miércoles, 11 de marzo de 2026
Un encontro dirixido en primeiro termo a presentarlles as “zonas estratéxicas de xestión” identificadas nesta comarca no proxecto previo, asà como os resultados das simulacións realizadas, que amosan como a realización de actuacións preventivas nestes puntos supoñen unha “modificación do patrón do lume” no conxunto da comarca, como explica o director en funcións da escola, Juan Picos, investigador principal deste proxecto europeo. Ao mesmo tempo, este encontro tiña tamén como obxectivo avaliar con comunidades e propietarios forestais que accións concretas poderÃan acometerse nalgúns destes puntos clave no comportamento dos grandes incendios.
Cofinanciado pola Unión Europea, a través do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rural (Feder), no marco do Programa de Cooperación Transfronteiriza Interreg VI-A España Portugal 2021-2027 (POCTEP), un dos obxectivos de Firepoctep + é contribuÃr á mobilización de recursos endóxenos con valor preventivo, consolidando unha “rede de cortalumes produtivos”. Coa participación de 17 institucións e entidades dos dous paÃses, dá continuidade ao traballo realizado no proxecto previo Firepoctep, que tiña entre as súas liñas centrais de traballo o deseño de metodoloxÃas para a identificación de zonas estratéxicas de xestión. Entre elas, a desenvolvida por investigadoras e investigadores da EE Forestal a partir do uso de simuladores de incendios, modelos de combustible e cartografÃas con datos obtidos por imaxes por satélite e con tecnoloxÃa LiDAR.
Esta metodoloxÃa foi posta en práctica no Baixo Miño, onde tras a realización de 2800 simulacións do comportamento dos lumes con diferentes condicións meteorolóxicas, identificaron unha serie de zonas, que representan entre o 5% e o 7% do territorio forestal da comarca, para logo avaliar como se comportarÃan os lumes tras unha actuación nestes puntos. Na xornada que o proxecto Firepoctep+ promoveu esta fin de semana en Tomiño, os investigadores presentaron os resultados desa análise, “na que simulamos a situación antes e despois dos tratamentos, analizamos como cambia o patrón de propagación a escala de paisaxe e onde diminúe a intensidade do lume e a lonxitude da chama, o que fai aumentar ademais a eficacia e seguridade da intervención dos operativos”, explica Picos, que presentaba estes resultados xunto ás investigadoras Laura Alonso e Thais Rincón. Na xornada participou asà mesmo a investigadora do proxecto e vicerreitora de Benestar, Equidade e Diversidade, Maribel Doval.
Como levalo á práctica
Máis aló de que a identificación desas zonas clave en materia de prevención é un dos eixes de Firepoctep+, o traballo desenvolvido no proxecto previo no Baixo Miño permitirá tamén “baixar un grao a escala”, como destaca Picos, e abordar “como haberÃa que traballar individualmente nalgunhas zonas concretas”, obxectivo dunha xornada á que foron convocadas preto de 40 comunidades de montes, pertencentes ás mancomunidades do Baixo Miño, Val Miñor e Montes de Vigo. “Seleccionamos algunhas zonas para ir máis ao detalle, e explicámoslles o que poderÃa facerse nelas”, engade o investigador, que explica que as simulacións realizáronse incluÃndo como variable unha “modificación básica”, como serÃa a roza do mato por debaixo do arborado. Mais sobre o terreo, poderÃan levarse a práctica outra serie de opcións, desde queimas prescritas ata promover nesas zonas estratéxicas pastos ou cultivos. Neste punto, o propósito do encontro era abordar cos participantes a posibilidade de levar a cabo “algunha actuación especÃfica”, xa que o proxecto prevé “facer algunha proba nestas áreas”. Mais tamén, explica Picos, identificar posibles limitacións ou restricións á hora de impulsar un tipo de actuacións que supoñen “un cambio de paradigma” en materia de prevención de incendios forestais.
Un proxecto de importancia estratéxica
Con actuacións ao longo de toda a raia hispano-portuguesa e financiado con 3,3 millóns de euros, o comité de seguimento do programa Interreg España-Portugal (POCTEP) designaba recentemente Firepoctep+ como proxecto de importancia estratéxica para este programa, resaltando a súa contribución clave para alcanzar os obxectivos do programa e as prioridades da Comisión Europea.
Galicia rexistrou nos meses de decembro, xaneiro e febreiro o inverno meteorolóxico máis húmido do último cuarto de século. A precipitación media ascendeu ata os 800 litros por m2. Uns valores cuxo precedente máis recente se remonta aos anos 2000-01 e que supoñen un incremento do 81% respecto ao habitual neste perÃodo. AsÃ, foi o cuarto inverno máis chuvioso da serie histórica. En concreto, decembro non tivo unha anomalÃa de choiva moi notable, pero xaneiro e febreiro foron meses moi húmidos con anomalÃas do 98% e do 160% superiores aos valores normais nestes meses, respectivamente. En canto ás temperaturas, vivimos un inverno cálido, aÃnda que foi bastante máis frÃo que os dous anteriores.
O titular do Goberno galego, Alfonso Rueda, trasladou esta mañá á Comisión Europea, a necesidade de que o novo marco financeiro teña en conta o papel das rexións, aposte por unha xestión descentralizada dos fondos comunitarios e manteña unha polÃtica de cohesión forte no continente. Rueda, como presidente da delegación española no Comité Europeo das Rexións, mantivo unha reunión co resto de representantes nacionais e a presidenta do organismo, Kata Tüttő, co fin de fixar 'unha postura común'. Nela, lembrou as demandas de España cara o novo modelo de financiamento, que xa foron recollidas na Declaración de Galicia aprobada en outubro.
