOR PARTIDA. COA TRANSFERENCIA DOS HOSPITAIS, LUGO ABANDONA ESE POSTO, aforrando preto de 10 mill贸ns de euros, o que sup贸n un 33% menos en gastos de Persoal.
Sen abandoar o cap铆tulo de Persoal, fai hoxe exactamente unha semana que os traballadores da Deputaci贸n de Lugo te帽en que fichar cun sistema dactilar. Isto s贸 茅 unha an茅cdota da profunda transformaci贸n dos Recursos Humanos que estamos levando a cabo e que continuaremos no 2011.
O contexto econ贸mico esixe compromisos solidarios a todos, tam茅n 贸s empregados p煤blicos. Estamos implantando a 聯carreira administrativa horizontal聰 -que evita postos innecesarios e simplifica a organizaci贸n interna-, creando os denominados 聯postos de entrada聰. 脡 dicir, rebaixamos o nivel retributivo inicial pero articulando itinerarios de progresi贸n que permitan 贸s empregados acceder a niveis superiores sen cambiar de posto de traballo e sempre en funci贸n da s煤a formaci贸n, avaliaci贸n e rendemento, en definitiva: do seu esforzo profesional.
A Deputaci贸n aprobou esta medida no Pleno de setembro, o que sup贸n unha racionalizaci贸n do gasto a medio-longo prazo e permite desenvolver a carreira profesional horizontal, motivadora para evitar o anquilosamento profesional e a apat铆a dos empregados p煤blicos. No 2011 continuar谩n os progresos en Recursos Humanos, froito do di谩logo sindical e o consenso conseguido neste mandato.
Con respecto 谩 d茅beda, NO 2011 ENDEBED脕MONOS MENOS. No 2010 precisamos 25 mill贸ns de euros, este ano imos a 5 mill贸ns de euros, menos do nivel m谩ximo do 75% que prev茅 o borrador da Lei de Presupostos do Estado. E, repito, cumprimos a estabilidade orzamentaria. Ademais, por primeiro ano, endebeb谩monos menos do que imos amortizar, xa que as d茅bedas hist贸ricas est谩n cumpridas.
Non vexan nas mi帽as verbas autocomplacencia, pero PODEMOS MIRAR A XENTE E DICIRLLE QUE CUMPRIMOS, PERO TAM脡N QUE NON NOS CONFORMAMOS. Seguindo as directrices do primeiro Plan Estrat茅xico da provincia de Lugo 聳cuxo exemplar actualizado lle entregarei hoxe 贸s voceiros de todos os grupos pol铆ticos-, reorientamos o Orzamento 2011 cara OS NOVOS RETOS DUNHA PROVINCIA DO S脡CULO 21, A PESAR DE QUE RECORTES T脡MOLOS TODOS, NON S脫 OS QUE SE AMPARAN BAIXO UNHA FALSA AUSTERIDADE. Son tres retos:
1. FREAR O DESPOBOAMENTO DEMOGR脕FICO, que est谩 vinculado a un 聯Pacto polo Campo聰 que nos incumbe a todas as administraci贸n, 贸 benestar social e tam茅n 谩 implantaci贸n da administraci贸n electr贸nica e da banda ancha;
2. A CREACI脫N DE EMPREGO;
3. A COOPERACI脫N COS CONCELLOS a trav茅s do traballo en rede e econom铆a de escala porque temos unha m谩xima: 聯xuntos aforramos m谩is聰.
Paso a explicarlles as partidas correspondentes聟
1潞 RETO.- Frear o despoboamento demogr谩fico: O rural non pode ser contemplado como o retiro profesional, como o lugar onde ir a fin de semana a encher o maleteiro de patacas... O rural 茅 a nosa alternativa de futuro. Galicia 茅 聯ECO-L脫XICA聰, porque por Econom铆a e por L贸xica ten que facer dun medio ambiente privilexiado e do ecol贸xico a s煤a oportunidade econ贸mica. A mocidade, a m谩is formada da historia, recurre a calquer cousa menos 贸s recursos naturais. Lugo perder谩 en dez anos m谩is de 20.000 habitantes. Reclamo 谩 Xunta de Galicia un 聯Pacto polo Campo聰, 茅 dicir: pol铆ticas supramunicipais que freen o despoboamento demogr谩fico e potencien o rural, e defendo a creaci贸n dun 脥ndice corrector aplicable tanto na Administraci贸n central coma na auton贸mica para unha loita realista contra o despoboamento.
A Xunta atopar谩 na Deputaci贸n de Lugo un aliado a favor do rural. Xa temos tres programas cuantificados no noso Orzamento 2011:
-Investiremos 12 mill贸ns de euros para constru铆r un mapa de 10 residencias e centros para a terceira idade, complementando onde a rede da Xunta non chega. Para a s煤a futura xesti贸n recabaremos o apoio do goberno auton贸mico, xa que ningu茅n entender铆a que a Xunta chegase a acordos con empresas privadas e non coa Administraci贸n. Moitos se preguntar谩n: Pero se 茅 competencia da Xunta, 驴Por que lle fai os deberes a Deputaci贸n? Porque queremos que os veci帽os podan ser atendidos tam茅n no rural, que haxa postos de traballo no rural e a construci贸n dunha residencia ten retorno econ贸mico para os concellos, hoxe asfixiados.
