Notas de prensa

Un proxecto que promoverá o envellecemento activo no rural convertendo aldeas en 'laboratorios vivos'

Nomeadamente, o proxecto no que participa o grupo de investigación HealthyFit propón a creación de ‘Aldeas Smarthaus’, concibidas como “laboratorios vivos para a innovación en servizos de saúde e coidados asistenciais”, que funcionarían como “aldeas piloto” nas que desenvolver “modelos innovadores de asistencia sociosanitaria accesible e participativa na contorna rural”, sinalan os seus promotores.

Cun orzamento de preto de 4,5 millóns de euros, financiado nun 75% con fondos FEDER, trátase dun proxecto liderado pola Deputación de Pontevedra, que este mércores acollía a reunión de lanzamento dunha iniciativa que se estenderá ata decembro de 2028. O catedrático da Facultade de Ciencias da Educación e do Deporte José María Cancela, investigador principal do proxecto na UVigo, e o profesor da Facultade de Fisioterapia Gustavo Rodríguez participaban nesta xornada no primeiro encontro dun consorcio que agrupa 17 institucións e entidades. Xunto a UVigo, que obtivo un financiamento de preto de 190.000 euros, en Activa Rural Transfronteirizo están representadas a Universidade de Santiago de Compostela e os institutos politécnicos de Bragança e Leiría, así como a Xunta de Galicia e as deputacións de Ourense, León, Cáceres e Zamora. A relación de entidades asociadas complétase con seis comunidades intermunicipais de Portugal e co Centro de apoio á innovación tecnolóxica en intelixencia artificial para a transformación dixital.

Creación de ‘Aldeas Smarthaus’

O propósito deste proxecto é impulsar un modelo de coidados inclusivo, accesible e sostible a través da creación das denominadas ‘Aldeas Smarhaus’, nas que se aplicarían os principios de sostibilidade, inclusión e estética da Nova Bauhaus Europea, a través da integración de tecnoloxías asistenciais, participación comunitaria e actividades orientadas ao envellecemento activo. Deste xeito, búscase dar resposta aos retos derivados do envellecemento da poboación nas áreas rurais da fronteira entre España e Portugal, como a falta de acceso a servizos asistenciais, a fenda dixital ou a soidade non desexada. Así o puxeron de relevo na inauguración desta xuntanza o deputado provincial de Fondos Europeos, Javier Tourís, e o director xeral de Maiores e Atención Sociosanitaria, Antón Acevedo. “Sabemos que nas áreas rurais existen dificultades e retos que teñen un impacto directo na calidade de vida das persoas, e este proxecto nace precisamente para dar unha resposta coordinada e innovadora e a esa realidade”, salientou Tourís.

Da diagnose ás aldeas piloto

O consorcio do que forma parte o grupo HealthyFit traballará ao longo dos próximos dous anos no desenvolvemento de “solucións tecnolóxicas e modelos de proximidade centrados na persoa”, que permitan garantir o acceso a servizos esenciais, fomentar a autonomía persoal e contribuír á participación comunitaria e ao desenvolvemento socioeconómico nestas áreas. Con eses obxectivos, Activa Rural Transfronteirizo estrutúrase en seis áreas de traballo, entre as que se atopa a de “diagnose e planificación estratéxica da gobernanza transfronteiriza”. Nesta insírense propostas como a creación do Laboratorio Bauhaus de coidados, que reunirá actores públicos, privados e comunitarios para definir estratexias no ámbito sanitario e sociosanitario; así como unha mesa transfronteiriza de envellecemento saudable, que se encargará de realizar “unha análise participativa” das necesidades e desafíos nos ámbitos do proxecto.

O seu labor levará á definición dun plan estratéxico de asistencia sociosanitaria e envellecemento activo, cuxas directrices constituirán a base dos traballos de desenvolvemento de novos modelos asistenciais. Neste bloque de traballo insírese tanto o desenvolvemento de tecnoloxías asistenciais e solucións dixitais, como actividades formativas en materia de asistencia sociosanitaria e apoio activo. Outro dos bloques de traballo abordará a elaboración dunha “axenda estratéxica” de envellecemento activo e participación social, que recolla un conxunto actividades culturais, formativas, deportivas, de voluntariado ou de ocio orientadas a áreas rurais e deseñadas coa participación de múltiples axentes.

Outro dos eixes do proxecto será a selección das “aldeas piloto” nas que se porán en práctica os modelos asistenciais e as actividades definidas no marco deste proxecto, a través dun plan de acción específico para cada unha das seleccionadas. O propósito desta fase é tratar de demostrar “a efectividade das Aldeas Smarthaus como modelos replicables de innovación social, sanitaria e comunitaria en áreas rurais transfronteirizas”, sinalan os promotores dun proxecto que se completa cos grupos de traballo de coordinación e comunicación.