viernes, 8 de mayo de 2026
A iniciativa está liderada pola Universidad Pablo de Olavide (Sevilla) e a Universidad de Jaén, coa dirección de Rosa MarÃa DÃaz e Yolanda de la Fuente, e conta cun equipo multidisciplinar de distintas áreas, como son o traballo e servizos sociais, psicoloxÃa, urbanismo e ordenación do territorio, estatÃstica, arquitectura e socioloxÃa. Nela participa persoal investigador e en formación de dez universidades españolas e do Instituto Universitario de Lisboa; entidades colaboradoras e organizacións sociais vinculadas ao colectivo de persoas con diversidade intelectual. “Dispor de contornas e vivendas amables para persoas con discapacidade intelectual é un reto profesional e persoal que abordamos con paixón”, sinalan desde a organización.
Por parte da Universidade de Vigo, participan desde a Facultade de Educación e Traballo Social Rubén González, Paula Frieiro e Breogán Riobóo, do Grupo de Estudos en Traballo Social, Investigación e Transferencia (GEts-it), e Mónica RodrÃguez, de PsicoloxÃa da Educación e Desenvolvemento. Este proxecto dá continuidade a outras investigacións na que este equipo ten abordado aspectos que vinculan a saúde e a discapacidade coa análise dos factores sociais determinantes ou asociados.
Catro fases
O proxecto contempla catro fases. A primeira é de diagnose da situación actual, de actores clave, de alternativas residencias e de dimensións analÃticas, e a segunda é de desenvolvemento conceptual dun modelo de vivenda amable a partir da participación dos actores vinculados e identificados anteriormente. “Isto permitirá explorar as súas expectativas e percepcións sobre a vivenda axeitada e amable”, sinalan. Nunha terceira fase, de validación, realizarase “unha mostraxe por territorios e alternativas residenciais para implantar o prototipo e validalo”. Por último, farase a difusión e posta en marcha do modelo, pondo en marcha unha aplicación chamada Fri-Housing Digital System. Neste marco de traballo, o equipo da UVigo realizará a recollida de datos de Galicia, ao tempo que desenvolverán a implementación neste territorio das propostas derivadas da propia investigación, contando para iso coa colaboración de diferentes entidades, entre elas, da Asociación en favor das persoas con discapacidade intelectual da provincia de Pontevedra.
Trátase dun proxecto, indican desde a súa organización, cun enfoque multidisciplinario (incluÃndo vivenda, urbanismo e desenvolvemento comunitario) que quere facilitar a accesibilidade, a emancipación e independencia residencial das persoas con discapacidade intelectual. “En resumo, é moito máis que lograr unha vivenda adaptada, é aumentar a súa autonomÃa en todos os niveis”, afirman desde Fri-Housing.
O proxecto Fri-Housing (Friendly housing) Contornas inclusivas e sostibles para persoas con discapacidade intelectual. Diagnóstico e avaliación de indicadores para a identificación de ‘viviendas amables’, está financiado pola Agencia Estatal de Investigación, o Ministerio de Ciencia e Innovación e o Fondo Europeo de Desarrollo Regional (Feder).
A programación desta nova edición volverá combinar espectáculos de sala, funcións de rúa, instalacións, música e propostas participativas arredor do mundo dos monicreques, con compañÃas galegas como Tanxarina TÃteres, TÃteres Alakrán, Babaluva, Mircromina, Trécola Producións, Troula Animación ou Bico de Toupa, xunto a formacións chegadas de diferentes puntos do Estado e de paÃses como Francia, Italia, Portugal, Uruguai ou Arxentina. Entre as montaxes destacadas figura A Biblioteca Galáctica contra IA Fantástica, de Tanxarina TÃteres, recoñecida nos Premios MarÃa Casares 2026, ademais de propostas premiadas como Gloria Bendita, de Arteria Producciones, ou Érase unha vezÂ… dous pés!, da italiana Teatro dei Piedi.
Os bos resultados acadados nos últimos anos en biotecnoloxÃa sitúan a Galicia nunha posición de referencia neste sector, con moita proxección de futuro. A biotecnoloxÃa pasou de ser unha aposta estratéxica a converterse nun sector económico e cientÃfico con masa crÃtica, capacidades diferenciais e resultados medibles. Asà o amosan os resultados acadados na execución da Estratexia de consolidación do sector en Galicia 21-25. Entre eles, destaca a creación de 30 novas empresas biotecnolóxicas, acadando a cifra de 162 compañÃas actuais; unha facturación de 2.037 millóns de euros, que cuadriplica a de 2021 e se sitúa no 2,6% do PIB; ou o aumento do emprego cualificado vencellado ao sector, acadando as 5.693 persoas traballadoras, tres veces máis desde 2021.
