
O secretario xeral de Cultura, Anxo M. Lorenzo, visitou hoxe na Cidade da Cultura Memoria dunha década, a mostra impulsada pola Xunta no marco do décimo aniversario do Arquivo de Galicia. Trátase dunha exposición que fai un percorrido polo traballo desta entidade desde a súa creación, no ano 2010, e que se pode contemplar ata o vindeiro 16 de outubro no Edificio da Biblioteca e Arquivo de Galicia.
Durante o súa visita, o representante da Consellería de Cultura, Educación e Universidade puxo en valor os dez anos de vida desta entidade ao servizo da xestión documental e arquivística da Xunta de Galicia. Este arquivo foi concibido como cabeceira do Sistema de Arquivos de Galicia e naceu coa condición de arquivo intermedio e histórico dos diferentes órganos do Goberno galego, explicou o secretario xeral de Cultura. Neste sentido, tal e como precisou Anxo M. Lorenzo, a actividade do Arquivo foi evoluíndo ata converterse na referencia da actividade arquivística galega.
Memoria dunha década está configurada en torno a 10 paneis que amosan algúns dos aspectos máis importantes da institución co obxectivo de visibilizar o seu papel e dar a coñecer o traballo que vén desenvolvendo dende a súa creación. Ademais, tamén amosan pezas dos fondos documentais custodiados no Arquivo de Galicia e agrupados por ámbitos temáticos. Concretamente, cinco dos paneis recollen mostras de fondos públicos e os outros cinco, documentos de fondos privados.
Os materiais expostos supoñen unha pequena mostra extraída das 182.839 unidades de instalación (caixas) que conforman os algo máis de 21 quilómetros de documentos do Arquivo. En total amósanse máis de 90 documentos, que dan conta dos diferentes fondos, tanto públicos (da Administración autonómica), como privados (procedentes de persoas e familias, fundacións, empresas...) que conforman o patrimonio documental custodiado polo Arquivo de Galicia.
Comezos do Goberno autonómico
A primeira das vitrinas afonda nos comezos do Goberno autonómico, xa que o Arquivo de Galicia custodia os documentos que testemuñan a actividade da Xunta de Galicia a partir desta nova configuración territorial, no ano 1978, así como algúns outros que foron transferidos no momento do traspaso das competencias como precedentes das accións do Estado.
O desenvolvemento territorial e económico centran o segundo e terceiro panel, mentres que a asistencia sanitaria e o patrimonio cultural son os principais eixos na cuarta e quinta vitrina. Os arquivos de persoas e familias, contrapunto dos arquivos públicos na construción da memoria social centran o seguinte panel.
O resto da mostra complétase con un percorrido polos liñaxes e antecedentes familiares, pola evolución dos modos de comunicación, pola actividade de comerciantes e banqueiro e, por último, polas institucións de carácter privado que funcionan como impulsoras de coñecemento.
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ángel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 días por unha consulta co especialista. Así o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 días de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 días menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.