
Organizada pola CJS xunto co Museu Nacional da Imprensa de (MNI) de Porto, a V Conferencia Internacional José Saramago terá como título Escrevo para compreender e desenvolverase os días 18, 19 e 21 de decembro. Preto de 40 expertos e expertas de sete países intervirán nos dez paneis que conforman o programa deste evento internacional que, debido á situación sanitaria, poderá seguirse a través de internet, aínda que terá como sede física o Museu Nacional da Imprensa.
O profesor da Facultade de Filoloxía e Tradución e director da CJS, Burghard Baltrusch, o investigador da cátedra e membro tamén do grupo de investigación Bifega Carlos Nogueira e o director do MNI e profesor do Instituto Superior da Maia, Luiz Humberto Marcos, integran a comisión organizadora desta conferencia internacional, que nos anteriores anos tivo como sede o campus de Pontevedra. Nesta ocasión, explica Nogueira, tratarase dun evento con participación e asistencia mixta, xa varios e varias dos conferenciantes intervirán desde o MNI, mentres que outros farano por videoconferencia. O programa deste foro internacional, que conta coa colaboración do Instituto Camões, a Fundación Enxeñeiro António de Almeida e a Fundación José Saramago, reúne 35 conferencias e comunicacións dalgúns dos máis importantes especialistas na obra do escritor luso, como salienta Nogueira. Mantendo o espírito transdisciplinar, aberto e cosmopolita que caracterizou as súas anteriores edicións, destacan desde a CJS, a conferencia contará coa participación de investigadores e investigadoras de oito universidades portuguesas e nove brasileiras, así como de expertos e expertas de España, Polonia, Estados Unidos, Arxentina e Reino Unido, que abordarán a obra e o pensamento de Saramago desde as diferentes liñas temáticas que engloba este foro, adaptadas ao presente contexto de crise global.
Partir de Saramago para reflexionar sobre o mundo actual
A universalidade das ideas, das accións e das palabras de Saramago serán tanto máis universais canto máis as fagamos resoar e actuar no noso mundo, engaden os responsables da CJS no texto de presentación dunha edición, na que, continuaremos a explorar as grandes liñas temáticas tratadas nos anos anteriores; literatura e arte como pensamento e activismo, o cambio climático e a pandemia actual, política e economía, ética, igualdade e xustiza social, educación e ensino.
Partindo destes eixos temáticos e da obra e traxectoria de Saramago, as conferencias e comunicacións que integran o programa desta conferencia permitirán reflexionar sobre o problema do mercado como modelo de gobernanza, na intervención de Fabrizio Uechi, da Universidade de São Paulo; ou sobre os consumidores transformados en produtos a través das redes sociais dixitais, no relatorio de Tauana Jadna Ribeiro, da Universidade Estadual do Maranhão. Outros dos participantes, así mesmo, porán relación a obra do Nobel luso coa crise provocada pola pandemia, un aspecto presente nas intervencións dos dous representantes da Cátedra Libre José Saramago da arxentina Universidad Nacional de Córdoba neste foro, María Victoria Ferrara e Miguel Alberto Koleff. A censura do réxime de Salazar nos textos de Saramago será abordada por Luiz Humberto Marcos, mentres que Isabela Sousa, da Universidade de Minho, reflexionará sobre a politización no uso da memoria pública durante a ditadura portuguesa. A representación da vellez na obra de Saramago, a crítica da narrativa mediática contemporánea ou o sentido de deber cidadán de Saramago, serán outros dos moitos temas abordados nos dez paneis que integran o programa do evento.
O nacemento dunha colección de estudos saramaguianos
Desta V Conferencia Internacional nacerá tamén unha colección de estudos saramagianos" que, como explica Nogueira, buscará acoller principalmente os artigos presentados nas conferencias, mais ponderarase tamén incluír outros traballos que permitan un resultado final consistente. O primeiro volume, cuxo título provisional é Dificílimo É o Ato de Escrever. Ensaios Saramaguianos I, publicarase, segundo explican desde a CJS, no verán de 2021.
Para a edición de 2026, chegan desde o outro lado do Atlántico La Cura e El Vacío (ambas estreas en España), nas que o coreógrafo cubano Julio César Iglesias dirixe á prestixiosa Compañía Colombiana de Danza Contemporánea. Tamén a conferencia escénica Arder Épica (Cap. 1) na que o artista brasileiro Reinaldo Ribeiro constrúe unha nova memoria colectiva a partir das cinzas que deixou o incendio do Museo Nacional do Brasil en 2018. Forma parte tamén da programación a instalación inmersiva Hecatombe II: Movementos e rituais para a renovación do mundo, da colombiana de orixe indíxena Martha Hincapié Charry, na que se rescatan os saberes ancestrais de tres líderes nativos das primeiras nacións americanas.
O Centro Dramático Galego amplía desde esta semana a experiencia de exhibición do seu novo espectáculo, Hamlet, cunha programación paralela que incorpora tres pases de Mala vida e pior morte de Ricardo III, os días 25 de marzo, 1 e 8 de abril ás 20,30 horas, e, por outra, unha nova entrega das ImproVersións a través da proposta A propósito de William, que levará a cabo o colectivo Improversados os domingos 29 de marzo e 5, 12, 19 e 26 de abril á mesma hora. O desenvolvemento desta programación expandida completarase cunha acción especial na véspera do Día Mundial do Teatro, que reunirá o xoves 26 de marzo preto de 73 estudantes de secundaria e ensinanzas escénicas.