Sucesos incríbles (21)

-¡Estas marcas son o referente dun labirinto, dunha cova onde un certo chalán do estaño tivo encerrada a súa serea, unha serea de auga doce! ¡Mira que eran brutos aqueles oestrimnios...!
-¿Que me di? ¿Coñece esta inscrición, este debuxo arcaico...?
-Pois si, que casualmente ese descubrimento fíxeno eu, hai anos, daquela que estiven por Galicia estudando uns petróglifos, que me indicaron que sería bo cotexalos con outros similares atopados en Portugal. Eu fun discípulo de Obermaier, ¿sabe?, e aquel señor deixárame inconclusos certos traballos de campo, pero o relato disto téñoo inédito, que se o publico vaino ler pouca xente da interesada neste asunto, da súa Fisterra, da hispánica quero dicir, pois alí téñenlle xenreira ao turismo científico. ¡Non o entenden, e sempre lles parece que mentimos, ou que lles imos arrouba-las pedras! ¿Arrouba-las súas pedras...? ¡Xa, xa; mellor sería que llelas arroubasen que arrincar, eles mesmos, os seus dolmens, ou machuca-los castros e mailas mámoas, con esas escavadoras de face-las pistas, as pistas e mailos pasteiros, ou meterlles cartuchos de dinamita, que iso fixeran a última vez que estiven en Caión..., simplemente para obter canterías, e menos mal que todo iso téñoo retratado coa miña Zeiss!

Quedámonos en silencio; eu, abraiado pola sorpresa, e o Herr, fretándose os ollos, máis ben para esconde-la súa mirada, ¡coa vergoña allea! De pronto enfrontouse comigo e díxome, en son de confidencia:

-Mein freund, como o máis probable é que, se volvo a Galicia, acabe cedéndolle as miñas notas ao primeiro dos periodistas que me invite a unha cervexa, pois, iso, ..., ¿quen mellor, que ti tes interese nesa cousa? Cando volva a München remitireiche pola Post eses papeis, e fai deles o uso, ou o abuso, que estimes máis conveniente, pois incluso podes publicalos como un descubrimento teu, que a min sóbrame gloria, ¡e cartos non me faltan! ¡Direicho, rapaz, que tes cara de comprensivo! Estou do cancro, pero négome en redondo a admitilo... Por iso che dixen aquilo de que cando volva a Galicia... Mira, a verdade, toda a verdade, é que nunca volverei, pero fixen a promesa de enganarme a min mesmo, ¡mentres non me agrave! Ben, o caso é que un investigador non pode traizoar a outro investigador..., ¡ou quen nos vai crer cando nos lean! Precisamos rodearnos dunha certa credibilidade...; ¡é unha cuestión do oficio!

Quedei abraiado, máis aínda, que poucas veces me terei visto en semellante aperta. Non recordo o que lle contestei, por suposto que con intención de animalo a ter esperanzas de vivir, iso si, pero teño claro que as miñas verbas foron tan torpes que serían contraproducentes se aquel home non tivese..., ¡xa non sei se dicir, a sinceridade dun sabio, ou a dun santo!

Moitos anos pasaron desde aquelas viaxes, e neste tempo mantiven inédito o relato dese petróglifo de Caión, pero agora que vou vello, aínda que non teño cancro, polo menos sabido, cerca da morte estou, e por lei de vida chegarame nun momento calquera, se cadra imprevisto. Neste brete, nesta conxuntura, ¿podo permitirme gardar aquel segredo, un segredo tan secreto e tan importante? Coido que, citando as fontes, non me abrogo mérito algún, nin arroubo nada, así que mellor será divulga-los achados daquel Professor, aínda que só sexa para que ninguén, no sucesivo, se tome quen sabe cantas molestas para seguir investigando un misterio que xa está resolto, ¡satisfactoriamente!

En síntese, e traducidas o mellor que puiden, aquelas notas do alemán viñan a dicir isto: Que é un erro moi estendido iso de que os pobos do Mediterráneo oriental viñan polo estaño, a por esa décima parte da aliaxe que precisa o cobre para converterse en bronce, ás illas Casitérides, pero hoxe temos ben estudada esa cousa. Nin hai tales illas, nin eran orientais aqueles mineiros.

