
A presentación, que tivo lugar na sede da Fundación Abanca, en Santiago de Compostela, contou coa participación dos seus autores, os catedráticos da Universidade de Vigo Xosé Carlos Arias e Domingo Docampo; a profesora da Universidade de Santiago de Compostela MarÃa Cadaval, o economista José Francisco Armesto e o arquitecto Luciano Alfaya. O grupo Galicia 2040 está formado por analistas e investigadores e investigadoras co obxectivo de trasladar á sociedade posibles escenarios de futuro nos cinco eixos fundamentais de cambio: a dixitalización, os procesos de urbanización, a demografÃa, os retos medio ambientais e o xeoestratéxico.
Todas as cidades europeas, indican en nota de prensa desde o Foro Económico de Galicia, están na procura dunha reformulación da urbanidade cara un modelo mais inclusivo, que se estenda á súa contorna. “Galicia posúe unha estrutura reticular apoiada en distintas áreas comarcais, en múltiples nodos que teñen un significativo peso para o desenvolvemento dunha determinada área. A dificultade espacial acrecéntase ao considerar tres niveis de estruturación que se superpoñen con relacións de colaboración, pero tamén xerárquicas, tensas e conflitivas: estes niveis atinxen aos eidos político-administrativo, socioeconómico e urbanístico”, sinalan.
Retos e propostas
No informe presentando, as e os especialistas do grupo de traballo Galicia 2040 consideran que de cara aos vindeiros anos o debate sobre a situación territorial seguirá a estruturarse en torno a tres lóxicas: estratexias globais fronte ás solucións de carácter local; argumentos económicos fronte aos valores de tipo identitario e planificación e propostas das administracións fronte á participación cidadá. Ademais, “consideran que probablemente en 2040 a distribución administrativa e/ou de competencias dos concellos galegos terá mudado para dar resposta ás tres lóxicas indicadas”. No que atinxe á mobilidade urbana, o grupo recomenda aos gobernos locais impulsar medidas “atrevidas, ambiciosas e innovadoras” para avanzar nos seus plans estratéxicos de mobilidade. AsÃ, suxiren a creación dun consorcio de transporte que coordine (cando menos nas áreas metropolitanas) as competencias no transporte público, na actualidade repartidas entre Xunta e concellos. No escenario de 2040, as e os analistas consideran que debe potenciarse unha rede de transporte público eficiente e reforzarse a intermodalidade máis alá da conexión tren-autobús, relacionándoa tamén coas bicicletas e as sendas ou percorridos peonís dende as estacións cara o centro. En canto á movilidade interurbana, os grandes retos recollidos no informe “están vencellados aos problemas climáticos, ambientais e paisaxísticos, relacionados coa súa integración nas áreas rurais e urbanas, a intermodalidade, a adaptación das estradas e vías aos novos vehículos na procura de conectividade ou a seguridade viaria”.
Neste momento, indican desde o Foro Económico de Galicia, os fondos Next Generation de Rehabilitación e Rexeneración Urbana “constitúen unha grande oportunidade para avanzar en novas políticas nos devaditos eidos: estes fondos establecen programas de axudas de rehabilitación a nivel de barrio, programas de actuacións de mellora da eficiencia enerxética e pulo á rehabilitación de edificios públicos das entidades locais”. Porén, as e os expertos advirten de que a chegada destes recursos económicos “está favorecendo que as decisións das cidades para desenvolver as súas políticas dependan excesivamente do financiamento e das decisións exóxenas”. O traballo do grupo Galicia 2040 tamén afonda nos cambios necesarios en materia de vivienda. “Os vindeiros anos deberían comportar un cambio de paradigma na creación de vivenda pública e fomento do alugamento, en contraposición ao déficit histórico que padece o conxunto do paÃs, en especial se se compara con Europa. Cabe sinalar tamén a necesidade de programas de recuperación de vivendas no rural, aproveitando a conectividade dixital do territorio e a recuperación do interese pola produción agrícola de autoconsumo”, comentan.
O informe tamén recolle que se prevé que ata 2040 “a velocidade na xeración de datos propicie unha obsolescencia inmediata dos mesmos o que implicará que a planificación urbana e territorial deba ter certa flexibilidade que facilite unha revisión continuada da estratexia urbana. Esta estratexia será dixital e en tempo real, utilizando as ferramentas tecnolóxicas da intelixencia artificial”. Por último, as e os autores do documento “adiantan a probabilidade de que no curto prazo as cidades estean ocupadas por máis persoas sen traballo”, sinalando que “a robotización suporá a minoración do mercado de traballo tal e como o coñecemos agora, polo que o patrón de planificación das cidades actuais de equilibrio en espazos para traballar, para gozar do tempo de lecer e durmir ou convivir, tecidos mediante infraestruturas pensadas para o vehículo privado, terá que mudar substancialmente”.
A Xunta habilitou hoxe un apartado especÃfico dentro da páxina web de MeteoGalicia para facilitar o acceso e as consultas relacionadas coa predición do tempo en todos os concellos galegos durante a xornada da eclipse solar, prevista para o vindeiro dÃa 12 de agosto. Galicia será unha das rexións nas que mellor se poderá observar este fenómeno astronómico de carácter excepcional, aÃnda que non en todas as zonas se apreciará por igual. De feito, no espazo web dedicado ao tempo durante a eclipse hai un mapa con todos os concellos sobre o que se indica en cales será total e en cales se verá de forma parcial.
Co obxectivo de pór en valor os máis de 2.555 quilómetros de litoral que posúe Galicia, a Xunta ven de lanzar o Camiño do Litoral. Trátase dun itinerario único que discorre por 78 municipios costeiros a través de 52 etapas, concibido para ofrecer unha alternativa de turismo sustentable e amosar a convivencia entre a conservación ambiental e o desenvolvemento socioeconómico da zona. Esta gran ruta vertebradora, que xurde como unha das medidas clave ao abeiro da Lei de ordenación e xestión integrada do litoral de Galicia, conecta espazos naturais, vilas mariñeiras e un rico patrimonio cultural e etnográfico.