
O evento vai moito máis aló dos datos e as gráficas, onde se vai debater e cuestionar o modo tradicional no que se viu facendo a ciencia ata agora, na cal “reproducimos os mesmos problemas e lóxicas do poder: xerarquÃas, elitismo, invisibilización ou desigualdades de xénero e de clase”, segundo afirma Sobral, ecóloga e profesora de XeografÃa na USC, co organizadora e coordinadora do comité cientÃfico do Congreso.
Será, por tanto, un encontro cientÃfico convertido nun laboratorio de prácticas e ideas sobre novos enfoques de facer ciencia, que incorporan visións adaptadas á realidade actual, como o feminismo que promove metodoloxÃas máis participativas e coidadosas; a sostibilidade enfocada a reducir o impacto ecolóxico das prácticas académicas e a investigación; o decrecemento que dá prioridade á calidade; ou a ciencia comunitaria que fomenta a participación da sociedade na investigación cientÃfica.
A inauguración tivo lugar este luns no auditorio del Pazo da Cultura de Pontevedra, e contou coa participación da vicerreitora de PolÃtica CientÃfica da USC, Pilar Bermejo Barrera; un acto de apertura tralo que tivo lugar a entrega dos premios AEET, un dos cales - o Premio ‘Contribución á diversidade e a inclusión na academiaÂ’- foi precisamente para Mar Sobral. Esta entidade cientÃfica quere asà recoñecer “a intensa actividade e compromiso en tarefas de fomento e defensa da igualdade e diversidade en ciencia” da investigadora do Idega da USC, editora xefe asociada da revista internacional Ecological Monographs e co editora xefe da revista nacional Ecosistemas.
Para o xurado, a “intensa actividade” de Sobral inclúe coordinación e participación en blogs e podcasts, organización de obradoiros e comisións de igualdade e o desenvolvemento de medidas en materia de igualdade e diversidade. Tamén destacan o seu labor na posta en marcha de actividades de innovación docente e a publicación de varios traballos sobre muller e investigación.
O congreso
O programa deste Congreso inclúe 750 presentacións, 49 sesións cientÃficas, 13 relatorios principais e 9 obradoiros, nas que se abordarán todos os aspectos da investigación en ecoloxÃa, desde a interconexión entre ecoloxÃa e evolución ata o uso da intelixencia artificial na ecoloxÃa ou o impacto da investigación nas polÃticas públicas. A cita contempla ademais charlas sorpresa sobre temas transversais e directamente relacionadas co lema do congreso, como por exemplo o acoso laboral, e actividades para chegar a outros públicos, que contarán cunha exposición de ilustradores cientÃficos, diversas visitas de escolares e actividades de divulgación.
A cita reúne de novo dúas asociacións (SIBECOL e AEET) que desde hai anos traballan conxuntamente para crear pontes entre disciplinas (o terrestre, o mariño e o limnolóxico) y para que “a investigación no campo da ecoloxÃa signifique tamén coidar da contorna académica e de quen o habitan”, explica Isabel Reche, catedrática de EcoloxÃa na Universidade de Granada e presidenta da SIBECOL. Ambas sociedades promoveron comités de igualdade e diversidade, premios para novo persoal investigador, á diversidade, á divulgación e á ciencia aberta, porque segundo apunta Ainhoa Magrach, profesora Ikerbasque do Centro Vasco de Cambio Climático (BC3) e presidenta da AEET, “nun mundo marcado pola división e a incerteza, debemos construÃr unha ciencia colaborativa, plural e comprometida, só asà poderemos xerar coñecementos capaces de responder aos grandes problemas ambientais e sociais que enfrontamos”.
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ãngel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 dÃas por unha consulta co especialista. Asà o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 dÃas de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 dÃas menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.