
O conselleiro de Sanidade, Julio García Comesaña, clausurou hoxe o acto de conmemoración do Día Mundial da Sida, que tivo lugar no salón de actos da Consellería de Sanidade, organizado pola Dirección Xeral de Saúde Pública e a Axencia Galega de Coñecemento en Saúde (ACIS). No acto, ademais de diversas conferencias de profesionais médicos e representantes das entidades sociais, entregáronse os premios de investigación sobre o VIH e outras infeccións de transmisión sexual 2022. Estiveron tamén presentes a directora xeral de Saúde Pública, Carmen Durán, e o delegado territorial da Xunta na Coruña, Gonzalo Trenor.
O titular de Sanidade galga destacou que Galicia deu pasos moi importantes nos últimos anos no ámbito da Saúde Pública para combater as infeccións de transmisión sexual, con exemplos recentes como o actual Plan galego anti-VIH/sida e outras infeccións de transmisión sexual, ou a recén aprobada Estratexia para a eliminación da hepatite C como problema de saúde pública en Galicia, que adianta en catro anos o obxectivo proposto pola OMS.
O conselleiro destacou que, nos últimos oito anos, estase a apreciar unha tendencia á diminución da incidencia do VIH en Galicia. Así, no período 2004-2021 a indicencia media anual foi de 6,4 casos por cada 100.000 habitantes, situando á Comunidade por debaixo da media española, próxima aos 10 casos por 100.000 habitantes no mesmo período.
García Comesaña resaltou que, no ano 2021, a incidencia foi de 4,8 infeccións por 100.000 habitantes, fronte aos 5,7 por 100.000 habitantes de 2019.
O conselleiro remarcou que fronte ao VIH, a estratexia fundamental é a prevención, xa que a día de hoxe aínda se carece dunha vacina preventiva ou dun tratamento curativo para evitar unha infección e dado que o 80% das transmisións se producen por vía sexual. Neste senso, García Comesaña subliñou que a Xunta de Galicia concentra a súa acción en tres frontes: a prevención, a detección precoz e o tratamento e acompañamento aos pacientes.
Prevención, detección precoz e tratamento
No ámbito da prevención, o Goberno galego leva a cabo campañas de divulgación para promover o sexo seguro, mediante a difusión de mensaxes preventivas e con recursos de información a través das aplicacións e das redes sociais e tamén mediante a distribución de material divulgativo en centros educativos, sanitarios, os centros Quérote+ e en colaboración con numerosos concellos e entidades sociais.
Neste eido, o conselleiro tamén destacou o programa Xente con Don, que ofrece formación nos centros educativos. Así como o programa de promoción do preservativo, mediante o que se distribúe de balde este material. E o programa de Profilaxis Pre-Exposición ao VIH en Galicia, destinado a protexer á poboación con risco máis elevado de adquirir a infección.
No ámbito da detección precoz, o conselleiro remarcou o lema da campaña deste ano Anticípate ao VIH, fai a proba. que pon no foco a necesidade de contar cun diagnóstico canto antes, para obter o máximo beneficio dos avances no tratamento da infección por VIH. Neste sentido, no 2011 a Xunta de Galicia puxo en marcha o programa de probas rápidas, dispoñibles de xeito gratuito, anónimo e accesible nas catro provincias galegas nos centros Quérote+ e en diferentes entidades que colaboran con Sergas. A posta en marcha deste programa posibilitou que en dez anos se realizasen preto de 9.000 probas rápidas, que permitiron detectar máis de 136 casos.
No ámbito do tratamento, o conselleiro destacou que desde 2009 Galicia destinou máis de 50 millóns de euros anuais na atención a pacientes galegos infectados polo VIH, dos cales o 60% destínanse a fármacos antirretrovirais. Unha investimento que fai posible que o 100% das persoas diagnosticadas teñan garantido o acceso ao tratamento e seguimento sanitario que precisen, que fan posible que as persoas podan vivir con VIH de maneira crónica e cunha calidade de vida moi similar ao de calquera outra persoa non infectada. En 2020 foron un total de 5.725 galegos os que se atopaban a tratamento antirretroviral
Por último, García Comesaña fixo mención ao apoio da Xunta ao labor das entidades sociais, posto que son as que mellor coñecen a realidade dos colectivos con maior risco de contraer a infección. Neste sentido, nos últimos 13 anos, a Administración galega destinou máis de 2,6 millóns de euros en axudas a 30 entidades privadas sen ánimo de lucro de Galicia, unha cantidade ampliada este ano en máis de 900.000 ata superar os 3,5 millóns de euros en axudas. Axudas que serven a estas entidades que colaboran coa Xunta de Galicia para desenvolver programas de prevención, concienciación e sensibilización.
Ferrol é a primeira das 13 citas co libro e a lectura que terán os galegos e galegas en diferentes vilas e cidades das catro provincias. Tras esta cidade, recollerá o relevo Santiago de Compostela, do 2 ao 10 de maio; Lugo, do 13 ao 17 de maio; O Porriño, do 14 ao 17 de maio; Redondela, do 11 ao 14 de xuño, e Ourense, do 17 ao 20 de xuño. Xa no mes de xullo, Vigo abrirá o día 1, prolongándose ata o día 7, continuando en Ponteareas, desde o día 9 ata o 12, e en Rianxo do 23 ao 26. Finalmente, en agosto, as Feiras do Libro viaxarán ata A Coruña, do 1 día ata o 10; Viveiro, do día 13 ao 19; Foz do 20 ao 23, e rematarán en Monforte de Lemos, onde se celebrará do día 26 ao 29 de agosto.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.