miércoles, 7 de enero de 2026
Estes son algúns dos datos que manexa e xustifican o proxecto Coperia, posto en marcha o pasado ano para apoiar a estes pacientes mediante a creación dunha plataforma baseada en intelixencia artificial. A iniciativa, na que participan varios grupos de investigación da Universidade de Vigo, foi presentada este mércores no Complexo Hospitalario Universitario de Ourense.
Coperia está orientado ao desenvolvemento e validación clínica dunha plataforma multidisciplinar e integral baseada en intelixencia artificial para o diagnóstico, empoderamento, rehabilitación holística e personalizada, así como a xestión clínica de doentes afectados por covid persistente. O consorcio do proxecto está formado por Bahía Software, 10 METS, Imaxin Software, a Fundación Biomédica Galicia Sur e, por parte da Universidade de Vigo, o Grupo de Tecnoloxías Multimedia (GTM), do campus de Vigo, e o Laboratorio de Informática Aplicada (LIA2), do campus de Ourense, liderando esta participación académica Carmen García Mateo, Laura Docío e Xosé Antón Vila. Na presentación da iniciativa, Julio García Comesaña, conselleiro de Sanidade, explicou que a iniciativa conta cun orzamento de máis de 700.000 euros, coa implicación da Axencia Galega de Innovación, co cofinanciamento do programa operativo Feder Galicia 2014-2020, no eixo REACT-UE, como parte da resposta da Unión Europea á pandemia da covid-19.
O conselleiro remarcou na presentación do proxecto que se trata dunha iniciativa moi potente a nivel sanitario, pero tamén tecnolóxico, xa que reflicte a implicación de diversas empresas do sector, que contribúen a xerar retorno no tecido empresarial. Para o máximo responsable do Sergas, é un traballo novidoso, pioneiro en Galicia, e que pon ao servizo da cidadanía as ferramentas máis punteiras. Segundo remarcou o conselleiro no acto, ao que tamén asistiu o xerente da área sanitaria ourensá, Félix Rubial, as secuelas da covid supoñen un desafío ao que temos que facer fronte, e este proxecto servirá de estímulo para seguir avanzando na súa abordaxe.
Retos sanitarios e tecnolóxicos
As pemes e organismos de investigación implicados en Coperia, cuxo investigador principal é o doutor Alejando García, traballan para desenvolver unha plataforma que permita o cribado de pacientes con covid persistente; axudar aos pacientes a anticipar brotes de síntomas incapacitantes; potenciar e desenvolver novas ferramentas de rehabilitación personalizadas, e facilitar a xestión diaria dos pacientes por parte das e dos profesionais. O proxecto foi presentado a nivel de servizos centrais do Sergas e desenvolvido en colaboración cos profesionais do Complexo Hospitalario Universitario de Ourense, onde xa está en marcha o recrutamento de pacientes a través da súa unidade de covid persistente.
A nivel tecnolóxico, Coperia, sinalan os seus promotores, combina varias tecnoloxías prioritarias para o desenvolvemento de Galicia asociadas ao sector TIC e biotecnolóxico. Así, recóllese no proxecto, impúlsase un enfoque multidisciplinar e innovador, no que se traballará con pacientes reais para combinar datos proteómicos, datos de voz, datos de factores cardíacos, condutividade cutánea e avaliación cognitiva. É unha hipótese de traballo holística, completamente disruptiva e baseada na intelixencia artificial. Nesta iniciativa, a I+D céntrase en modelos de algoritmos de aprendizaxe automática e modelos probabilísticos de pequenos conxuntos de datos. Debido á complexidade dos datos, as técnicas de hiperintelixencia artificial tamén serán necesarias para predicir, recomendar e axudar aos pacientes.
Segundo recalcou o conselleiro, Coperia promove o empoderamento dos pacientes con covid persistente a través de ferramentas que lles resulten útiles no seu día a día. Entre estas ferramentas destacou o uso de xogos que maximizan o seu adestramento, no tocante á rehabilitación cognitiva. Tamén subliñou un sistema innovador que contribúe á monitoraxe en remoto, de cara á rehabilitación física, evitando en moitas ocasións desprazamentos ao centro hospitalario.
As lembranzas de Balbino, o rapaz de aldea que é xa un dos personaxes máis universais das nosas letras, regresan a escena 15 anos despois de que o propio Pazó levara ás táboas unha primeira adaptación teatral en formato monólogo. Para esta segunda revisión da obra no ámbito do teatro profesional, conta con Xúlio Abonjo, Manuel Cortés, Iris Darriba, Mónica García, Federico Pérez Rey, Santi Romay e Ana Santos para lle dar vida a un espectáculo que se presenta como a memoria colectiva dunha Galicia rural que se foi diluíndo ou transformando, poñendo en primeiro termo a emoción, pero botando man tamén do humor e da comunicación directa co público.
O DOG publica a Lei de protección da saúde das persoas menores e prevención das condutas adictivas, que converterá Galicia en pioneira na regulación da venda e consumo de vapeadores e bebidas enerxéticas. Con esta norma, as bebidas enerxéticas quedarán equiparadas ao alcohol e os vapeadores ao tabaco a nivel de restricións e, polo tanto, Galicia vai ser a primeira comunidade de España na que se prohiba a venda e consumo destes produtos a menores de idade. Así a Xunta é a primeira administración en elaborar unha norma deste tipo.
