Notas de prensa

Editan por primeira vez en galego o libro 'Sobre a revolución dos orbes celestes' de Nicolás Copérnico

'Cop√©rnico √© un dos autores que m√°is influ√≠u no devir da ciencia e resultaba abondo sorprendente non dispo√Īer dunha versi√≥n en galego da s√ļa obra'. A esta situaci√≥n foi a que lle puxeron soluci√≥n os profesores da UVigo Nicanor Alonso e Miguel Mir√°s e o poeta e profesor de educaci√≥n secundaria Ra√ļl G√≥mez Pato, autores de 'O libro que ningu√©n puido ler', primeira traduci√≥n ao galego da obra de Nicol√°s Cop√©rnico 'Sobre a revoluci√≥n dos orbes celestes', publicado en lat√≠n no 1543.

Nela, o autor avoga por unha idea naquel intre absolutamente revolucionaria: o modelo helioc√©ntrico do universo, coa Terra xirando ao redor do Sol, fronte ao xeoc√©ntrico ¬Ėco Sol xirando a redor da Terra- imperante ata daquela.

Editado polo Servizo de Publicaci√≥ns da Uvigo, O libro que ningu√©n puido ler permite achegar na s√ļa propia lingua √° sociedade galega un dos textos cient√≠ficos m√°is relevantes da historia. Tr√°tase dun conxunto de textos cient√≠ficos cos que Cop√©rnico sab√≠a que abrir√≠a a caixa de Pandora, polo que dubidou moito antes de dalos a co√Īecer, fac√©ndoo finalmente en 1543. O primeiro exemplar chegou √°s s√ļas mans o 24 de maio dese mesmo ano, estando el xa no seu leito de morte, a salvo de represalias. O texto non tardou en pasar a formar parte da lista de libros prohibidos pola Igrexa Cat√≥lica, pero, co tempo, non se puido evitar que outros tomasen a testemu√Īa, sufrindo por iso duros castigos: Giordano Bruno morrer√° na fogueira, e Galileo Galilei deber√° abxurar en p√ļblico desta idea.

En homenaxe a estes continuadores das ideas de Cop√©rnico, a obra incl√ļe a traduci√≥n ao galego da sentenza que condenou a Galileo en 1633 e a abxuraci√≥n que se viu obrigado a pronunciar para salvar a vida, ¬ďdocumentos de grande interese hist√≥rico¬Ē, tal e como destacan os autores. ¬ďAdemais na obra presentamos un estudo polo mi√ļdo do texto, explicando os seus aspectos matem√°ticos e incorporando datos relevantes sobre o contexto hist√≥rico¬Ē, salienta Alonso, quen recalca o feito de que, precisamente por este motivo, a obra ¬ďpode interesar tanto aos que se acheguen a el como curiosidade cient√≠fica como hist√≥rica¬Ē.

Ciencia e humanidades, ¬ďlonxe de ser antag√≥nicas son complementarias¬Ē

A traduci√≥n f√≠xose directamente ao galego dende a versi√≥n orixinal en lat√≠n grazas ao profesor Ra√ļl G. Pato. ¬ďA necesidade da traduci√≥n estaba clara e contabamos co apoio da Universidade a trav√©s do Servizo de Publicaci√≥ns, pero n√≥s somos docentes de Matem√°ticas e o texto orixinal a traducir, de 1543, estaba en lat√≠n¬Ē, explican os docentes da UVigo. E a√≠ tiveron a ¬ďinmensa fortuna¬Ē de atopar ao profesor Ra√ļl G√≥mez Pato, a quen non co√Īec√≠an, pero que dende o primeiro momento se comprometeu a axudalos. El foi o encargado de traducir o texto directamente ao galego dende o lat√≠n. ¬ďHonradamente, este libro non ter√≠a visto a luz de non ser pola s√ļa intervenci√≥n. Foi a nosa primeira colaboraci√≥n, e oxal√° non sexa a √ļltima, pois o contacto entre docentes da Universidade e de centros de ensino medio √© moi beneficioso para todos¬Ē, recalca Alonso, recalcando a idea de que o libro √© un exemplo de colaboraci√≥n entre o ensino universitario e o secundario, ademais de p√≥r de manifesto ¬ďque as Humanidades e a Ciencia, lonxe de ser antag√≥nicas, son complementarias¬Ē.

