jueves, 30 de abril de 2026
A editora Gersam, con s茅 no Parque Tecnol贸xico de Galicia, ten xa lista a adaptaci贸n espa帽ola dun novo sistema de avaliaci贸n m谩is avanzado c贸s tradicionais test de intelixencia que permite dende a detecci贸n de problemas na aprendizaxe ata a identificaci贸n de retraso mental ou sobredotaci贸n en rapaces de 5 a 17 anos. Esta nova f贸rmula 茅 co帽ecida nos Estados Unidos coma o 聭test de intelixencia intelixente聮.
Gersam f铆xose cos dereitos que lle permitiron crear en exclusiva a versi贸n espa帽ola deste sistema grazas a un acordo asinado coa editorial americana Riverside Publishing. A partir dese momento, o profesor Manuel Dea帽o, do departamento de Psicolox铆a Evolutiva e Comunicaci贸n da Universidade de Vigo, traballou para adaptalo 谩 realidade espa帽ola ata o pasado mes de xu帽o, dende cando est谩 a disposici贸n de educadores e psic贸logos na web www.dncas.es.
O Sistema de Avaliaci贸n Cognitiva 茅 resultado dunha nova corrente que entende a intelixencia coma un conxunto de procesos cognitivos e que enfoca o seu estudo dende a combinaci贸n da teor铆a e a pr谩ctica. Os seus autores son os profesores Jack Naglieri, norteamericano, e Jagannath Prasad Das, natural da India, co que Dea帽o colabora dende hai anos.
O test desenvolvido dende o Parque Tecnol贸xico de Galicia para poder ser aplicado en Espa帽a ten unha duraci贸n de entre 60 e 90 minutos e, segundo os seus creadores, permite identificar disfunci贸ns nos procesos psicol贸xicos b谩sicos, desordes de d茅ficit de atenci贸n e/ou hiperactividade, lesi贸ns traum谩ticas do cerebro, problemas na aprendizaxe, retraso mental e altas capacidades.
Un dos aspectos destacados polos dese帽adores deste sistema 茅 a posibilidade de utilizalo en grupos multiculturais, xa que introduce par谩metros de an谩lise que pasan desapercibidos aos tests de cociente intelectual.
O test bas茅ase na avaliaci贸n das capacidades do neno nos catro piares que as novas correntes sit煤an como eixos da intelixencia: a planificaci贸n, a atenci贸n, o procesamento de informaci贸n simult谩neo e o procesamento sucesivo.
Dependendo das necesidades de avaliaci贸n, p贸dese facer o test completo ou limitalo a un ou varios destes apartados. Se polo contrario se quere co帽ecer a capacidade do neno nunha 谩rea concreta, o sistema conta con unha ducia de subtests que permiten avaliar aspectos tan espec铆ficos coma a atenci贸n receptiva, a memoria de figuras ou a velocidade da fala.
A an谩lise destes par谩metros fai posible, segundo os dese帽adores do sistema, predicir o rendemento acad茅mico e detectar dificultades relacionadas coa lectura e co c谩lculo. Ademais, permite que educadores e psic贸logos valoren o funcionamento cognitivo dos superdotados e dos rapaces afectados por transtornos de hiperactividade, d茅ficil de atenci贸n, lesi贸n cerebral, retraso mental e perturbaci贸n emocional grave.
Por outra parte, o car谩cter detallado dos resultados que se obte帽en da avaliaci贸n permite dese帽ar estratexias educativas e tratamentos terap茅uticos segundo as necesidades do neno.
O novo test 茅 obra dos profesores J.P. Das e J.A.Naglieri, 谩mbolos dous de reputado prestixio no eido da investigaci贸n dos procesos cognitivos. O primeiro deles traballa no Centro para o Estudo do Retraso Mental da universidade canadiana de Alberta e o segundo na universidade estadounidense George Mason.
Das 茅 doutor honoris causa en grao supremo da Universidade de Vigo en Psicolox铆a da Educaci贸n. O seu vencellamento 谩 instituci贸n acad茅mica galega est谩 en relaci贸n directa coa colaboraci贸n que dende hai anos mant茅n con profesor Dea帽o no campo dos procesos cognitivos e da aprendizaxe escolar. O investigador galego comparte 谩mbito de estudo con Das, xa que est谩 especializado en educaci贸n especial e, en concreto, no retraso mental.
A estreita relaci贸n profesional dos dous investigadores garante a solvencia da adaptaci贸n 贸 espa帽ol do sistema de avaliaci贸n, que se atopa xa a disposici贸n tanto na web creada especificamente para el coma na da editora Gersam (www.gersam.net).
A edici贸n 2026 art茅llase arredor dun formato expandido, con varias datas e localizaci贸ns ao longo da provincia, convertendo cada encontro nunha peza dun ecosistema cultural m谩is amplo. O 6 de xu帽o, en Expourense ser谩 a cita inaugural co rock lendario de Loquillo, o magnetismo vintage de Kitty, Daisy & Lewis e o fen贸meno galego do momento, The Rapants. O 31 de xullo, na Praza da Veracruz do Carballi帽o a banda Burning, ofrecer谩 un concerto gratu铆to; e o 4 de outubro, no Pazo de Deportes Paco Paz, o festival culminar谩 o regreso de Luz Casal a Ourense. Loquillo, icona indiscutible do rock estatal con case cinco d茅cadas de traxectoria, chega en plena xira do seu 煤ltimo traballo Corazones Legendarios, cun directo que revisita os grandes 茅xitos dunha carreira tan influente como extensa.
Galicia pechou o primeiro trimestre deste ano con m谩is poboaci贸n empregada que hai un ano. Neste sentido, os datos da Enquisa de Poboaci贸n Activa (EPA) publicados hoxe e relativos ao primeiro trimestre deste ano reflicten unha suba de 28.000 persoas ocupadas en relaci贸n ao ano pasado, lixeiramente superior 谩 do conxunto do Estado e acadando, con 1.178.100, a cifra m谩is alta nun primeiro trimestre desde 2008. Ademais, a comunidade rexistra a maior taxa de emprego (49,30) nun primeiro trimestre en 18 anos e unha taxa de paro menor (8,96) que no conxunto de Espa帽a (10,83). Ademais, as taxas galegas de paro feminino (9,51) e xuvenil (24,30) tam茅n son m谩is baixas que no conxunto do Estado.
