lunes, 20 de abril de 2026
A apertura da exposición contou coa participación do reitor Antonio López e da directora da Biblioteca Universitaria, Mabela Casal, asà como doutras autoridades académicas e civÃs e numeroso público asistente. A mostra consiste en oito paneis dedicados a esas pioneiras cos que a Biblioteca da USC quere contribuÃr a poñer en pé de igualdade as súas figuras. Trátase dun “mÃnimo botón de mostra documental” da intensa actividade dalgunhas destas mulleres, explicou no acto Mabela Casal, para quen “continúa a ser necesario sacar á luz mulleres que non se resignaron e abriron camiños a xeracións posteriores”.
As protagonistas da mostra son Ãurea RodrÃguez, a primeira gaiteira da que se ten noticia; Maruxa Villanueva, actriz, cantante e emprendedora teatral en Galicia e alén do Atlántico; Elisa Patiño, a primeira aviadora galega e unha das primeiras en Europa; MarÃa Wonenburger, investigadora en álxebra e primeira muller española que obtivo unha bolsa Fullbright; MarÃa Luz Morales, primeira directora dun xornal en España; Ãngela Ruiz Robles, mestra e inventora dun dispositivo precursor do libro electrónico; Concepción Pérez Iglesias, mestra e primeira alcaldesa de Galicia e unha das primeiras de España, e MarÃa Barbeito, educadora que achegou precozmente a Galicia as máis modernas teorÃas pedagóxicas que se estaban a xestar en Europa.
O reitor, que felicitou a Biblioteca por esta iniciativa, quixo lembrar nesta apertura que o 8 de marzo que dende o ano 1910 é o DÃa Internacional das Mulleres é “tamén” para a Universidade “unha data con especial significado xa que foi ese mesmo dÃa e ese ano cando se publicou na Gaceta de Madrid a Real Orde que permitÃa as mulleres acceder á Universidade sen necesidade de autorización previa”.
8 libros 8 mulleres
à vez que se inaugura esa mostra, chega tamén ao claustro alto de Fonseca a titulada 8 libros 8 mulleres que cambiaron o mundo, que remata a súa andaina despois dun ano de itinerancia polas facultades e bibliotecas dos campus de Lugo e Santiago. Deste xeito, a mostra de mulleres pioneiras que se inaugurou este martes marchará o dÃa 28 de marzo de Fonseca para comezar o mesmo percorrido que a súa antecesora.
Extensa programación en centros
Ademais destas exposicións e do acto central do dÃa 10 en Fonseca, os distintos centros universitarios comezan este mércores 5 coa súa programación reivindicativa. AsÃ, a comisión de actividades culturais, igualdade, normalización lingüÃstica e participación estudiantil da Facultade de XeografÃa e Historia organiza xunto co CGAC unha visita guiada por Mar Caldas á exposición ‘Mulleres, traballo e memoriaÂ’. Pola súa banda, a comisión de Xénero da Facultade de FilosofÃa xunto coa Asemblea de Estudantes convida ás 11.00 horas á ‘mullerenaxeÂ’ mensual no vestÃbulo do centro, coa actualización da listaxe de vÃtimas da violencia de xénero e a inauguración da instalación ‘Senta na cadeira a unha filósofaÂ’.
Xa o xoves 6 o CIFEX, a comisión de Igualdade da Facultade de FiloloxÃa e a Asociación de veciñas de Vite organizan ás 19.00 horas no salón de graos da Facultade de FiloloxÃa unha proxección dun audiovisual sobre a performance Re sistencias da artista Ana Gesto.
Equidade de xénero
‘Avances, loitas e desafÃos no camiño cara á equidade de xéneroÂ’ é o tÃtulo da mesa redonda que organizan o comité de xénero e a dirección de iMATUS para o venres 7 ás 17.00 horas na que participarán a xuÃza Ana López-Suevos Fraguela, a catedrática Laura Lojo RodrÃguez, o profesor da USC Jorge GarcÃa MarÃn e a investigadora Lorena Maneiro Boo. Tamén o venres, ás 17.30, o Arquivo Universitario presenta o proxecto ‘Pioneiras da USC: un proxecto web e dúas biografÃasÂ’, un repositorio que pretende divulgar as biografÃas das mulleres que foron relevantes nos estudos universitarios ben como estudantes, docentes ou investigadoras, ao tempo que permite dar a coñecer a través dos documentos dixitalizados de acceso público o rico patrimonio documental custodiado tanto nos arquivos das distintas Universidades como nos Arquivos Estatais.
Pola súa banda, o ECOBAS organiza ese venres a xornada de portas abertas ‘Social research for gender equality’ para dar a coñecer relevantes achegas sobre as fendas que persisten na sociedade en materia de igualdade. Será ás 12.00 horas en Ciencias Económicas e Empresariais.
Tamén o dÃa 7, a Facultade de BioloxÃa inaigurará ás 12.00 horas o Punto Violeta e manten aberta ata o dÃa 14 a exposición ‘Ciencia x MulleresÂ’ na que se pon en valor o traballo cientÃfico das mulleres do centro. Consta dunha serie de posters xa presentados en congresos cientÃficos cunha foto das autoras.
Programa do dÃa 10 nos centros
Ademais da celebración do acto central ás 12.00 horas no Colexio de Fonseca, o programa de actividades do 10 de marzo continúa coa segunda edición do mural Homenaxe a Mulleres destacadas no ámbito das RRLL e RRHH que organiza a Facultade de Relacións Laborais, e coa entrega de premios do IX Concurso de TFG sobre EnxeñarÃa e Muller Rural que se desenvolverá ás 12:30 horas na Sala de Xuntas da Escola Politécnica Superior de EnxeñarÃa do Campus Lugo.
Ese mesmo dÃa a Facultade de FilosofÃa organiza ás 11.00 horas a procesión performativa con Concepción Arenal ‘Filósofas á rúaÂ’ con lectura do manifesto e a continuación a proxección e cinefórum da pelÃcula As sufraxistas. Xa o dÃa 11 ás 16.30 horas terá lugar o obradoiro colaborativo de carteis ‘As filósofas que nos fan fallaÂ’ que dous dÃas máis tarde se colocarán nas paredes da facultade.
Humanidades e Ilga
Tamén no mes de marzo, a Facultade de Humanidades acollerá o dÃa 17 ás 12.00 horas a charla ‘Páxinas rebeldes: o poder das librarÃas feministas e a voz das mulleresÂ’ sobre a posta en marcha e xestión dunha librarÃa feminista, que estará precedida dunha visita guiada polo persoal da Biblioteca Intercentros aos fondos da súa colección de Xénero.
Pola súa banda, o Instituto da Lingua Galega da USC desenvolverá o dÃa 27 o segundo faladoiro do seu ciclo de conversas coas mulleres do ILG. Nesta ocasión contarán, ás 12:00 horas na biblioteca, con Alba Aguete Cajiao, profesora axudante doutora da Ãrea de FiloloxÃa Románica da Universidade de Salamanca e colaboradora no Instituto da Lingua Galega, quen nos falará do seu labor investigador e docente desde a súa perspectiva como muller.
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ãngel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 dÃas por unha consulta co especialista. Asà o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 dÃas de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 dÃas menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.
