jueves, 16 de abril de 2026
O xefe do Executivo galego, Emilio Pérez Touriño, avanzou as principais actuacións do Goberno que preside para mellorar a rede de centros galegos no exterior. AsÃ, o Goberno da Xunta desenvolverá ao longo do próximo exercicio un estudo de diagnóstico e catalogación dos centros galegos no exterior co fin de determinar cales destes centros poden ser considerados Bens de Interese Cultural.
O obxectivo desta iniciativa é determinar, de xeito fehaciente, o patrimonio histórico e cultural que se atopa espallados polos distintos centro. Este estudo realizarase en colaboración co Consello da Cultura Galega.
Reforma da Lei de galeguidade
Durante un xantar cos presidentes dos centros galegos máis representatiavos de Europa, Pérez Touriño referiuse a reforma da Lei de galeguidade, na que traballa o seu Executivo e que se presentará no Parlamento a inicios de 2007. Neste texto preténdese dotar de auténtico contido ao termo galeguidade.
Este termo, salientou o presidente, debe ser un recoñecemento en clara sintonÃa coas normas básicas, como son a Constitución e o Estatuto de AutonomÃa. Estas normas recollen dereitos fundamentais e liberdades públicas e deben estar reflectidas nos propios estatutos dos centros e comunidades galegas. Asà mesmo, lembrou o presidente, a galeguidade debe ser un recoñecemento pleno e extensivo á cidadanÃa, debe entenderse como un deber activo a todos os emigrantes galegos.
Na reforma estatutaria impulsarase a creación do valedor do emigrante, como comisionado do Parlamento de Galicia para a defensa dos dereitos fundamentais e liberdades dos emigrantes galegos. Ademais crearanse delegacións da Xunta no exterior.
Necesidades reais dos galegos
O titular da Administración autonómica explicou aos responsables dos centros galegos en Europa o propósito da Xunta de Galicia de realizar ao longo do próximo ano un “ambicioso” estudo coa finalidade de coñecer de primeira man as demandas e necesidades reais dos galegos e galegas residentes no exterior. No traballo tamén se avaliará a situación social e económica na que se atopan os centros na actualidade.
Emilio Pérez Touriño salientou na súa intervención ante os representantes dos centros galegos o esforzo da Xunta para incrementar as liñas de actuación especÃficas de apoio aos centros galegos. Asà subliñou que no ano 2006 os orzamentos dedicados a estas instalacións medraron un 9,5% e, apuntou, que para o próximo ano está previsto un incremento dun 7%.
Difusión da lingua e da cultura no exterior
O presidente da Xunta argumentou que este aumento ten como obxectivo incentivar a planificación de programacións anuais nos eidos formativo e cultural. Destacou, neste eido, a pretensión de impulsar a formación on line, con especial incidencia, na formación en lingua galega e na axuda á integración social e laboral para aqueles que deciden retornar a Galicia.
Asà mesmo, o titular do Executivo autonómico asegurou que se potenciarán os proxectos culturais das federacións ou grupos de centros que teñan como obxectivo realizar actividades culturais abertas. Ao mesmo tempo, e co fin de facilitar o coñecemento de lingua e culturas galegas, estableceranse convenios coas universidades dos paÃses de acollida, asà como con diferentes delegacións do Instituto Cervantes e coas cátedras de lingua e cultura galega no exterior. Por outra banda, e coa meta de difundir a cultura e patrimonio, a Xunta porá en marcha o próximo ano un programa para a elaboración dun catálogo do patrimonio galego no exterior, que estará dispoñible a través de Internet.
Do mesmo xeito, impulsaranse proxectos de formación especÃfica e de intercambio de experiencias, en colaboración coa Fundación Galicia Emigración, co fin de apoiar e potenciar novos talentos no eido cultural e empresarial dos centros galegos
Centros autosuficientes
O presidente da Xunta, Emilio Pérez Touriño, afondou na necesidade de cambiar o plantexamento de xestión e funcionamento dos centros galegos no exterior. Neste sentido subliñou que, desde o Goberno que preside, seguirase afondando na creación de instrumentos que permitan un funcionamento “máis democrático, transparente, aberto e eficaz”. Neste sentido, indicou que o recoñecemento de galeguidade suporá unha adaptación dos estatutos aos principios fundamentais da Constitución Española e do Estatuto de AutonomÃa de Galicia. Este aspecto, asegurou Pérez Touriño, será considerado requisito obrigado para poder optar ás subvencións ou recursos públicos.
