viernes, 24 de abril de 2026
“QuerÃamos delimitar a necrópole en extensión e atopámonos cunha posible ocupación de época altomedieval”, apunta Celtia RodrÃguez, doutora en arqueoloxÃa medieval e directora dos traballos de escavación. “Non obstante, para poder entender mellor o contexto haberÃa que proceder a unha ampliación en área que permita precisar de que tipoloxÃa de xacemento estamos a falar”, puntualiza RodrÃguez.
à fronte da investigación, o profesor do grupo SÃNCRISIS da Facultade de XeografÃa e Historia e investigador do CISPAC, José Carlos Sánchez Pardo, pon en valor estes descubrimentos: “A pesar de que esteamos a falar de análises preliminares en campo, os resultados destes achados permitirÃan analizar as sociedades que viviron en Mondoñedo entre uns 1.000 e 1.500 anos atrás”, destaca. Para corroborar a cronoloxÃa do material atopado ata o momento nas catas, o equipo contou co asesoramento cientÃfico do arqueólogo municipal de Mondoñedo, Abel Vigo, e o do doutor en cerámica medieval Galega e xestor da Tempos Arqueólogos, Francisco Alonso, que coinciden en datar os fragmentos na época altomedieval ou mesmo tardo-romana. “Non obstante, hai que ser prudentes e esperamos que o traballo en laboratorio e gabinete arroxe moita máis información contrarrestada e analizada con todos os datos arqueolóxicos en conxunto”, insiste Sánchez Pardo.
Mentres estes chegan, e co gallo de avanzar á cidadanÃa os achados do proxecto, o equipo investigador da USC, en colaboración con Tempos Arqueólogos e o Concello de Mondoñedo, ofrecerá do xoves 10 de agosto unha visita guiada á escavación arqueolóxica para coñecer en detalle as novidades da investigación e o profundar no pasado medieval do xacemento. A expedición, aberta a todas as persoas interesadas sen necesidade de reserva, partirá ás 12 horas da igrexa de San Vicente, en Mondoñedo, e terá unha duración aproximada de 90 minutos.
Unha investigación para afondar no coñecemento da Galicia altomedieval
Liderada polo grupo SÃNCRISIS da USC, a escavación da necrópole de Combarro conta cun equipo interdisciplinario formado por especialistas en arqueoloxÃa, antropoloxÃa e historia medieval, no que colaboran a empresa Tempos Arqueólogos e o Concello de Mondoñedo. O equipo iniciou os traballos de escavación o 1 de agosto nos terreos do descubridor da necrópole e veciño do lugar, Miguel Chao, e continuará alà ata o dÃa 14 deste mes. Alén de delimitar o xacemento, o obxectivo dos traballos é documentar as tipoloxÃas das tumbas e realizar análises dos restos óseos que subministrarán información sobre condicións de vida, alimentación, enfermidades ou mobilidade das persoas alà enterradas.
Esta intervención vincúlase ao proxecto ‘EcoloxÃas e economÃas locais na Alta Idade MediaÂ’ (ECOLOC), financiado polo Ministerio de Ciencia e Innovación, e á investigación ‘ArqueoloxÃa das paisaxes monásticas na Galicia altomedievalÂ’ (ARPAMED) financiado pola Axencia Estatal de Investigación a través da convocatoria do ‘Plan Nacional Xeración de Coñecemento 2020Â’.
O festival Play-Doc desenvolverá do 29 de abril ao 3 de maio en Tui a súa 22ª edición para conectar memoria, creación actual e futuro do cinema galego e internacional. No ámbito galego, a programación desta edición volve ocupar un lugar central cunha Competición Galicia que reúne tÃtulos de Xiana do Teixeiro, Roi Fernández, Xacio Baño, Adrián Canoura, Cristina Souto, Hugo Amoedo, Bea Lema, Berio Molina e Chloé Lecci López, entre outras voces. O festival mantén, ademais, a sección Sombras, dedicada nesta ocasión á recuperación da figura de Rafael Luca de Tena, e unha nova edición de Coming Soon, espazo no que se presentarán proxectos galegos en desenvolvemento. O Play-Doc continúa a reforzar a súa función de escaparate e plataforma de difusión para a produción audiovisual do paÃs e como punto de encontro para novas obras e profesionais.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.
