sábado, 14 de marzo de 2026
Gaia é unha sonda espacial lanzada pola Axencia Espacial Europea (ESA) no ano 2013 e que está realizando un censo de aproximadamente mil millóns de estrelas da Vía Láctea.
Entre os resultados máis destacados obtidos ata a data a través de Gaia atópase a confirmación de varios episodios de canibalismo galáctico na historia desta galaxia, que absorbeu, parcial ou totalmente, estrelas, gas e po doutras galaxias próximas; ou a constatación de que existen tanto estrelas que escapan da atracción gravitatoria da Vía Láctea, como estrelas de galaxias próximas que son irremediablemente atraídas pola nosa. As observacións de Gaia permiten calcular de modo directo a distancia á que se atopan as súas estrelas e polo tanto precisar cun detalle espectacular a enerxía que emiten, o que nos permite comprobar as teorías sobre evolución estelar que sustentaron o noso coñecemento do Cosmos ata a data, engade a profesora Ling.
Este encontro, que se celebrará nunha modalidade híbrida con participantes presenciais e en liña, está organizado polo Observatorio Astronómico Ramon Maria Aller da USC no marco do Grupo de Traballo 5 (WG5) do devandito MW-Proxecto Gaia COST. A xuntanza desenvolverase na Facultade de Óptica e Optometría baixo o lema Rompendo barreiras: inspirando á próxima xeración e albergará a máis de 80 participantes. O director do proxecto, Nicholas Walton, recoñecido astrofísico do Instituto de Astronomía da Universidade de Cambridge estará presente de xeito virtual. O comité científico está coordinado por arūnas Mikolaitis da Universidade de Vilnius e o comité organizador, por Josefina F. Ling da USC.
Programa
Entre os relatores atópanse recoñecidas figuras deste eido científico como é o caso de Despina Hatzidimitriou da Universidade de Atenas, Stefan Jordan do Centro de Astronomía da Universidade de Heidelberg, Jacky Faherty do Museo Americano de Historia Natural de Nova York ou Luis Aguilar do Instituto de Astronomía da Universidade Nacional Autónoma de México (UNAM). O martes 24, ás 18.30 horas, terá lugar unha conferencia pública a cargo de Carme Jordi, profesora da Universidade de Barcelona, e membro do Instituto de Ciencias do Cosmos (ICC-UB) e do Instituto de Estudios Espaciais de Catalunya (IEEC), dirixida a todas aquelas persoas que queiran coñecer máis sobre Gaia e os segredos da Vía Láctea. Igualmente, os asistentes poderán gozar da exposición AstrónomAs que estará situada no vestíbulo do centro.
A Xunta de Galicia puxo en marcha a plataforma PRESENTES.gal, unha ferramenta pública destinada a visibilizar o talento feminino galego e facilitar a presenza de mulleres expertas nos espazos de debate, coñecemento e divulgación. Impulsada pola Consellería de Política Social e Igualdade, esta iniciativa constitúe a maior comunidade dixital de mulleres profesionais de Galicia, co obxectivo de facilitar que organizadores de eventos, institucións, empresas ou medios de comunicación poidan localizar referentes femininos nos distintos ámbitos profesionais.
O proxecto, que leva por nome Ways, usa o concepto do Camiño de Santiago para conectar á cidadanía coa ciencia inspirándose no espírito de intercambio e mobilidade que caracteriza á Ruta Xacobea. Con esta finalidade, proponse converter o proxecto nun percorrido europeo que une tres rexións: Galicia (España), Pomorskie (Polonia) e Emilia-Romagna (Italia) a través das cidades de Santiago, Gdynia, Rávena e Módena. A Comisión Europea é a institución encargada da convocatoria, denominada Science Comes to Town e que acada a súa terceira edición. A través dela, financia iniciativas que achegan a ciencia á sociedade. Apoia a organización de eventos públicos como festivais, obradoiros ou actividades educativas co obxectivo de promover a cultura científica, fomentar o interese pola investigación e fortalecer a relación entre ciencia e cidadanía.
