Irene Montero, xornalista ferrolá afincada no municipio de Oleiros, agradeceu ao Concello e a Xerais a organización deste premio (“este tipo de iniciativas son imprescindibles para poñer en valor a nosa lingua”) e confesou que esta é a súa primeira novela e tamén o primeiro premio ao que se ten presentado.
A protagonista é Lúa Lóngora, cega de nacemento, inspirada nunha moza de Santa Cruz chamada Natalia á que Irene coñece e admira. “Natalia agora ten 16 anos e a miña Lúa 34, porque eu querÃa facer unha proxección cara adiante e imaxinar como será a súa vida, como se enfrontarÃa aos retos que se lle presenten, que decisións irá tomando”, afirmou a autora.
Unha reflexión sobre a discapacidade
Tamén incidiu en que querÃa falar da discapacidade, non como unha historia de superación senón para facer unha reflexión sobre a propia discapacidade e sobre a relatividade do termo: “En moitas ocasións, e sempre que esa persoa poida dispoñer dos recursos que precisa ao seu alcance —explicou—, esa discapacidade vén acompañada doutras capacidades extraordinarias, que poden facernos discapacitados ao resto”.
Fran Alonso mostrouse encantado de “incorporar unha nova voz ao catálogo de Xerais” en tanto que o alcalde Manuel Ruiz agradeceu a súa participación, felicitouna polo premio e loou a temática abordada na creación literaria: “non só ten argumento, senón tamén contido”, dixo.
A edil MarÃa Sampedro resaltou que nesta oitava edición presentáronse 29 obras, cifra récord que consolida a traxectoria do certame. Ademais reflectiu os valores recollidos na acta do xurado, que sinala que “a obra escollida destaca pola súa escrita fluÃda e fresca, cunha temática social que invita á reflexión por parte do espectador. A autora amosa un profundo coñecemento do asunto que trata artellando unha narración dende dúas ópticas diferentes”.
“Lúa Nova” será publicada en edicións Xerais en virtude do convenio de colaboración subscrito co Concello, ademais de estarmos ante un premio dotado de 3.000 euros. Os anteriores gañadores no Cidade Centenaria de Ribeira foron Begoña Paz (con “As mellores intencións”), Ignacio Silva (“Vertixes”), Goretti Fariña (“Orlando pendurado”), David Pobra (“Liña azul”), Amadeo Cobas (“A cacerÃa”), Antonio Tizón (“Un home extraño”) e Antonio Piñeiro (“Celada”).
O xurado nesta oitava edición estivo composto por Xoán Xosé Fernández Callón (bibliotecario e historiador), MarÃa Jesús Blanco López (mestra e escritora), MarÃa Canosa Blanco (escritora) e Alicia PadÃn Otero (normalizadora lingüÃstica de Ribeira e coordinadora da Rede de Dinamización LingüÃstica de Galicia), actuando como secretaria (con voz pero sen voto) Sara GarcÃa Sampedro.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o dÃa 1, prolongándose ata o dÃa 7, continuando en Ponteareas, desde o dÃa 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 dÃa ata o 10; Viveiro, do dÃa 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do dÃa 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.