Coa intención de procurar centros autosustentables editarase un Manual de Tramitación e Xustificación de Subvencións. Complementariamente promoverase a formación na xerencia e administración de entidades, comunicación e programación cultural para os centros que conten con representantes con coñecemento neste eido.
Neste sentido, o presidente da Xunta subliñou o papel que deben xogar os centros galegos como representantes de Galicia no exterior. Estes, segundo indicou, deben ser “espazos de encontro para os galegos e galegas, plurais, abertos e dinámicos nos que se favoreza a participación de todos, especialmente da xuventude”.
O máximo mandatario da Xunta afondou tamén nas novas fórmulas de entender as relacións entre as comunidades galegas e o Goberno autonómico nun contexto do século XXI. Neste marco, explicou a posta en marcha este ano do Plan Estratéxico de Emigración 2006-2009, cunha dotación de máis de 7 millóns de euros e que terá un incremento superior ao 5% en 2007.
Asistentes ao xantar co presidente da Xunta
Ao xantar deste mediodÃa co presidente da Xunta asistiron, ademais do secretario xeral de Emigración, Manuel Luis RodrÃguez, e do secretario xeral de Presidencia, Gumersindo Guinarte, os responsables dos Centros Galegos de Londres, Nicolás Miño; do Val do Rinh, Manuel Pereira e MatÃas Calvo, de Toulusse, MarÃa López; de Le Locle, Santos Cambra; de Berna, Antonio DÃaz Rey; de Bruxelas, Miguel Palomo e Óscar Porral; e do Centro Gallego A Roda de Lausanne. Participaron tamén o presidente do Consello Xeral da Emigración, Francisco RuÃz, e representantes doutros colectivos e institucións como A Nosa Galiza de Xenebra, Manuel Constenla e Xosé Constenla; da fundación cultural Tordoia, Eduardo Castro; do grupo de gaitas O Afiador, Manuel Rico Gómez; de Promoción da Cultura Galega en Zurich, Juan Antonio Ortiz; de Promoción da Cultura Galega en Lausanne, César Polo e José Antonio Cabanelas, a Asociación Cultural Galega O Pote, de Holanda, José MarÃa Broz; a Irmandade Galega de Xenebra, José López; a Casa de Galicia de Andorra, Bieito Caxide; a Asociación Cultural Sementeira de Basilea, Miguel Carreira; a Federación de Sociedades Galegas de SuÃza, Pedro Hombre.
Este órgano está formado por 12 expertos de recoñecido prestixio, tanto a nivel galego como internacional, nos ámbitos cientÃfico, tecnolóxico, empresarial e das polÃticas públicas. Na actualidade a Comunidade despunta en ámbitos como a biotecnoloxÃa, a intelixencia artificial ou a computación cuántica e acada numerosos fitos. O obxectivo deste consello asesor é apoiar e asesorar ao Executivo autonómico nas súas polÃticas públicas de I+D+i para seguir acadando éxitos e posicionando Galicia como un territorio de referencia nesta materia. As persoas que forman parte deste organismo, ademais do conselleiro, e a directora da Axencia Galega de Innovación, Carmen Cotelo, son cinco no eido da investigación, tres no das polÃticas públicas e catro no ámbito da innovación, empresa e emprendemento.
Galicia consolida a súa posición como a comunidade española que máis logrou reducir en 2024 as emisións netas de gases de efecto invernadoiro (GEI) con respecto a 1990, ano de referencia a nivel comunitario para as polÃticas en materia de clima. En concreto, a baixada rexistrada neste perÃodo foi do 68,5% fronte ao 12,8% no que se sitúa a media nacional. Os últimos datos oficiais dispoñibles volven situar a Galicia á cabeza da clasificación nacional en canto a redución de emisións netas. No perÃodo 1990-2024 Galicia logrou reducir en máis de dous terzos as súas emisións netas e tamén é a comunidade española que lidera a baixada de emisións GEI interanual, cun 9,8% menos que en 2023.
