martes, 16 de junio de 2026
Os músicos galegos Xabier DÃaz e Fernando Barroso actúan no festival Celtic Connections de Glasgow como integrantes dos dous espectáculos cos que se pechará NeXo, o laboratorio creativo promovido pola Xunta de Galicia, o British Council e o Wales Arts Internacional para impulsar o intercambio entre as músicas de raÃz atlántica de Europa e Latinoamérica.
O evento escocés, considerado un dos festivais de inverno máis relevantes do panorama internacional e o máis destacado no ámbito da música celta, foi o escenario elixido para compartir co público os froitos de NeXo. A iniciativa arrancou o pasado mes de novembro cunha residencia artÃstica en Bos Aires na que participaron nove músicos de cinco territorios atlánticos: Galicia, Escocia, Gales, Arxentina e Uruguai. Durante esta convivencia creativa, afondouse na identidade cultural destes paÃses a través dun frutÃfero diálogo entre as súas respectivas tradicións e linguaxes musicais.
Repertorio
Este intercambio deu lugar, asà mesmo, ao repertorio que se amosará mañá xoves no Glasgow Royal Concert Hall e o venres no Old Fruitmarket da mesma cidade. Nel inclúense desde temas vocais ata danza, pasando por pezas de fusión entre os xéneros tradicionais de cada territorio, interpretacións instrumentais e versións contemporáneas de clásicos do folclore europeo e latinoamericano. Como anticipo destes dous espectáculos, os nove músicos de NeXo ofreceron esta mañá un recital para o público escolar.
Ademais da implicación do British Council, o Wales Arts International e a ConsellerÃa de Cultura, Educación e Ordenación, a través da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic), o programa conta tamén coa colaboración de Creative Scotland e a Fundación SGAE.
A dirección artÃstica de NeXo corre a cargo de Donald Shaw (Reino Unido), Fer Isella (Latinoamérica) e Rómulo Sanjurjo (Galicia), recoñecidos músicos e produtores, mentres que a produción xeral é de JAU, empresa con sedes na Coruña e Bos Aires.
Músicos
Respecto dos músicos, Galicia está representada por Fernando Barroso e Xabier DÃaz. Barroso (guitarra e bouzouki) participa en numerosos proxectos do panorama folk de Galicia. Foi membro de Os Cempés e Assembly Point. Forma parte das bandas de Budiño e Riobó e ten producido diferentes traballos, tanto en solitario como co portugués Luis Peixoto, como ‘PopÂ’ e ‘TrimÂ’, moi recoñecidos pola crÃtica en España e Portugal. Actualmente ultima un novo disco en solitario.
Pola súa banda, Xabier DÃaz (voz e percusión tradicional) compaxina a súa faceta de músico coa investigación do folclore galego. Foi cantante en Nova Galega de Danza e formou parte do grupo Berrogüeto, co que obtivo varios premios. Acaba de presentar ‘The Tambourine ManÂ’, un ambicioso traballo de fusión de tradición e vangarda, con doce cantoras e percusionistas e un set de acordeón e zanfona.
Os artistas dos demais territorios son tamén destacados representantes da música tradicional e de fusión nos seus respectivos contornos culturais. Desde Arxentina participan Fabián Martin (baixo) e MarÃa ElÃa (voz e piano). Por parte de Escocia integran NeXo Finlay MacDonald (gaita e frautas) e Megan Henderson (voz e violÃn). De Uruguai procede Fabián Miodownik (percusión) e representando a Gales, Jordan Williams (voz e frautas) e Gwilym Rhys (voz, guitarra e mandolina).
A posta en marcha do Rexistro galego de persoas centenarias, Regace, sitúa Galicia nunha posición de referencia para o estudo da lonxevidade, posibilitando coñecer mellor as claves deste fenómeno e afrontar os retos que presenta. Preto de 1.800 persoas de cen ou máis anos viven na comunidade galega, o que supón ao redor do 12 % de toda a poboación centenaria de España, un dato que fala da realidade demográfica de Galicia e reflicte unha oportunidade única para aprender, investigar e avanzar. Deste xeito, Galicia presenta un dos mellores resultados no que a esperanza de vida se refire: 81,19 anos para os homes e 86,83 para as mulleres, superando en ambos os casos a media estatal.
A mostra a 'Illa ignorada' estará aberta ata o 12 de febreiro de 2027 e toma o seu tÃtulo do primeiro poemario da escritora Gloria Fortes. Nela cabe destacar os traballos tanto dos artistas galegos Alberto Ardid, Vicente Blanco, Andrea Costas, Caxigueiro, Fina Mantiñán, Juan Carlos Meana, Ariadna Silva, Seoane e MarÃa Elena Montero, como os de Abel Azcona, Amparo Garrido, Regina Giménez, Antoni Muntadas, Sonia Navarro, Ãñigo Royo, Regina Silveira. Ademais desta nova mostra, o centro tamén inaugurou a ampliación, no dobre espazo do Centro Galego de Arte Contemporánea, da exposición Misha Bies Golas, que abriu ao público o pasado 22 de maio cunha escolma de máis de dúas décadas da creación heteroxénea do lalinense Miguel Calvo Ulloa, un dos fundadores do colectivo Nova Escultura Galega.