Matemáticos comprometidos coa divulgación científica en galego

Esta non √©, nin moito menos, a primeira obra divulgativa realizada de xeito conxunto polos docentes Nicol√°s Alonso e Miguel Mir√°s. √Ās s√ļas costas contan xa con traballos como a traduci√≥n do libro Arenarius de Arqu√≠medes, considerado o primeiro texto de divulgaci√≥n cient√≠fica da historia, e o libro Mate-glifos. Orixe e evoluci√≥n dos s√≠mbolos en matem√°ticas, o √ļnico texto a nivel mundial que amosa a historia da ciencia num√©rica acompa√Īada de an√©cdotas, problemas cl√°sicos e crebacabezas.

¬ďNa nosa opini√≥n o galego goza dunha produci√≥n literaria dun nivel excelente, cun abano importante de autoras e autores que proporcionan unha literatura variada e de calidade, pero por desgraza non se pode dicir o mesmo no campo cient√≠fico¬Ē, salienta Alonso, quen considera que neste eido hai d√ļas tarefas pendentes: a divulgaci√≥n cient√≠fica, por unha banda, e a traduci√≥n de textos cient√≠ficos, pola outra. ¬ďA nosa intenci√≥n nestes √ļltimos anos √© paliar no posible este baleiro e desta volta tocou actuar traballando no segundo dos apartados¬Ē, salientan os autores, ao que engaden que tam√©n se trata de ¬ďdesbotar de vez a idea de que a nosa lingua non √© √ļtil para facer ou falar de ciencia. Se persoas da talla de Cop√©rnico falan galego, que persoa culta pode negarse a facelo?¬Ē.

As persoas interesadas en mercar este libro poden consultar os puntos de venda na web do Servizo de Publicacións.

Universidade de Vigo, 2022-01-12

Actualidad

Foto del resto de noticias (doazons-2.jpg) O Servizo Galego de Sa√ļde acadou, o pasado ano, unha cifra de 112 doaz√≥ns de √≥rganos e realizou 298 transplantes de √≥rganos nos seus hospitais, uns datos moi destacables tendo en conta a actual situaci√≥n de pandemia. Do total de transplantes, 140 foron de ril, dos cales 25 proced√≠an de doante vivo; 85 de f√≠gado; 1 de p√°ncreas; 24 de coraz√≥n e 48 de pulm√≥n. A cifra de transplantes de pulm√≥n foi a segunda m√°is alta en Galicia desde o comezo do programa no ano 1999, cunha taxa de 17¬í8, o que supera en dez puntos a media nacional. Desde que se realizou o primeiro transplante de √≥rganos no ano 1981 ata o 31 de decembro de 2021 fix√©ronse en Galicia 8.921 transplantes.
Foto de la tercera plana (coronavirus.jpg) A Direcci√≥n Xeral de Sa√ļde P√ļblica da Conseller√≠a de Sanidade informa que, na √ļltima actualizaci√≥n, o n√ļmero de casos activos de coronavirus en Galicia √© de 78.692 deles 16.187 son da √°rea da Coru√Īa, 8.049 da de Lugo, 8.242 da de Ourense, 9.260 da de Pontevedra, 20.899 da √°rea de Vigo, 12.095 da de Santiago e 3.960 da de Ferrol. Do total de pacientes positivos, 53 est√°n en UCI, 507 en unidades de hospitalizaci√≥n e 78.132 no domicilio. Polo de agora, en Galicia hai un total de 283.323 persoas curadas, rexistr√°ndose 2.868 falecementos. O n√ļmero de PCR realizadas √© de 3.492.808. O n√ļmero de doses de vacina contra a covid-19 administradas √© de 6.209.965.

Notas

Dese√Īar unha aplicaci√≥n web que permita automatizar o proceso de detecci√≥n de informaci√≥ns falsas e, m√°is en concreto, que permita verificar se as afirmaci√≥ns realizadas polos pol√≠ticos e pol√≠ticas participantes nun debate electoral son certas ou non. Este √© o principal obxectivo do proxecto DEBATrue, co financiamento do Ministerio de Ciencia e Innovaci√≥n.
Das consecuencias dos vertidos t√≥xicos, √° presi√≥n social ligada aos canons est√©ticos, pasando polo que implica un proceso de transici√≥n de x√©nero. Estas son algunhas das tem√°ticas que centran as proxecci√≥ns inclu√≠das na programaci√≥n de Docs del Mes, un ciclo de cinema documental que se desenvolve de xeito paralelo en preto de 70 de cidades de toda Espa√Īa e que a UVigo impulsa en Pontevedra.
PUBLICIDAD
ACTUALIDAD GALICIADIGITAL
Blog de GaliciaDigital
PROMOCIÓN
PUBLICACIONES
Publicaciones
Publicaciones Amencer
Revista Egap
Obradoiro de Artesania