domingo, 9 de agosto de 2026
Gaia é unha sonda espacial lanzada pola Axencia Espacial Europea (ESA) no ano 2013 e que está realizando un censo de aproximadamente mil millóns de estrelas da Vía Láctea.
Entre os resultados máis destacados obtidos ata a data a través de Gaia atópase a confirmación de varios episodios de canibalismo galáctico na historia desta galaxia, que absorbeu, parcial ou totalmente, estrelas, gas e po doutras galaxias próximas; ou a constatación de que existen tanto estrelas que escapan da atracción gravitatoria da Vía Láctea, como estrelas de galaxias próximas que son irremediablemente atraídas pola nosa. As observacións de Gaia permiten calcular de modo directo a distancia á que se atopan as súas estrelas e polo tanto precisar cun detalle espectacular a enerxía que emiten, o que nos permite comprobar as teorías sobre evolución estelar que sustentaron o noso coñecemento do Cosmos ata a data, engade a profesora Ling.
Este encontro, que se celebrará nunha modalidade híbrida con participantes presenciais e en liña, está organizado polo Observatorio Astronómico Ramon Maria Aller da USC no marco do Grupo de Traballo 5 (WG5) do devandito MW-Proxecto Gaia COST. A xuntanza desenvolverase na Facultade de Óptica e Optometría baixo o lema Rompendo barreiras: inspirando á próxima xeración e albergará a máis de 80 participantes. O director do proxecto, Nicholas Walton, recoñecido astrofísico do Instituto de Astronomía da Universidade de Cambridge estará presente de xeito virtual. O comité científico está coordinado por arūnas Mikolaitis da Universidade de Vilnius e o comité organizador, por Josefina F. Ling da USC.
Programa
Entre os relatores atópanse recoñecidas figuras deste eido científico como é o caso de Despina Hatzidimitriou da Universidade de Atenas, Stefan Jordan do Centro de Astronomía da Universidade de Heidelberg, Jacky Faherty do Museo Americano de Historia Natural de Nova York ou Luis Aguilar do Instituto de Astronomía da Universidade Nacional Autónoma de México (UNAM). O martes 24, ás 18.30 horas, terá lugar unha conferencia pública a cargo de Carme Jordi, profesora da Universidade de Barcelona, e membro do Instituto de Ciencias do Cosmos (ICC-UB) e do Instituto de Estudios Espaciais de Catalunya (IEEC), dirixida a todas aquelas persoas que queiran coñecer máis sobre Gaia e os segredos da Vía Láctea. Igualmente, os asistentes poderán gozar da exposición AstrónomAs que estará situada no vestíbulo do centro.
A loita contra os incendios forestais suma un novo aliado tecnolóxico ao servizo de toda a sociedade. A aplicación móbil ALume, deseñada para facilitar que calquera persoa poida dar a alarma sobre un foco de lume de forma inmediata e precisa, xa se atopa plenamente operativa e dispoñible para a súa descarga de balde nas plataformas Android e iOS. O obxectivo principal desta ferramenta é potenciar a detección temperá dos incendios forestais. Nunha emerxencia no monte, os primeiros minutos son decisivos para evitar que un foco inicial se converta nun gran incendio; por iso, ALume nace para acurtar os tempos de aviso e facilitar ao servizo de extinción datos exactos antes de despregar os medios sobre o terreo. Cabe sinalar que a aplicación leva xa 7.000 descargas e 200 notificacións que axudaron ao operativo.
Un dos grandes atractivos desta undécima edición será a estrea de dez novos espectáculos, todos eles impulsados por compañías galegas, un dato que evidencia o dinamismo creativo do sector dos monicreques na Comunidade. A programación abrirase coa nova versión de A festa dos títeres, presentada por Viravolta, Vai de Roda e Títeres Alakrán, para continuar coa estrea de Treco-lerias, de Trécola Producións, e A rosa de papel, adaptación ao teatro de monicreques do texto de Valle-Inclán realizada por Alakrán.
