miércoles, 22 de julio de 2026
Preto de 800 alumnos e alumnas de doce colexios de Vigo e de tres de Pontevedra participan o longo do presente curso nun proxecto dirixido a estimular as vocacións matemáticas dos nenos e nenas de primaria e a amosarlles as múltiples aplicacións desta ciencia na vida cotiá.
O seu obxectivo é que os nenos e nenas non só saiban que as matemáticas son útiles, senón que poidan comprender o papel que xogan no mundo que lles rodea, explica a profesora Marta Pérez, coordinadora dun proxecto que conta co financiamento da Fundación Española para la Ciencia y la Tecnología-Ministerio de Ciencia e Innovación e do Consello Social da Universidade de Vigo.
Promovido polo grupo de innovación docente MaReMa (Materiais e Recursos para as Matemáticas), trátase dun programa que apoia a ensinanza da materia desde un punto de vista científico, tecnolóxico, atractivo, innovador e complementario aos currículos. Con ese obxectivo, comprende, por unha banda, a organización en cada trimestre dunha serie de talleres, de carácter manipulativo e tecnolóxico, que permiten ao estudantado de 5º e 6º de primaria achegarse ás aplicacións das matemáticas en múltiples eidos, desde a astronomía e a espionaxe, ata a xeración de mapas ou o uso da estatística no deporte. Buscamos achegalos á importancia que teñen as matemáticas na súa vida cotiá dunha forma máis tanxible, que coñezan e comprendan as súas aplicacións, salienta Pérez dun proxecto que reúne na súa terceira edición o maior número de participantes ata a data. A verdade é que estamos moi satisfeitas coa resposta, recoñece a profesora da Facultade de Ciencias da Educación e do Deporte dunha iniciativa que se complementa á súa vez con actividades formativas e recursos educativos para o profesorado.
Ademais dos talleres que se levan a cabo nos 15 colexios participantes e que son impartidos maioritariamente polo alumnado do Grao en Educación Primaria, Te lo cuentan las matemáticas, comprende tamén unha serie de encontros con investigadoras e investigadores, que buscan contribuír a espertar esas vocacións nos nenos e nenas, así como pór o foco nos nesgos de xénero existentes neste eido.
Aplicacións prácticas e matemáticas de referencia
Estruturado en tres bloques temáticos para o alumnado de quinto e noutros tres diferentes para o de sexto, este proxecto educativo toma como punto de partida unha figura matemática e unha aplicación cotiá na articulación dos contidos que se imparten cada trimestre. Así, neste mes de novembro desenvolvéronse nos colexios dous talleres, un de carácter tecnolóxico e outro de carácter manipulativo, correspondentes cos bloques de Te lo cuenta la criptografía y Te lo cuentan los códigos, dirixidos tamén á por de relevo as traxectorias das matemáticas Ada Lovelace, Agnes Meyer Discroll e Dorothy Vaughan.
As achegas destas matemáticas e matemáticos de éxito tamén son abordadas nos encontros inspiradores que pechan as actividades de cada trimestre e que combinan a asistencia presencial co seguimento virtual a través de UVigo-TV. Trátase de coloquios con novas investigadoras e investigadores en matemáticas, que ademais de afondar nas figuras seleccionadas presentan tamén o seu percorrido profesional e científico, co propósito visualizar ante os escolares a profesión de investigador en matemáticas.
No segundo trimestre, a actividade continúa cun bloque centrado nas aplicacións das matemáticas na astronomía e na figura de Hipatia de Alexandría e outro dedicado os movementos, no que os escolares coñecerán o traballo de Emmy Noether e verán como as matemáticas fan posible crear un GIF. Por último, no terceiro trimestre o alumnado de quinto participará nas actividades de Te lo cuentan los mapas, coas que coñecerán as achegas de Maryam Mirzakhani e J. Carl Friedrich Gauss, mentres que o de sexto afondará nos diferentes usos da estatística e na figura da matemática Florence Nightingale en Te lo cuentan los datos.
Ir máis aló dos 800 participantes presenciais
Tanto nos talleres como nos encontros participa o alumnado dos CEIP vigueses Alfonso R. Castelao, Chans-Bembrive, Emilia Pardo Bazán, Escultor Acuña, Frian-Teis, García Barbón, Igrexa-Candeán, Mestres Goldar, Paraixal, Pintor Laxeiro, Ramón y Cajal e Virxe do Rocío, así como os colexios pontevedreses de San Martiño, Cabanas e Santo André de Xeve. Mais, como sinala Pérez, este proxecto busca tamén ir máis aló dos 800 participantes presenciais e chegar a cantos máis nenos e nenas poidamos, co obxectivo de fomentar na sociedade a utilidade das matemáticas. Con esa idea, Te lo cuentan matemáticas conta cunha área de recursos na súa web que reúne materiais que calquera docente pode usar nas súas aulas e que irá nutríndose de novos contidos ao longo do curso, que poden ser utilizados tanto no último ciclo de primaria como en primeiro e segundo da ESO. Ao mesmo tempo, o proxecto abrangue tamén o desenvolvemento cursos formativos específicos para docentes centrados no traballo das matemáticas a través desta metodoloxía baseada en talleres.
Xunto a Pérez, o equipo responsable do proxecto está integrado polos profesores da UVigo José Manuel Casas, Xabier García e Ixchel Dzohara Gutiérrez, a investigadora predoutoral da Universidade de Santiago de Compostela Beatriz Álvarez e os profesores de primaria Lorena Fernández, do CEIP Chans-Bembrive; Benito Gil, do García Barbón; María Fernández, do Otero Pedrayo, e Abel Varela, do Frian-Teis.
O porto da Coruña converterase este outono nun dos grandes espazos da música en directo en Galicia coa celebración da segunda edición de Son & Mar A Coruña. Entre o 18 de setembro e o 11 de outubro traerá á cidade máis de 30 artistas en 12 eventos repartidos ao longo de catro fins de semana, reforzando unha proposta que combina música, cultura e territorio. A principal novidade desta edición é precisamente o seu crecemento. Tras a boa acollida da estrea en 2025, Son & Mar A Coruña pasa de seis a 12 eventos, ampliando tamén a súa duración de dous a catro fins de semana consecutivos. Esta evolución reforza a vocación do ciclo de consolidarse como unha das novas citas musicais de referencia do calendario galego.
Unha das Medallas recae en Claudia Álvarez, empresaria arxentina de orixe galega, que preside o grupo Álvarez Argüelles Hoteles. Un negocio familiar que comezou en Mar del Plata e que conta con hoteis en distintos puntos de América. Outra das galardoadas é a fiscal xefa de Menores no cantón suízo de Argovia, Beatriz Gil, que mantén unha estreita colaboración co asociacionismo galego en Zúrich. A terceira Medalla homenaxea a Carla Angola, filla dunha ourensá exiliada tras a guerra civil española, e hoxe 'unha das xornalistas máis influentes de Venezuela'. A cuarta Medalla de Galicia é para a odontológa Camila Fernández, unha das profesionais máis relevantes no Brasil.
