viernes, 20 de marzo de 2026
Baixo o tÃtulo ‘Ciencia e conciencia no século XXIÂ’, máis de medio centenar de investigadoras e investigadores das tres universidades públicas do SUG se darán cita na Cidade da Cultura. A iniciativa servirá para presentar o novo camiño de co creación que están a construÃr estes tres centros de investigación de nova xeración, poñendo en valor o gran potencial que pode ofrecer á sociedade a tarefa investigadora dende unha perspectiva cientÃfica multi e interdisciplinar.
Dende as súas respectivas direccións cientÃficas, Rosa Crujeiras (CITMAga), MarÃa Loureiro (ECOBAS) e Lourenzo Fernández (CISPAC) coinciden en sinalar o carácter diferencial do seu enfoque, “imprescindible” para abordar os desafÃos globais aos que se enfronta a sociedade de hoxe. Os máximos responsables dos tres centros interuniversitarios avogan por trazar estratexias comúns de cooperación e liñas de traballo colaborativas entre o persoal dos tres centros, compartindo as preocupacións que están a abordar dende as súas respectivas axendas cientÃficas.
Ética e ciencia de acceso aberto
Baixo o tÃtulo ‘Ciencia e conciencia no século XXIÂ’, a I Xornada de Centros de Investigación Interuniversitarios de Galicia contará coa participación de persoal experto de primeiro nivel para tratar aspectos de importancia crecente na produción cientÃfica actual.
AsÃ, co obxectivo de afondar na perspectiva de democratización da ciencia que están a promover os distintos estamentos públicos, a xefa da unidade de Ciencia Aberta da Fundación Española para la Ciencia y la TecnologÃa (FECYT), Pilar Rico, impartirá a conferencia ‘Ciencia aberta: o coñecemento como un ben públicoÂ’.
A continuación, o ex ministro de Universidades, catedrático de Ciencia PolÃtica e investigador da Universidade Autónoma de Barcelona, Joan Subirats, compartirá a súa perspectiva coa intervención ‘Ciencia no século XXI: lÃmites, ética e necesidades sociais da investigaciónÂ’, na que convida a unha reflexión crÃtica sobre as cuestións éticas que afectan á ciencia nun entorno altamente cambiante e sometido á velocidade dos avances tecnolóxicos.
IA, transición enerxética, inequidade…
Organizadas en tres grupos de traballo, as reunións cientÃficas da xornada se estruturan en sesións paralelas para abordar o ámbito tecnolóxico, o ambiental e o social, co obxectivo de definir unha axenda de temáticas de investigación comúns aos tres centros interuniversitarios para a xeración de sinerxÃas e o aproveitamento conxunto das diversas capacidades que cada un ofrece.
Dende a intelixencia artificial como gran desafÃo que xurde do desenvolvemento tecnolóxico ata a crise ambiental e a transición ecolóxica ou a desigualdade, pasando polas migracións ou os populismos. O persoal investigador identificará a complementariedade das distintas disciplinas cientÃficas implicadas e a converxencia das preocupacións que comparten.
Publicada en 1603, a traxedia do prÃncipe de Dinamarca pisa agora o escenario do Centro Dramático Galego cunha versión que sitúa no presente os seus conflitos e as tensións da coñecida trama: Hamlet enfróntase á morte do pai, ao precipitado matrimonio da súa nai co seu tÃo e á aparición dun fantasma que lle esixe vinganza, nunha historia marcada pola traizón, o remorso e a procura de certezas nun mundo moralmente corrompido. Nesta nova montaxe constrúese ao longo de 130 minutos unha peza viva, accesible e tamén divertida, sen renunciar á profundidade do texto orixinal. A intención é ofrecer un espectáculo no que o público galego poida verse reflectido dalgún xeito, recoñecendo cuestións, contradicións e dilemas que tamén forman parte da nosa época.
A Real Academia Galega de Ciencias elixiu á oceanógrafa Aida Fernández RÃos (Vigo, 1947 - Moaña, 2015) como 'CientÃfica Galega do Ano'. Foi unha investigadora de referencia internacional no estudo dos océanos, labor que exerceu desde o Instituto de Investigacións Mariñas de Vigo, pertencente ao CSIC. O investigador do Instituto José LuÃs Garrido, quen, ademais de traballar durante tres décadas con Aida Fernández RÃos mantivo con ela unha relación moi estreita, destaca o que el chama 'o efecto Aida': 'Tiña un carisma extraordinario e un encanto persoal tremendo'.
