domingo, 19 de abril de 2026
A iniciativa está liderada pola Universidad Pablo de Olavide (Sevilla) e a Universidad de Jaén, coa dirección de Rosa MarÃa DÃaz e Yolanda de la Fuente, e conta cun equipo multidisciplinar de distintas áreas, como son o traballo e servizos sociais, psicoloxÃa, urbanismo e ordenación do territorio, estatÃstica, arquitectura e socioloxÃa. Nela participa persoal investigador e en formación de dez universidades españolas e do Instituto Universitario de Lisboa; entidades colaboradoras e organizacións sociais vinculadas ao colectivo de persoas con diversidade intelectual. “Dispor de contornas e vivendas amables para persoas con discapacidade intelectual é un reto profesional e persoal que abordamos con paixón”, sinalan desde a organización.
Por parte da Universidade de Vigo, participan desde a Facultade de Educación e Traballo Social Rubén González, Paula Frieiro e Breogán Riobóo, do Grupo de Estudos en Traballo Social, Investigación e Transferencia (GEts-it), e Mónica RodrÃguez, de PsicoloxÃa da Educación e Desenvolvemento. Este proxecto dá continuidade a outras investigacións na que este equipo ten abordado aspectos que vinculan a saúde e a discapacidade coa análise dos factores sociais determinantes ou asociados.
Catro fases
O proxecto contempla catro fases. A primeira é de diagnose da situación actual, de actores clave, de alternativas residencias e de dimensións analÃticas, e a segunda é de desenvolvemento conceptual dun modelo de vivenda amable a partir da participación dos actores vinculados e identificados anteriormente. “Isto permitirá explorar as súas expectativas e percepcións sobre a vivenda axeitada e amable”, sinalan. Nunha terceira fase, de validación, realizarase “unha mostraxe por territorios e alternativas residenciais para implantar o prototipo e validalo”. Por último, farase a difusión e posta en marcha do modelo, pondo en marcha unha aplicación chamada Fri-Housing Digital System. Neste marco de traballo, o equipo da UVigo realizará a recollida de datos de Galicia, ao tempo que desenvolverán a implementación neste territorio das propostas derivadas da propia investigación, contando para iso coa colaboración de diferentes entidades, entre elas, da Asociación en favor das persoas con discapacidade intelectual da provincia de Pontevedra.
Trátase dun proxecto, indican desde a súa organización, cun enfoque multidisciplinario (incluÃndo vivenda, urbanismo e desenvolvemento comunitario) que quere facilitar a accesibilidade, a emancipación e independencia residencial das persoas con discapacidade intelectual. “En resumo, é moito máis que lograr unha vivenda adaptada, é aumentar a súa autonomÃa en todos os niveis”, afirman desde Fri-Housing.
O proxecto Fri-Housing (Friendly housing) Contornas inclusivas e sostibles para persoas con discapacidade intelectual. Diagnóstico e avaliación de indicadores para a identificación de ‘viviendas amables’, está financiado pola Agencia Estatal de Investigación, o Ministerio de Ciencia e Innovación e o Fondo Europeo de Desarrollo Regional (Feder).
O FIV de Vilalba volverá reunir na localidade lucense unha programación destacada da escena independente e alternativa estatal, cun cartel no que figuran nomes como Carlos Ares, Alcalá Norte, La M.O.D.A. e Ãngel Stanich, xunto a outras propostas moi presentes no panorama actual como Repion, Puño Dragón, Celia Becks, Futuro Alcalde, Grande Osso e Rapariga DJ. A boa resposta do público nas últimas semanas confirma, ademais, a gran acollida desta edición, coa previsión de que Vilalba volva encherse de ambiente festivalero a próxima fin de semana. A programación do FIV de Vilalba desenvolverase entre o Escenario Vibra Mahou, o Escenario #Fiver by Lactalis e a Zona DJ, consolidando un formato que combina os grandes concertos nocturnos coa actividade diúrna do sábado.
Galicia sitúase como a comunidade autónoma con menor porcentaxe de pacientes que agardan máis de 60 dÃas por unha consulta co especialista. Asà o referendan os datos publicados polo Ministerio de Sanidade sobre listas de espera no Sistema Nacional de Saúde a peche de 2025. Segundo os datos, en decembro de 2025 a comunidade galega situouse como a cuarta rexión española con mellores tempos medios de espera no ámbito das primeiras consultas. Neste eido, o Servizo Galego de Saúde rexistrou unha media de 63 dÃas de espera, fronte aos 102 do Sistema Nacional de Saúde. Estas cifras reflicten que os galegos esperan 39 dÃas menos para acceder a unha consulta co especialista que a media dos españois.
