viernes, 24 de abril de 2026
En concreto, dentro das combinacións máis favorables, observan que illar por completo ao grupo dos máis novos (entre 0 e 19 anos) xunto cos de máis idade e, polo tanto, máis vulnerables (de 70 anos en adiante) provocaría unha redución global do impacto da pandemia maior do que resulta de illar por completo cada municipio.
O artigo Assessing the risk of pandemic outbreaks across municipalities with mathematical descriptors based on age and mobility restrictions, publicado na revista Chaos, Solitons and Fractals, está asinado polos investigadores Alejandro Carballosa, Pablo Boullosa, Adrián Garea, Jorge Mira e Alberto Pérez Muñuzuri, da Facultade de Física, e José Balsa Barreiro e Ángel Miramontes da Facultade de Xeografía e Historia. Entre outras achegas, o traballo permite detectar as zonas xeográficas máis febles ante pandemias e que, polo tanto, poderían requirir reforzo de apoio médico.
Novo tipo de confinamento
O equipo analizou a incidencia do virus en combinación cos fluxos de mobilidade durante a denominada segunda vaga, do 1 de agosto ao 30 de novembro de 2020. Unha vez validado o modelo, consideraron diferentes escenarios de confinamento e contención destinados a controlar a propagación do virus. As simulacións realizadas suxiren que o confinamento das persoas economicamente inactivas poden xerar unha redución significativa do risco, explican. Os resultados deste tipo de medida serían, tal e como os autores subliñan nas conclusións do artigo, equivalentes aos do confinamento total da poboación.
Os investigadores recrearon o mapa da poboación en España a nivel municipal e estudaron os datos da incidencia da COVID-19, axustando o seu modelo matemático ás curvas de infectados de cada municipio. Xuntando isto cos fluxos de movementos intermunicipais, simularon a evolución da pandemia ao longo do Estado contemplando distintos escenarios posibles. Analizaron tamén as mellores estratexias para o control da pandemia, considerando tanto illamentos a nivel territorial (por municipios, provincias e comunidades autónomas) como illlamentos por grupos de idade (de 0 a 19 anos, de 20 a 39, de 40 a 69 e de 70 anos en adiante).
Trátase dun modelo multicapa, explican os investigadores, no que ademais de abordar os datos específicos da pandemia, poden engadirse características especiais da xeografía dun lugar (rede de estradas, comunicación ou mobilidade poboacional) e que tamén permite a estratificación por idades. Deste xeito, esta ferramenta pode erixirse en peza clave na toma de decisións por parte das autoridades sanitarias xa que este método pode axudar a escoller aquelas medidas que sexan o menos prexudiciais para a cidadanía no seu conxunto, explican os investigadores.
Este estudo desenvolveuse no marco do proxecto 'Predico' sobre modelos de predición dinámica sobre escenarios de afectación por COVID-19 a curto e medio prazo, que recibiu financiamento por parte do Instituto de Salud Carlos III (ISCIII).
O festival Play-Doc desenvolverá do 29 de abril ao 3 de maio en Tui a súa 22ª edición para conectar memoria, creación actual e futuro do cinema galego e internacional. No ámbito galego, a programación desta edición volve ocupar un lugar central cunha Competición Galicia que reúne títulos de Xiana do Teixeiro, Roi Fernández, Xacio Baño, Adrián Canoura, Cristina Souto, Hugo Amoedo, Bea Lema, Berio Molina e Chloé Lecci López, entre outras voces. O festival mantén, ademais, a sección Sombras, dedicada nesta ocasión á recuperación da figura de Rafael Luca de Tena, e unha nova edición de Coming Soon, espazo no que se presentarán proxectos galegos en desenvolvemento. O Play-Doc continúa a reforzar a súa función de escaparate e plataforma de difusión para a produción audiovisual do país e como punto de encontro para novas obras e profesionais.
O número de persoas en Galicia que le ocasional ou habitualmente na nosa lingua medra en case nove puntos ata acadar o 72 %, isto é, sete de cada dez galegos. Ademais deste incremento do 13 por cento na lectura ocasional ou habitualmente en galego con respecto ao ano anterior, o estudo de 2025 tamén revela a consolidación dunha Galicia lectora, reflectida no sindicadores que sinalan que o 96,5 % da poboación maior de 14 anos le en calquera medio e soporte, o que sitúa a nosa Comunidade nun 1,4% por enriba da media de España. Ademais, o 70 % destas lecturas son de libros.
