lunes, 14 de septiembre de 2026
O galego ten, asÃ, un destacado protagonismo no evento, xa que tamén se atopa presente con numerosos traballos centrados no procesamento automático da lingua propia. PROPOR-2024 achega a Santiago de Compostela unha mostra da comunidade investigadora no eido do procesamento da lingua portuguesa en todo o mundo. Con preto de 150 persoas inscritas (a maiorÃa delas procedentes de Brasil e Portugal), o evento ten lugar na Cidade da Cultura.
Na sesión inaugural, o vicerreitor de Profesorado da USC Ernesto González Seoane trazou un percorrido histórico pola xeración Nós, inspiradora do nome do Proxecto Nós co que se pretende dar pulo á presenza dixital do galego. Na súa intervención, o vicerreitor detÃvose nesta xeración de intelectuais que abriu o galego ao mundo e a campos antes prohibidos nun diálogo permanente e prioritario con Portugal. De seguido, o secretario xeral de PolÃtica LingüÃstica, ValentÃn GarcÃa, falou da necesidade de continuar a afondar na relación co resto da lusofonÃa, mentres que a alcaldesa de Santiago de Compostela, Goretti SanmartÃn, salientou a promoción do galego levada a cabo por moitas persoas, grupos e empresas e que axuda a comprender o éxito deste foro, situando Galicia no mapa da IA galega-lusa-brasileira e máis alá. A seguir, o decano de FiloloxÃa e director da Rede Galabra, Elias J. Feijó, fixo un percorrido histórico da lingua galega dende a Idade Media até os nosos dÃas e por todas as manifestacións culturais, sociais e polÃticas máis relevantes. Comentou, asemade, a importancia deste reencontro coa familia lingüÃstica natural, a galega-portuguesa-brasileira.
A organización do encontro corre a cargo do Centro Singular de Investigación en TecnoloxÃas Intelixentes da USC (CiTIUS), que coordina todos os detalles do seu desenvolvemento a través do equipo de investigación do Proxecto Nós. O investigador vinculado Pablo Gamallo, presidente do comité organizador, salienta a importancia que ten acoller un congreso destas dimensións na cidade. “É fundamental para o futuro do galego asegurar a súa presenza nos dispositivos de intelixencia artificial e modelos de linguaxe que a xente usa xa habitualmente. O contacto con grupos punteiros portugueses e brasileiros promoverá novas colaboracións que nos permitirán acceder a máis recursos lingüÃsticos para o galego de alta calidade”, afirmou. Na organización de PROPOR-24 participa tamén o investigador Ramón y Cajal do centro Marcos GarcÃa, presidente do comité de programa do congreso.
O evento principal conta con 70 comunicacións cientÃficas, que inclúen presentacións orais e pósters, ademais de varios eventos asociados: catro workshops (un deles centrado nunha competición entre sistemas); dous titoriais; unha sesión de demostradores; unha xuntanza industrial; e dúas mesas redondas. PROPOR-2024 conta co apoio da ConsellarÃa de Cultura, Educación, Formación Profesional e Universidades da Xunta de Galicia, Concello de Santiago de Compostela, AMTEGA, CESGA, Imaxin|Software, puntogal e o centro brasileiro C4AI.
A novena edición do WOS Festival x SON Estrella Galicia reunirá 26 proxectos de música electrónica e experimental contemporánea, con propostas que transitan pola composición electroacústica, a música de club, a improvisación, a performance audiovisual e diferentes formatos hÃbridos. A programación destaca ademais pola súa dimensión internacional e polo carácter inédito de boa parte das propostas. AsÃ, 13 dos 26 proxectos da programación principal chegarán a Santiago sendo estreas en España. Entre eles figura a presentación mundial do novo concerto audiovisual de Blood of Aza.
A reposición dálle continuidade á aposta do Centro Dramático Galego por recuperar tÃtulos do seu repertorio que manteñen a demanda do público máis alá da súa primeira exhibición. No caso de 'A serie clopen', as 33 funcións ofrecidas no Salón Teatro durante a súa estrea en 2025 reuniron arredor de 5.500 espectadores, antes de iniciar unha serie de representacións por outros espazos de Galicia e de Portugal. O regreso aos escenarios prodúcese despois do recoñecemento acadado pola produción nos Premios de Teatro MarÃa Casares, pois obtivo dous galardóns: Natalia “Pajarito”, como mellor actriz protagonista, e Marta Alonso Tejada, pola dirección de movemento.