- Remataremos o programa Innova-TE, o m谩is ambicioso en Galicia para implantar a administraci贸n electr贸nica nun tempo r茅cord, pero no que necesitamos m谩is implicaci贸n da Xunta para extender a banda ancha no rural. De nada sirve que n贸s estemos dotando tecnoloxicamente 贸s Concellos e rematemos no 2011 se a Xunta non lles proporciona banda ancha ata o 2013.
- O primeiro centro p煤blico de recr铆a de gando en Galicia que construir谩 a Deputaci贸n na granxa Gayoso Castro, a obra m谩is ansiada p贸los gandeiros.
2潞 RETO: A creaci贸n de emprego. A Deputaci贸n 茅 a 煤nica de Galicia que est谩 executando este ano un Plan Extraordinario de Obra P煤blica por 60 mill贸ns de euros. Non s贸 con esta medida antic铆clica contribu铆mos 谩 creaci贸n de emprego聟.
No 2011 concluiremos o Pacto Provincial polo Emprego, que busca a inserci贸n laboral de 500 persoas nas profesi贸ns con m谩is futuro da provincia e previamente diagnosticadas.
Tam茅n estrearemos o primeiro centro de Innovaci贸n Social en Galicia dedicado 贸 benestar social. Baixo o nome de 聯In Lugo聰, 茅 un centro experimental no que se probar谩n, con cidad谩ns da r煤a, produtos e servizos para o benestar social antes de que saian 贸 mercardo. Este 聯laboratorio cidad谩n聰 茅 un nicho de emprego dos m谩is importantes da provincia que ademais aforra cartos 谩s empresas e emprendedores.
3潞 RETO: A cooperaci贸n cos concellos a trav茅s do traballo en rede e a econom铆a de escala.
Na cooperaci贸n cos concellos, a raz贸n de ser das deputaci贸ns, non rebaixaremos nin un s贸 euro, d谩moslles m谩is. Como rematamos o pago das d茅bedas hist贸ricas, incrementamos outras partidas: o programa para Concellos con menos de 5.000 habitantes pasa de 800.000 a 1.072.500 euros, case 300.000 euros m谩is; mantemos para obras de comunidades veci帽ais a mesma cantidade: 2.300.000 euros; aportamos para os parques de bombeiros 2,5 mill贸ns de euros; 500.000 euros para o Plan Urban, que puxo fin 贸 enfrontamento hist贸rico entre Deputaci贸n e Concello da capital, etc...
Esta 聯crise聰 -e non 茅 casual que pronuncie por vez primeira este nome 贸 final da mi帽a intervenci贸n, porque non son un 聯galaicopesimista聰- foi o resultado da ausencia de pol铆tica, da falta dun marco regulador que frease a especulaci贸n. Sen贸n repensamos os retos das provincias, 茅 dicir, de Galicia, neste mundo globalizado 茅 doado o contaxio, incubar a seguinte crise... ou rematar en pandemia.
A Deputaci贸n de Lugo non ten medo a adaptarse 贸s novos desaf铆os. Lanzamos un pacto para superar ese 聯minifundismo municipal聰 贸 que me refer铆a 贸 inicio e traballar en rede; para afrontar o s茅culo 21 e non vivir das rendas dun modelo econ贸mico que se esgota, sen poboaci贸n e sen rural.
Poderiamos non facer nada do que expliquei, por austeridade, como tentan escusarse outros... pero xa quitar谩 e por谩 raz贸ns a Historia, inacabada e inacabable, como ocurre sempre coa pol铆tica como tarefa.
En 2025, Lara Weed e Jamie M. Zeitzer, da Universidade de Stanford, publicaron un artigo no que se relacionaba a pr谩ctica do cambio estacional de hora con aspectos negativos para a sa煤se, tanto de sintomatolox铆a aguda (infartos ou accidentes cerebrovasculares), como cr贸nica (obesidade). Agora, os profesores Jos茅 Mar铆a Mart铆n Olalla, da Universidade de Sevilla, e Jorge Mira P茅rez, da Universidade de Santiago de Compostela, tras analizar a metodolox铆a aplicada neste estudo, constataron que 'o que o mundo leu como unha evidencia cient铆fica contra o cambio de hora resultou ser unha ilusi贸n matem谩tica'.
Un total de 15.733 persoas concorrer谩n 谩s oposici贸ns de Educaci贸n deste ano 2026 segundo a listaxe provisional de admitidos publicado no Portal Educativo. C贸mpre lembrar que, froito do acordo entre a Conseller铆a de Educaci贸n, Ciencia, Universidades e FP e os sindicatos CC.OO., ANPE, UGT-SP Ensino e CSIF, como novidade nesta ocasi贸n os interinos non te帽en a obriga de presentarse ao exame, co obxectivo de axilizar o proceso. Isto provoca un descenso de case o 23% nas probas respecto 谩 convocatoria do ano pasado. En concreto, 4.689 aspirantes menos. A Xunta de Galicia convoca para este proceso un total de 1.601 prazas, o que sup贸n esgotar o 120% da taxa de reposici贸n marcado polo Estado.