A confusión veu de que os cretenses, que eran un pobo mariñeiro pero algo cretinos, en certa ocasión foron seguindo unha barcaza oestrimnia ata as Cíes, para descubri-la procedencia do noso estaño, e daquela, cando viron que os oestrimnios se perdían na bruma coándose entre as illas polo Freu da Porta, deron en remar, todos nerviosos, ceando unhas veces por babor e outras por estribor, de tal xeito e con tal mareo que as bocas das rías parecéronlles mares, e o Morrazo outra illa, pero máis grande, así que, cando rompeu o sol, e se puideron orientar, volvéronse ao seu país, costeando a Lusitania occidental, para atopa-lo Estreito, de onde enfiaron cara á súa Creta. Chegados aqueles espías a Knosos deron en presumir de que, ¡por fin!, atoparan as illas do estaño, pero que estaban defendidas por uns dragóns que fumeaban, ciscando auga quente polas nafres, que todo por alí era unha neboeira, infranqueable para quen non coñecese os pasos daquelas illas, precisamente das Casitérides.

O fondo da cuestión estivo en que certos oestrimnios aos que chegara a nova da cultura cretense, levaran os seus fillos para que estudasen aló, con aqueles filósofos peripatéticos de Knosos, que tanto sabían da terra, e aínda máis dos astros. ¡É fácil imaxinar cal non sería a estrañeza daqueles oestrimnios, habituais transportadores de cobre que baixaban buscalo ao Río Tinto para vendelo despois por tódalas ribeiras do Mediterráneo! Como bos galegos, gardaron o segredo, pero dispuxéronse a volver para as terras breoganís con aquelas arcas de velame de liño, de dez remeiros por banda, e coas mesmas dedicarse a levarlles estaño aos cretenses, para que pasasen da civilización do cobre á do bronce, ¡a cambio doutras ensinanzas, e doutros produtos, por suposto! Un daqueles estudantes, un daqueles oestrimnios, raptou unha muller cretense, que debía ser de nobre berce a xulgar polos seus adobíos, e veuse con ela para a illa do Faro, no lanchón, na dorna de seu pai. Dedúcese que de paso arroubou o tesouro do xeque, que moitas cousas típicas, deles, atopou e clasificou ese alemán na cova referida. Andando o tempo, o tal oestrimnio sentiu a tentación, -dedúcese por pura lóxica-, de volver a Creta cos seus veciños, con outro cargamento de estaño, pero a todo isto, ¿que facer coa princesa?

Aínda non se inventaran os cintos de castidade, así que optou polo máis consecuente, no seu criterio: Deixala con abundantes provisións, nunha gruta que coñecía o rapaz, que tiña a entrada polo mar. Como a cretense era de casa real, e por iso sempre vivira nun azumarat, nunha especie de torre de vixía, residencia señorial, rodeada duns foxos de augas inmundas, con crocodilos, que só podía franquearse pola pasarela dos eunucos, non coñecía outras augas, bebendo e lavándose da chuvia que se recollía naquela terraza en forma de funil da súa torre ou azumarat, das que aínda queda algunha en Creta, que eu mesmo andei por elas. Por esas circunstancias, a princesa, ¡de nadar, cero! ¡Prisioneira irremisible! Con esta seguridade, e como a gruta tiña buxeiros cara arriba, á montaña, por onde lle entraba luz abonda, pero nin unha cabra sería capaz de fuxir por aquelas bufardas do teito pétreo, a princesiña quedou illada do seu home, naquela viaxe, pero con despensa para meses, ¡para cantos durasen aquelas singraduras, e máis aínda!

O noso oestrimnio, seguindo aquel costume que tiñan de apunta-las cousas en forma xeroglífica, gravou nun penedo, cerca da cova, a forma da entrada ao labirinto da mesma, suponse que para identificalo cando volvese de Creta por se esquecía como era o acceso da gruta onde deixaba, ben protexida, a súa serea, unha princesa, que non era quen de saír a nado pola boca da ría, nin sequera na baixamar, pero que dispoñía de auga doce por aquelas filtracións da gruta; amén de leña, herba seca, abelás, landras, noces, mazás, cereais, etcétera, e tamén unha nasa para coller peixes e mariscos na boca interior da cova.

Deixoulle todo o que se coñecía daquela en materia de alimentación humana e animal pois, a xulgar polos ósos alí atopados, tamén había naquel antro unha cuadra ben provista de cochos, pitas e ovellas, animais dos que iría matando a rapaciña, ata que volvese o seu mineiro - mariñeiro. Se cadra porque tivesen mala travesía, ou por conflitos que se lles presentasen coa xente de Knosos, ou mesmo cos ribeiráns, cos bérberes dos países costeiros, o caso é que aquel oestrimnio tan aventureiro demorouse no regreso á súa cova, ¡e daquela chegou tarde! Fose por melancolía, por claustrofobia, ou por calquera das enfermidades que propiciaban aquelas humidades da caverna, o caso foi que a cretense liberouse do seu corpo, cativo e captivo.

