sábado, 24 de octubre de 2026
O conselleiro de Sanidade, Julio García Comesaña, clausurou hoxe o acto de conmemoración do Día Mundial da Sida, que tivo lugar no salón de actos da Consellería de Sanidade, organizado pola Dirección Xeral de Saúde Pública e a Axencia Galega de Coñecemento en Saúde (ACIS). No acto, ademais de diversas conferencias de profesionais médicos e representantes das entidades sociais, entregáronse os premios de investigación sobre o VIH e outras infeccións de transmisión sexual 2022. Estiveron tamén presentes a directora xeral de Saúde Pública, Carmen Durán, e o delegado territorial da Xunta na Coruña, Gonzalo Trenor.
O titular de Sanidade galga destacou que Galicia deu pasos moi importantes nos últimos anos no ámbito da Saúde Pública para combater as infeccións de transmisión sexual, con exemplos recentes como o actual Plan galego anti-VIH/sida e outras infeccións de transmisión sexual, ou a recén aprobada Estratexia para a eliminación da hepatite C como problema de saúde pública en Galicia, que adianta en catro anos o obxectivo proposto pola OMS.
O conselleiro destacou que, nos últimos oito anos, estase a apreciar unha tendencia á diminución da incidencia do VIH en Galicia. Así, no período 2004-2021 a indicencia media anual foi de 6,4 casos por cada 100.000 habitantes, situando á Comunidade por debaixo da media española, próxima aos 10 casos por 100.000 habitantes no mesmo período.
García Comesaña resaltou que, no ano 2021, a incidencia foi de 4,8 infeccións por 100.000 habitantes, fronte aos 5,7 por 100.000 habitantes de 2019.
O conselleiro remarcou que fronte ao VIH, a estratexia fundamental é a prevención, xa que a día de hoxe aínda se carece dunha vacina preventiva ou dun tratamento curativo para evitar unha infección e dado que o 80% das transmisións se producen por vía sexual. Neste senso, García Comesaña subliñou que a Xunta de Galicia concentra a súa acción en tres frontes: a prevención, a detección precoz e o tratamento e acompañamento aos pacientes.
Prevención, detección precoz e tratamento
No ámbito da prevención, o Goberno galego leva a cabo campañas de divulgación para promover o sexo seguro, mediante a difusión de mensaxes preventivas e con recursos de información a través das aplicacións e das redes sociais e tamén mediante a distribución de material divulgativo en centros educativos, sanitarios, os centros Quérote+ e en colaboración con numerosos concellos e entidades sociais.
Neste eido, o conselleiro tamén destacou o programa Xente con Don, que ofrece formación nos centros educativos. Así como o programa de promoción do preservativo, mediante o que se distribúe de balde este material. E o programa de Profilaxis Pre-Exposición ao VIH en Galicia, destinado a protexer á poboación con risco máis elevado de adquirir a infección.
No ámbito da detección precoz, o conselleiro remarcou o lema da campaña deste ano Anticípate ao VIH, fai a proba. que pon no foco a necesidade de contar cun diagnóstico canto antes, para obter o máximo beneficio dos avances no tratamento da infección por VIH. Neste sentido, no 2011 a Xunta de Galicia puxo en marcha o programa de probas rápidas, dispoñibles de xeito gratuito, anónimo e accesible nas catro provincias galegas nos centros Quérote+ e en diferentes entidades que colaboran con Sergas. A posta en marcha deste programa posibilitou que en dez anos se realizasen preto de 9.000 probas rápidas, que permitiron detectar máis de 136 casos.
No ámbito do tratamento, o conselleiro destacou que desde 2009 Galicia destinou máis de 50 millóns de euros anuais na atención a pacientes galegos infectados polo VIH, dos cales o 60% destínanse a fármacos antirretrovirais. Unha investimento que fai posible que o 100% das persoas diagnosticadas teñan garantido o acceso ao tratamento e seguimento sanitario que precisen, que fan posible que as persoas podan vivir con VIH de maneira crónica e cunha calidade de vida moi similar ao de calquera outra persoa non infectada. En 2020 foron un total de 5.725 galegos os que se atopaban a tratamento antirretroviral
Por último, García Comesaña fixo mención ao apoio da Xunta ao labor das entidades sociais, posto que son as que mellor coñecen a realidade dos colectivos con maior risco de contraer a infección. Neste sentido, nos últimos 13 anos, a Administración galega destinou máis de 2,6 millóns de euros en axudas a 30 entidades privadas sen ánimo de lucro de Galicia, unha cantidade ampliada este ano en máis de 900.000 ata superar os 3,5 millóns de euros en axudas. Axudas que serven a estas entidades que colaboran coa Xunta de Galicia para desenvolver programas de prevención, concienciación e sensibilización.
Foi inaugurada no Museo do Pobo Galego a exposición 'Transfronteiriza', da artista e cineasta tudense Diana Gonçalves, que permanecerá aberta ao público ata o 28 de marzo de 2027. A mostra parte do documental 'Mulleres da Raia', da mesma autora, e froito de tres anos de investigación. A través da linguaxe cinematográfica, de materiais documentais, arquivos históricos e elementos patrimoniais, a proposta constrúe unha experiencia arredor da memoria compartida entre Galicia e o norte de Portugal. En concreto, Transfronteiriza recupera a memoria das mulleres que viviron na fronteira entre ambos territorios a mediados do século XX, que desempeñaron un papel fundamental no comercio transfronteirizo e na supervivencia económica das familias.
Trátase dunha iniciativa que nace como evolución de Circo Presente Continuo e que se vai desenvolver por primeira vez fóra de Madrid. A Cidade da Cultura, o Teatro Principal e o Salón Teatro serán as súas sedes na capital galega, reunindo artistas, compañías, profesionais da programación, distribuidoras e institucións para compartir proxectos e favorecer novas oportunidades de colaboración e contratación. O programa inclúe oito espectáculos, seis mostras breves e catro traballos en proceso. Entre as propostas figuran Naufragio, de Labsurda; Serena, de Circ Bover; Matrimonio, de Kolektivo Konika; Siku, de Jessica Arpin; e Sen patrón, de Pistacatro, que ofreceu un adianto artístico durante a presentación.
