miércoles, 10 de junio de 2026
Durante a súa participación na apertura do congreso 1985-2025. 40 anos de Bases de Réxime Local e do control externo local en Galicia, organizado polo Consello de Contas de Galicia con motivo do 40º aniversario da Lei homónima, o titular do Executivo galego puxo en valor esta efeméride, que serve para recoñecer o traballo de varias xeracións de responsables públicos e profesionais na consolidación dun sistema institucional sólido, transparente e ao servizo da cidadanía.
Rueda encomiou o papel desempeñado polo Consello de Contas ao longo destas catro décadas, exercendo as súas funcións con independencia e rigor, e destacou a importancia da fiscalización das contas das entidades locais para ter unha xestión económica ordenada e planificada, algo que finalmente está normalizado nos 313 concellos galegos.
O presidente referiuse aos retos que enfrontan os municipios, como a profesionalización do seu persoal ou a fixación de poboación no rural, e subliñou que un dos sinais de identidade da Xunta é o compromiso sostido co municipalismo galego, especialmente tendo en contas as características demográficas e territoriais de Galicia, cun 90% dos concellos de menos de 15.000 habitantes. Neste sentido, os orzamentos autonómicos de 2025 destinan máis de 641 millóns de euros a apoiar aos concellos, a cifras máis alta da historia, o que supón 40 millóns máis que o ano pasado e un 75% máis que en 2011.
Ademais, o Fondo de Cooperación Local acadou este ano os 168 millóns de euros, un 6,3% máis que en 2024, e puxéronse en marcha medidas adicionais para apoiar aos municipios máis pequenos, como o fondo de 5 millóns destinado a proxectos de eficiencia enerxética.
O titular do Goberno galego incidiu na necesidade de abordar as competencias impropias que asumen as administracións locais chegando a consensos, lembrando que a Xunta tamén asume competencias que legalmente corresponden a concellos ou deputacións, como o Servizo de Axuda no Fogar, os Grupos de Emerxencia Supramunicipais ou a xestión de residuos. Trátase de gastos imprescindibles para aliviar a presión financeira das entidades locais e garantir servizos básicos en todo o territorio, cubrindo carencias que o Estado non atende.
Tivo lugar a xornada 'Deputados por un día', na que os escolares galegos levaron ao hemiciclo as súas propostas para mellorar a sociedade. Os catro representantes dos colexios, un por provincia, compartiron na Cámara as súas reflexións sobre a convivencia, o tema arredor do que xira este curso o programa educativo Abraza tus valores, e a relación dos menores coas tecnoloxías. Participaron máis de 8.300 escolares de entre 4 e 12 anos de 83 centros públicos, concertados e privados de Galicia (Arquitecto Casas Novoa de Santiago, o CEIP Plurilingüe A Gándara, de Monforte de Lemos, o CEIP Plurilingüe Irmáns Villar, de Ourense e o CEIP Plurilingüe de Cerdeiriñas, de Piloño).
A actividade levada a cabo pola Axencia de Protección da Legalidade Urbanística (APLU) para protexer o medio ambiente e o patrimonio natural e paisaxístico galego permitiu o pasado ano a reposición da legalidade en 121 actuacións en toda Galicia. Estas reposicións foron resultado do labor do equipo inspector do organismo adscrito á Consellería de Vivenda e Planificación de Infraestruturas, e repartíronse principalmente na provincia de Pontevedra, con 60 actuacións, seguida da Coruña con 30, Lugo con 21 e Ourense con 10.