O feito de que entre os restos da cretense e mailo seu enxoval, e os do mariñeiro oestrimnio, se atopase un espadín de bronce, evidencia que aquel cónxuxe tan celoso suicidouse ao seu regreso, coa desesperación e/ou cos remorsos de haber motivado semellante óbito para o seu gran amor, ¡para aquel amor exótico e celoso! O meu amigo, aquel científico alemán, tamén me explicou, por certo que con todo detalle, como atopou, ou mellor dito, como localizou, en Knosos, unhas téseras de barro cocido que, con carácteres fenicios, dan constancia do rapto da princesa Kneus por un Oestrimnio das Casitérides, alumno do sabio Minos. Descifra-las táboas foille posible grazas á colaboración doutro arqueólogo, natural de Ascalou, do que moito me falou, daquela, en Roma, que saíra a conversa debido a que eu lera certos libros seus, interesantes para un afeccionado á investigación histórica.

Tamén me mandou, desde München, un plano da gruta, a maiores do da súa situación xeográfica, as coordenadas, lonxitude, latitude e todo iso. O Professor xa me explicara en Roma que a localización desa gruta foille posible non só pola orientación obtida do labirinto de Caión, que por certo, coa erosión de tantos séculos, xa tiña daquela algo borrosas as liñas periféricas do gravado, que eran precisamente as do mapa costeiro, senón porque contratou un rapaz desa costa, un percebeiro avezado, para que lle localizase a entrada da espenuca referida, que lle tiña que servir para “filmar unha reportaxe da morfoloxía costeira”.

O bo do percebeiro cobrou un paquete de marcos alemáns, pero a filmación..., ¡na vida chegou a vela! Aquel Professor resultara tan listo e tan aproveitado que ben se coidou de sacar, de noite, na baixamar, tódolos seus descubrimentos daquel pecio extraordinario. Meteu ósos, espada, xoias e demais restos útiles, nunha maleta, e colleu a toda présa o avión, en Santiago, antes de que ninguén sospeitase do seu contrabando.

En München, como el era de por alí, ben coñecido na zoll do aeroporto de tanto que viaxaba, non soportou control de ningunha clase. Despois diso, no seu laboratorio de arqueoloxía pasou aquelas cousas polo carbono (C14), que así foi como obtivo a data, sempre aproximada, daqueles feitos, que resultaron do mil cincocentos antes de Cristo.

¡Como vedes, onte; case onte! Pola miña parte, e para sintetizar este relato, o único que vou engadir é que, cos mapas do alemán nas mans, aínda que bastante borrosos, que mos mandou feitos a lapis, coa salitre de tanto andar con eles pola beira do mar puxéronseme feitos unha ouca. Tamén busquei, e ata paguei, a uns percebeiros, con igual pretexto co da filmación submarina, pero foi tempo e diñeiro perdidos. Teño para min que, coa natural erosión, probablemente nunha marea algo forte, desprendéronse uns coios, e cos coios, unhas toneladas de terra, na mesma boca da gruta, así que, ata que o mar volva a desentullala, quedámonos sen accesibilidade, e ben que o sinto, pois maiormente aos rapaces das escolas coido que lles gustaría vela. En calquera dos casos, polo que a min respecta, era máis ben o cumprimento dunha curiosidade pois os restos daquel oestrimnio, tan celoso e tan aventureiro, e mailos da súa cretense, están agora no Museo de Antropoloxía de München, cun letreiro que di, "Parella de Knosos. Restos datados no 1500 a. de C." Os do Museo, por desagradecidos ou adrede, nin sequera engadiron o nome do doador, así que menos ían especificar que aquela "parella" é de dúas razas, pois o mozo sería cretino, pero cretense, non.

Aquel oestrimnio foi realmente un gran celoso, máis que Otelo, pois o noso paisano, que ás probas me remito, curábase en saúde, ¡con tódalas precaucións! Temos unha terra cunha das Historias máis ricas do mundo; un vello, verde e prodixioso, país, pero como nos domina certo complexo de inferioridade, somos autodestructivos, e por culpa diso, principalmente diso, dámoslles pouco valor ás cousas; así pasa que veñen os de fóra, atópanas, valóranas, e..., ¡quédanse con elas, ou as gozan, case sempre de balde, mentres que noutros países do mesmo Mercado, do europeo, e non quero sinalar que só teño dúas mans, venden incluso as lendas, por vulgares que sexan! ¿Canto nos darían hoxe por semellante espenuca? En Mallorca, sen ir máis lonxe, sen necesidade de chegar a Creta, póñenlles portas blindadas ás covas..., ¡que é o prudente!
-.-